สวทช. ขับเคลื่อนไทยสู่เศรษฐกิจคาร์บอนต่ำ จัดงาน NAC2026 ชูแนวคิด “เศรษฐกิจยั่งยืนด้วยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี”

วันที่ 9 มีนาคม 2569 ที่กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.)  สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) ประกาศความพร้อมจัดงานประชุมวิชาการประจำปี สวทช. ครั้งที่ 21 (NAC2026) ภายใต้แนวคิด “เศรษฐกิจยั่งยืนด้วยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี” (Sustainable Economy through Science and Technology) ระหว่างวันที่ 24 – 28 เมษายน 2569 ณ อุทยานวิทยาศาสตร์ประเทศไทย จ.ปทุมธานี

วิทยาศาสตร์ คือทางรอด: มุ่งสู่เศรษฐกิจคาร์บอนต่ำ

ศาสตราจารย์ ดร.ชูกิจ ลิมปิจำนงค์ ผู้อำนวยการ สวทช. แถลงว่า ในยุคที่ความยั่งยืนกลายเป็นกติกาใหม่ของโลก และไม่ใช่ทางเลือกอีกต่อไป แต่คือเงื่อนไขของการอยู่รอด และวิทยาศาสตร์คือ “เครื่องมือสำคัญที่สุด” ที่ทำให้ความยั่งยืนเกิดขึ้นได้จริง โดยมีตัวอย่างของทีมวิจัย สวทช. ดำเนินการใช้เทคโนโลยีเกษตรอัจฉริยะช่วยแก้ปัญหาการปนเปื้อนแมลงและสารเคมี เพื่อส่งกะเพราไทยสู่ตลาดโลก ด้วยการปลูกและควบคุมคุณภาพ สอดคล้องกับศักยภาพของผู้ประกอบการทั้งขนาดใหญ่ ขนาดกลาง และขนาดเล็ก นอกจากนี้ในเรื่องของ ‘มาตรการปรับคาร์บอนก่อนข้ามพรมแดน ‘CBAM’ (‘Carbon Border Adjustment Mechanism’) ที่สหภาพยุโรป (EU) กำหนดขึ้นเพื่อมุ่งสร้างการเติบโตทางเศรษฐกิจอย่างเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมแก่ประเทศคู่ค้านอกสหภาพยุโรป ในเรื่องนี้ สวทช. โดยสถาบันเทคโนโลยีและสารสนเทศเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน (TIIS) ได้ดำเนินการจัดทำฐานข้อมูลสิ่งแวดล้อมให้แก่กลุ่มอุตสาหกรรมอะลูมิเนียม และเหล็ก เพื่อเป็นฐานข้อมูลกลางของประเทศ และช่วยสนับสนุนผู้ประกอบการในการจัดทำรายงาน CBAM เพื่อฝ่ากำแพงภาษียุโรปได้อย่างยั่งยืน

ดร.ชูกิจ ลิมปิจำนงค์ ผู้อำนวยการ สวทช.

สวทช. จึงจัดงาน NAC2026 เป็นเวทีนำเสนอผลงานวิจัยและนวัตกรรมพร้อมใช้ (Ready-to-use) เพื่อขับเคลื่อนประเทศไทยสู่เศรษฐกิจคาร์บอนต่ำในทุกมิติ พร้อมทำให้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเป็นเครื่องมือหลักในการสร้างความยั่งยืนที่จับต้องได้จริง ผ่านกลยุทธ์การพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเพื่อประเทศไทยยั่งยืน หรือ S&T Implementation for Sustainable Thailand มุ่งพาประเทศมุ่งสู่ความเป็นกลางทางคาร์บอน (Net Zero) ภายในปี พ.ศ. 2593 งาน NAC2026 จะเป็นเวทีสำคัญระดับประเทศในการเชื่อมโยงและถ่ายทอดองค์ความรู้ ผลงานวิจัยและเทคโนโลยีของ สวทช. และพันธมิตรวิจัยสู่ทุกภาคส่วน รวบรวมผู้เชี่ยวชาญและนักวิจัยจากภาครัฐ ภาคเอกชน ตลอดจนนักเรียนนักศึกษาและคณาจารย์ไว้ในที่เดียว พร้อมนำเสนอประสบการณ์ในรูปแบบที่หลากหลาย เพื่อร่วมกันสร้างระบบเศรษฐกิจที่เติบโตอย่างยั่งยืนควบคู่กับการรักษาสิ่งแวดล้อม

“ปัจจุบันทั่วโลกกำลังมุ่งสู่เศรษฐกิจใหม่ที่ให้ความสำคัญเรื่อง “ความยั่งยืน” โดยวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรม คือกลไกหลักในการขับเคลื่อนและเป็นตัวเปลี่ยนเกม เพราะประเทศที่มีเทคโนโลยี คือประเทศที่กำหนดกติกา องค์กรที่มีนวัตกรรมคือองค์กรที่อยู่รอดและธุรกิจที่ปรับตัวก่อนคือธุรกิจที่ชนะ

ศาสตราจารย์ ดร.ชูกิจ กล่าวว่า ทั้งนี้ สวทช. ได้รับพระมหากรุณาธิคุณจากสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี เป็นองค์ประธานในพิธีเปิดงานประชุมวิชาการ ประจำปี 2569 ของ สวทช. วันที่ 24 เมษายน พ.ศ. 2569 เวลา 9.00 น. ณ อุทยานวิทยาศาสตร์ประเทศไทย จ.ปทุมธานี สวทช. ขอเชิญชวนทุกคนมาร่วมงาน NAC2026 ในครั้งนี้ที่ไม่ใช่เพียงเวทีนำเสนอผลงานวิจัย แต่คือ “ก้าวสำคัญของการเปลี่ยนผ่านสู่เศรษฐกิจใหม่” ที่จะชวนทุกคนมาร่วมนำงานวิจัยไทยไปใช้เป็นพลังในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจของประเทศอย่างยั่งยืน

ตัวอย่างงานวิจัยที่จะแสดงในงาน NAC2026

ชูวิจัยเด่น: นวัตกรรมเพื่ออนาคตที่ยั่งยืน

รศ. ดร.เติมศักดิ์ ศรีคิรินทร์ ผู้อำนวยการศูนย์เทคโนโลยีโลหะและวัสดุแห่งชาติ (เอ็มเทค) สวทช. ในฐานะประธานจัดงานประชุมวิชาการ สวทช. เปิดเผยว่า สวทช. นำผลงานเด่นจาก 5 ศูนย์วิจัยแห่งชาติมาเป็นไฮไลต์ในงานแถลงข่าวครั้งนี้ ได้แก่

  1. แพลตฟอร์มบริหารจัดการบัญชีคาร์บอนแบบอัตโนมัติ (Acamp) ที่ปลดล็อกความยุ่งยากในการทำบัญชีคาร์บอนจากไฟล์ Excel แบบเดิม มาสู่ระบบอัตโนมัติที่ทำงานร่วมกับอุปกรณ์ IoT (Zcarbon Box) ช่วยให้ภาคอุตสาหกรรมและ SMEs เห็นจุดปล่อยก๊าซเรือนกระจกได้ทันทีแบบเรียลไทม์ พร้อมวางแผนลดการปล่อยก๊าซได้อย่างแม่นยำตามมาตรฐานสากล
  2. นวัตกรรมชุดตรวจเชื้อ EHP แบบรวดเร็ว (EHP Test Kit) สำหรับอุตสาหกรรมการเพาะเลี้ยงกุ้ง ช่วยเกษตรกรผู้เลี้ยงกุ้งเปลี่ยนการตรวจโรคในห้องแล็บที่ล่าช้า มาเป็นชุดตรวจภาคสนามที่รู้ผลไวภายใน 25 นาที คัดกรองกุ้งแคระแกร็นได้ตั้งแต่ต้นทาง ลดความเสียหายทางเศรษฐกิจมหาศาลจากโรคระบาดได้อย่างทันท่วงที
  3. ไบโอดีเซลพรีเมียม H-FAME เพื่อการขนส่งคาร์บอนตํ่า สามารถเติมในรถบรรทุกหนักและเครื่องจักรกลที่ใช้เครื่องยนต์ดีเซลได้ทันทีโดยไม่ต้องดัดแปลง จึงช่วยลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกในภาคขนส่งได้ในราคาต้นทุนที่เหมาะสมในช่วงเปลี่ยนผ่านสู่เป้าหมายการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสุทธิเป็นศูนย์
  4. SAF เชื้อเพลิงอากาศยานยั่งยืน สู่ยุคการบินคาร์บอนต่ำ โดยเอ็มเทค สวทช. พัฒนาเกณฑ์มาตรฐานความยั่งยืนของ SAF ให้สอดคล้องกับมาตรการ ICAO CORSIA เพื่อเตรียมความพร้อมให้อุตสาหกรรมการบินไทยรับมือกฎระเบียบสากลในปี พ.ศ. 2570 พร้อมต่อยอดการเปลี่ยนวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตรเป็นเชื้อเพลิงอากาศยานยั่งยืน ลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกได้สูงสุด 80% และผลักดันประเทศไทยสู่ศูนย์กลางพลังงานการบินสะอาดของอาเซียน

และ 5. MOFs กับการพัฒนานวัตกรรมวัสดุเพื่อสังคมสีเขียวและสังคมคาร์บอนตํ่า ที่เปลี่ยนของเหลือทิ้งจากอุตสาหกรรม ไม่ว่าจะเป็นขวดพลาสติกใช้แล้ว สนิมเหล็ก หรือน้ำยากัดแผงวงจร ให้กลายเป็นวัสดุนาโนรูพรุนมูลค่าสูง สำหรับกักเก็บก๊าซมีเทน ดูดซับสารอินทรีย์ระเหยง่าย (VOCs) และก๊าซ NOx ต้นตอของฝุ่น PM2.5 รวมถึงฆ่าเชื้อจุลชีพ ด้วยกระบวนการผลิตต่อเนื่อง ปริมาณมาก ต้นทุนต่ำ ตอบโจทย์สังคมคาร์บอนต่ำอย่างยั่งยืน

รศ. ดร.เติมศักดิ์ ศรีคิรินทร์ ผู้อำนวยการศูนย์เทคโนโลยีโลหะและวัสดุแห่งชาติ (เอ็มเทค) สวทช. ในฐานะประธานจัดงานประชุมวิชาการ สวทช.

ทั้งหมดนี้เป็นเพียงส่วนหนึ่งของผลงานวิจัยกว่า 100 ผลงาน ที่จะนำเสนอในงานประชุมวิชาการ สวทช. ผ่านนิทรรศการนวัตกรรมที่ตอบโจทย์การนำไปประยุกต์ใช้จริงในภาคอุตสาหกรรม เพื่อยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขัน

งาน NAC2026 นำเสนอกิจกรรมที่น่าสนใจตลอด 5 วัน โดยหนึ่งในไฮไลต์สำคัญคือ สัมมนาวิชาการ ที่รวบรวมกว่า 40 หัวข้อจากผู้เชี่ยวชาญระดับแนวหน้า ครอบคลุมทั้งด้านสิ่งแวดล้อม เทคโนโลยี และทิศทางเศรษฐกิจยั่งยืนของโลก สัมมนาที่ไม่ควรพลาดได้แก่ “การขับเคลื่อนประเทศไทยสู่เศรษฐกิจคาร์บอนต่ำ: นโยบายการเงินและนวัตกรรมเพื่อการเปลี่ยนผ่านอย่างยั่งยืน” วันศุกร์ที่ 24 เมษายน 2569 เวลา 13.30 – 16.30 น. รวมถึงหัวข้ออื่นที่น่าสนใจ อาทิ จากนโยบายสู่การจัดการคาร์บอนในสถานประกอบการ, ถอดรหัสวิกฤตไมโครพลาสติกไทย, ‘เซมิคอนดักเตอร์’ พลังขับเคลื่อนไทยสู่เศรษฐกิจสีเขียวอย่างยั่งยืน และชี้เป้าฝุ่นแม่นยำติดตามแก้ไข PM2.5 อย่างตรงจุดด้วย e-Nose นอกจากนี้ยังมี Special Talk: Net Zero: Beyond the Environment – Shaping Lives and Economies บนเวที NAC2026 x Techsauce ที่สะท้อนให้เห็นว่าการเปลี่ยนผ่านสู่ Net Zero ไม่ได้กระทบเพียงสิ่งแวดล้อม แต่กำลังพลิกโฉมวิถีชีวิตและโครงสร้างเศรษฐกิจโลก

ผู้สนใจเข้าร่วมงาน NAC2026 ได้ตลอดทั้ง 5 วันตั้งแต่วันที่  24 – 28 เมษายน 2569 ณ อุทยานวิทยาศาสตร์ประเทศไทย จ.ปทุมธานี สามารถลงทะเบียนได้ฟรีเพื่อเข้าร่วมกิจกรรมได้ที่เว็บไซต์ www.nstda.or.th/nac ตั้งแต่วันที่ 9 มีนาคม 2569 เป็นต้นไป สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม: โทรศัพท์ 0-2564-8000


อ่านเพิ่มเติม : ภูมิอากาศเปลี่ยนแปลง เร่งการแพร่กระจายของจุลชีพได้อย่างไร?

© COPYRIGHT 2026 AMARIN PRINTING AND PUBLISHING PUBLIC COMPANY LIMITED.