ภาพแสดงความเป็นอยู่แปลกๆ ของ หมีขั้วโลก ในกรงเลี้ยง - NGThai.com

ภาพแสดงความเป็นอยู่แปลกๆ ของหมีขั้วโลกในกรงเลี้ยง

ภาพแสดงความเป็นอยู่แปลกๆ ของ หมีขั้วโลก ในกรงเลี้ยง

ช่วงฤดูหนาวอันโหดร้ายของปี 2014 ในชิคาโก Sheng Wen Lo ช่างภาพ ได้รับทราบข้อมูลว่า สภาพอากาศเช่นนี้หนาวเกินไปสำหรับ หมีขั้วโลก ในสวนสัตว์ลินคอล์นที่จะออกมาเดินข้างนอก มันดูเหมือนเป็นเรื่องตลกเฝื่อนๆ แต่มันคือเรื่องจริง หมีขั้วโลกที่อยู่ในกรงเลี้ยงมีความทนทานต่ำกว่าหมีขั้วโลกที่อยู่ตามธรรมชาติ ชั้นผิวหนังของพวกมันบางกว่า และไม่สามารถทนต่อสภาพอากาศหนาวจัดได้

Lo ใช้เวลาถ่ายภาพหมีขั้วโลกในกรงเลี้ยงมาเป็นเวลากว่าสามปี จากสวนสัตว์ 25 แห่งและสถานที่เพาะเลี้ยงต่างๆ ทั้งในจีนและยุโรป ภาพถ่ายชุด White Bear ของเขา เกิดจากการสังเกตพฤติกรรมของหมีขาว เพื่อแสดงให้เห็นถึงสวัสดิภาพของสัตว์ในถิ่นอาศัยที่มนุษย์สร้างขึ้น

หมีขั้วโลก, สวนสัตว์
Lo ใช้เวลาถ่ายภาพหมีขั้วโลกในกรงเลี้ยงมาเป็นเวลากว่าสามปี จากสวนสัตว์ 25 แห่งและสถานที่เพาะเลี้ยงต่างๆ ทั้งในจีนและยุโรป ภาพถ่ายชุด White Bear ของเขา เกิดจากการสังเกตพฤติกรรมของหมีขาว เพื่อแสดงให้เห็นถึงสวัสดิภาพของสัตว์ในถิ่นอาศัยที่มนุษย์สร้างขึ้น

เป็นความลำบากใจอยู่ไม่น้อยที่จะมองผลงานของ Lo ในแง่การต่อต้านการเลี้ยงหมีขั้วโลกในสวนสัตว์ ในทางกลับกัน หมีขั้วโลกเป็นสัตว์ที่มีเอกลักษณ์ เปรียบเหมือนพระเอกในสวนสัตว์ เป็นที่รู้จักในหมู่นักท่องเที่ยว หมีขั้วโลกเป็นตัวแทนของความปัจเจกและระบบนิเวศอันไกลโพ้น และพวกมันก็ตอบสนองอย่างรวดเร็วต่อสิ่งแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลงไป แต่ Lo พยายามปลุกเตือนด้วยคำถามที่ว่าสัตว์ชนิดใดที่เหมาะและไม่เหมาะจะอยู่ในสวนสัตว์

Lo ก้าวเข้ามาสู่เรื่องสัตว์ในกรงเลี้ยงด้วยวิธีการเดียวกับที่เข้าสู่วงการวิทยาศาสตร์คอมพิวเตอร์ ซึ่งเป็นสาขาที่เขาใช้จบปริญญาโท แต่ก่อนที่เขาเริ่มถ่ายภาพแรก เขาได้ปรึกษากับสัตวแพทย์ท่านหนึ่ง ถึงการอ่านพฤติกรรมของหมีขั้วโลก (เช่น การเดินไปมาแสดงถึงความเครียดของสัตว์เสมอไปหรือไม่) หลังจากนั้น ขณะที่เขาถ่ายภาพไปเรื่อยๆ เขาได้เชิญนักสัตววิทยาเข้ามาเป็นที่ปรึกษาในงานของเขา เพื่อสร้างความเข้าใจเรื่องพฤติกรรมของหมีขั้วโลกที่แสดงออกในกรงเลี้ยง

หมีขั้วโลก, สวนสัตว์

แต่ช่างภาพชาวไต้หวันคนนี้เล่าว่า “ผมชอบที่จะทำความเข้าใจว่าผมเกี่ยวข้องกับสัตว์อย่างไร” Lo กล่าว “ชีวิตผมล้อมรอบด้วยสัตว์นานาชนิดในสิ่งแวดล้อม… ผมมองเห็นสัตว์ ผมบริโภคเนื้อสัตว์ ผมดื่มนมวัว สรรพสัตว์ล้วนแต่เชื่อมโยงมาถึงผม และผมรู้สึกว่า ยังมีเรื่องราวซ่อนเร้นอยู่ในสัตว์ที่ยังไม่ได้รับการเปิดเผย”

การอ่านเรื่องสั้นของ Franz Kafka เรื่อง “A Report of an Academy” ถือเป็นการจุดความสร้างสรรค์ในจิตส่วนที่เป็นวิทยาศาสตร์ของ Lo ให้เกิดคำถามเกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์ สัตว์ และการเพาะเลี้ยง เรื่องของ Kafka เล่าเกี่ยวกับเอปในกรงเลี้ยงที่พยายามสอนตัวเองเป็นมนุษย์แทนที่จะหนีไป โดยการสำรวจสิ่งต่างๆ ในกรง ทั้งที่อยู่ของมนุษย์รวมไปถึงความสัมพันธ์ระหว่างเอกลักษณ์ การแสดงออก และความกลมกลืน จากวรรณกรรมข้างต้น ทำให้ Lo เกิดสงสัยว่า จะเป็นอย่างไรถ้าเขาสำรวจพฤติกรรมซับซ้อนเหล่านั้นผ่านภาพถ่าย

หมีขั้วโลก, สวนสัตว์
สิ่งปลูกสร้างสีขาวคล้ายหิมะ สีที่ทาไว้หลุดลอกเป็นบางจุด เผยให้เห็นคอนกรีตข้างใน Lo ฉุกคิดถึงการสร้างถิ่นที่อยู่ที่แตกต่างจะมีผลอะไร ถ้าหมีขั้วโลกไม่เคยเห็นภูเขาน้ำแข็งหรือหิมะจริงๆ เลยสักครั้ง สิ่งนี้มีไว้เพื่อหมีหรือเพื่อผู้ชม

บ่ายวันหนึ่งในปี 2011 ณ สวนสัตว์ Bronx นิวยอร์ก Lo ตัดสินใจได้ว่าจะสำรวจพฤติกรรมสัตว์ชนิดใด ในส่วนจัดแสดงหมีขั้วโลก สายตาของเขาจ้องอยู่ที่สิ่งปลูกสร้างสีขาวคล้ายหิมะ สีที่ทาไว้หลุดลอกเป็นบางจุด เผยให้เห็นคอนกรีตข้างใน Lo ฉุกคิดถึงการสร้างถิ่นที่อยู่ที่แตกต่างจะมีผลอะไร ถ้าหมีขั้วโลกไม่เคยเห็นภูเขาน้ำแข็งหรือหิมะจริงๆ เลยสักครั้ง สิ่งนี้มีไว้เพื่อหมีหรือเพื่อผู้ชม

Lo ไม่ได้เป็นเพียงคนเดียวที่ตั้งคำถามในวันนั้น ผู้ชมท่านหนึ่งข้างๆ เขาก็ตั้งคำถามออกมาอย่างเสียงดังเกี่ยวกับหมีขั้วโลกที่ชื่อ ทุนดรา สิ่งปลูกสร้างเหล่านี้ดูแตกต่างอย่างสิ้นเชิงกับสภาพแวดล้อมตามธรรมชาติของหมีขั้วโลกในอาร์กติก ซึ่งความแปลกที่แปลกทางนี้ ส่งผลให้หมีที่อยู่ในกรงแลดูเหงาเศร้า

หมีขั้วโลก, สวนสัตว์
สิ่งปลูกสร้างเหล่านี้ดูแตกต่างอย่างสิ้นเชิงกับสภาพแวดล้อมตามธรรมชาติของหมีขั้วโลกในอาร์กติก ซึ่งความแปลกที่แปลกทางนี้ ส่งผลให้หมีที่อยู่ในกรงแลดูเหงาเศร้า

ด้วยแรงจูงใจนี้ Lo จึงเริ่มถ่ายภาพหมีขั้วโลกในปี 2014 เขาใช้เวลาแรมเดือนที่สวนสัตว์ในยุโรป และเดือนต่อๆ มาในประเทศจีน เขาจำกัดเวลาเพียงสองวันต่อการถ่ายหมีขั้วโลกหนึ่งตัว และใช้เวลาช่วงที่สวนสัตว์เปิดให้บริการ นั่งอยู่หน้าส่วนจัดแสดงหมีขั้วโลกเพื่อเฝ้าดูพฤติกรรม เขาเล่าว่า เขาทานเฉพาะขนมปังกับแอปเปิ้ลในระหว่างการทำงาน ซึ่งเป็นโภชนาการสำหรับหมีขั้วโลก แต่สำหรับเขาเพื่อเป็นการลดค่าใช้จ่าย

Lo สังเกตเห็นพฤติกรรมที่ทั้งชวนขันและแปลกตา ในเมืองปักกิ่งวันที่อากาศร้อน เขาบันทึกภาพหมีขั้วโลกเพศเมียส่งเสียงร้องโหยหวย “หมีไม่ชอบความร้อนครับ” เป็นการแสดงออกเชิงสัญลักษณ์ว่าทำไมหมีขั้วโลกจึงเหมาะกับสภาพอากาศหนาว ในสวนน้ำ Qujian Polar เมืองซีอาน ประเทศจีน หมีขั้วโลกอยู่ในกรงที่มีเนินดินร่วนๆ อยู่ภายใน ซึ่งเสี่ยงต่อการพังทลายมาก “มันทำให้ผมงงมากเลยครับ” Lo บอก ใน Wuhan Haichang Polar Ocean World หมีขั้วโลกที่จัดแสดงไม่ใช่หมีขั้วโลกสายพันธุ์แท้ แต่เกิดจากการผสมของหมีสีน้ำตาลและหมีขั้วโลก

หมีขั้วโลก, สวนสัตว์
ภาพถ่ายชุด White Bear ของ Lo เกิดจากการสังเกตพฤติกรรมของหมีขาว เพื่อแสดงให้เห็นถึงสวัสดิภาพของสัตว์ในถิ่นอาศัยที่มนุษย์สร้างขึ้น

หลังจากใช้เวลาเนิ่นนานกับสถานที่ปิดเป็นเวลา 10 ถึง 20 วันในสวนสัตว์ หรือบางครั้งใช้เวลาจนมืดค่ำ เขาพบว่าสภาพที่ต้องอยู่ในกรงเลี้ยงส่งผลต่ออารมณ์และสุขภาพจิต “ถ้ามีสักสองหรือสามวันที่ผมไม่ได้อยู่ในสวนสัตว์ ผมจะรู้สึกแปลกมากครับ”

ผลงานชุด “White Bear” จัดแสดงที่ Deda Gallery เมืองเดอร์บี ประเทศอังกฤษ ระหว่างวันที่ 23 มีนาคม ถึง 8 พฤษภาคม 2017 ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของเทศกาลภาพถ่าย FORMAT และจัดแสดงอีกครั้งในงาน Fotofeatival เมืองนาร์เดน ประเทศเนเธอแลนด์ ในวันที่ 20 พฤษภาคม 2017

เรื่อง ซาราห์ สเตกค์

 

อ่านเพิ่มเติม

“หมีขั้วโลกผอมโซ” ประจักษ์พยานของภาวะโลกร้อน

เรื่องแนะนำ

คลิปนี้ดีต่อใจและจะทำให้คุณยิ้มได้

เพราะเหตุใดการเพาะเลี้ยงและขยายพันธุ์แพนด้าจึงยุ่งยากและเต็มไปด้วยความท้าทาย ลองไปฟังจากปากของผู้ชายเจ้าของฉายา “ป๊ะป๋า” แพนด้ากันดีกว่า “ลูกแพนด้าจะทำให้คุณนึกถึงลูกๆของตัวเอง  และทำให้คุณหลงรักพวกมันครับ” เขาผู้นี้คือ “ป๊ะป๋าแพนด้า” (Papa Panda) หรือตำแหน่งอย่างเป็นทางการคือ ผู้อำนวยการศูนย์อนุรักษ์และวิจัยแพนด้ายักษ์ของจีน (China Conservation and Research Center for the Giant Panda) ที่นี่คือศูนย์เพียงแห่งเดียวในโลกที่ไม่เพียงประสบความสำเร็จในการเพาะขยายพันธุ์แพนด้า แต่ยังรวมถึงการปล่อยพวกมันกลับคืนสู่ธรรมชาติด้วย “การเพาะขยายพันธุ์แพนด้ามีปัญหาหลักๆ 3 ประการ ประการแรก การจะให้แพนด้าจับคู่ผสมพันธุ์เป็นเรื่องยาก ประการที่สอง การจะให้แพนด้าตั้งท้องก็เป็นเรื่องยาก และประการที่สาม การจะเลี้ยงลูกแพนด้าให้รอดก็เป็นเรื่องยากเช่นกัน แต่ด้วยการวิจัยอย่างต่อเนื่องยาวนาน 20 ปีของเราทำให้เราสามารถแก้ปัญหาทั้งสามประการนี้ได้” ลูกแพนด้าเมื่อแรกเกิดจะตาบอดและไม่สามารถถ่ายอุจจาระได้ด้วยตัวเองโดยปราศจากความช่วยเหลือ ก่อนหน้าที่เราจะทราบเรื่องนี้ ลูกแพนด้าจำนวนไม่น้อยที่อยู่ในความดูแลของมนุษย์ตายลงจากอาการท้องผูก ปัจจุบัน อัตราการรอดชีวิตของลูกแพนด้าเพิ่มขึ้นถึงร้อยละ 90 ผู้ดูแลแพนด้าต้องเลียนแบบการเลียของแม่แพนด้าเพื่อช่วยเหลือลูกแพนด้าให้ขับถ่ายอย่างสม่ำเสมอ ลูกแพนด้าในความดูแลของมนุษย์ไม่สามารถส่งหรือปล่อยคืนสู่ธรรมชาติได้ทันที ด้วยเหตุนี้ เราจึงจำเป็นต้องฝึกสอนพวกมัน กุญแจสู่ความสำเร็จในการปล่อยแพนด้ากลับคืนสู่ธรรมชาติคือการลดหรือขจัดการพึ่งพามนุษย์ของพวกมัน ที่ศูนย์วิจัยบางแห่ง ลูกและแม่แพนด้าอาศัยอยู่ในสภาพแวดล้อมกึ่งธรรมชาติ นี่เป็นเหตุผลที่ทำให้ผมเกิดความคิดให้เราแต่งตัวด้วยชุดหมีแพนด้า ด้วยวิธีนี้ ลูกแพนด้าจะคุ้นเคยแต่กับ “แพนด้า” ตัวสีขาวดำเหมือนพวกมันเท่านั้น เพื่อช่วยกลบหรือลบกลิ่นมนุษย์  นักวิจัยต้องสเปรย์ฉี่และอุจจาระแพนด้าลงบนชุด […]

อาณาจักรที่หดหาย ของเสือจากัวร์

อาณาจักรที่หดหายของ เสือจากัวร์ ศิษย์ของอาจารย์ฮวน ฟลอเรส  ถือถ้วยพลาสติกใบเล็กที่มีใบผ่านเข้าสู่โลกแห่งจิตวิญญาณของ เสือจากัวร์ มาให้ผม ในนั้นมี “ลา เมดีซีนา” สมุนไพรสีน้ำตาลข้นที่เคี่ยวจากใบชากรูนาและเถาอะยาวัสกานานสองวันและกรอกใส่ขวดน้ำเก่าๆไว้  ตอนเริ่มพิธี อาจารย์ฮวนปลุกเสกยาหม้อนี้ด้วยการพ่นควัน มาปาโช หรือใบยาสูบป่าของแอมะซอน จากนั้นก็เริ่มรินยาปริมาณเล็กน้อยใส่จอกเพื่อแจกจ่ายแก่ผู้เข้าร่วมพิธีแต่ละคน พวกเรา 28 คน ซึ่งมาจากสหรัฐอเมริกา แคนาดา สเปน ฝรั่งเศส อาร์เจนตินา และเปรู  ล้วนมุ่งหน้ามาเพื่อค้นหาบางสิ่ง ณ ค่ายพักห่างไกลแห่งนี้ซึ่งตั้งอยู่กลางผืนป่าแอมะซอนในเปรู บางคนหวังจะพบหนทางรักษาโรคร้าย บางคนแสวงหาเส้นทางชีวิต บางคนแค่อยากแย้มมองอีกโลกหนึ่งอันเป็นซอกมุมสุดลี้ลับของบริเวณที่อลัน ราบิโนวิตช์ เรียกรวมๆว่า “ฉนวนวัฒนธรรมจากัวร์” พื้นที่นี้ครอบคลุมถิ่นอาศัยและเส้นทางอพยพซึ่งแพนเทอรา (Panthera) องค์กรอนุรักษ์ของเขา  กำลังพยายามปกป้องเพื่ออนุรักษ์เสือจากัวร์ที่คาดว่ามีอยู่ราว 100,000 ตัว และความหลากหลายทางพันธุกรรมของพวกมันเอาไว้ สมุนไพรถูกส่งไปเงียบๆท่ามกลางเสียงรินไหลของสายน้ำที่มีไอจางๆ ลอยอ้อยอิ่งในอากาศเย็นยามค่ำคืน เมื่อศิษย์ของอาจารย์ฮวนเดินมาหยุดข้างหน้า ผมก็คุกเข่าลง ศิษย์คนหนึ่งส่งจอกให้ อีกคนยืนถือแก้วน้ำเปล่ารออยู่ ผมลังเล นึกถึงคำพูดที่ กูรันเดโร หรือหมอผีชื่อดังนามดอน โฮเซ กัมโปส บอกผมในปูกัลล์ปา เมืองท่าอันวุ่นวายของเปรู ไม่กี่วันก่อนหน้านั้น […]