การกลับมาของ เสือแพนเทอร์ ฟลอริดา - National Geographic Thailand

การกลับมาของ เสือแพนเทอร์ ฟลอริดา

เสือแพนเทอร์ ฟลอริดาประชากรแมวใหญ่ใกล้สูญพันธุ์ชนิดนี้กำลังฟื้นตัวขึ้น แต่ความเฟื่องฟูด้านการพัฒนาส่อเค้าคุกคามความอยู่รอดของพวกมัน

‘ยินดีต้อนรับสู่อาณาจักรของ เสือแพนเทอร์ ’

ไบรอัน เคลลี กล่าวทักทาย ตอนผมพบเจอที่ทางแยกจอแจในอีสต์เนเปิลส์ รัฐฟลอริดา

เคลลี นักชีววิทยาเสือแพนเทอร์ของรัฐ ชี้ไปทางทิศตะวันออกสู่ย่านที่พักอาศัยแผ่กว้างที่เขาพำนักอยู่ เสือแพนเทอร์ตัวหนึ่งถูกกล้องดักถ่ายจับภาพไว้ได้ห่างออกไปแค่ครึ่งกิโลเมตร เขาบอก และมีอีกตัวที่ข้ามถนนหกเลนที่เรากำลังยืนอยู่ข้างๆ ไปได้อย่างปลอดภัย

แต่มีเสือแพนเทอร์อีกตัว เป็นเพศเมียอายุแปดปี ชื่อ เอฟพี224 (FP224) อาศัยอยู่แถวนี้ มันโดนรถชนมาแล้วสองครั้ง ขาหักข้างหนึ่งทั้งสองรอบ มันได้รับการรักษาโดยสัตวแพทย์ และปล่อยคืนสู่ธรรมชาติหลังอุบัติเหตุทั้งสองครั้ง เพื่อตามหาร่องรอยของเสือตัวนี้ เราขับรถไปที่บ้านของเคลลีซึ่งอยู่ติดกับป่าผืนหนึ่ง ที่เมื่อไม่นานมานี้มันใช้เป็นรัง ให้กำเนิดลูกเสืออย่างน้อยสามตัว ตอนนี้เป็นหน้าฝน ปกติรอยเท้าเสือแพนเทอร์จะถูกฝนชะหายไป แต่พวกเราโชคดี

เสือแพนเทอร์, เสือ
เสือแพนเทอร์เพศผู้กระโจนข้ามห้วยในเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าแห่งชาติเพื่อเสือแพนเทอร์ฟลอริดา สัตว์ตระกูลแมวใหญ่ที่พบเห็นได้ยากชนิดนี้ซึ่งมีจำนวนแค่ราว 200 ตัว กำลังยึดคืนอาณาเขตทางตอนเหนือของบึงเอเวอร์เกลดส์ แต่ถิ่นอาศัยของพวกมันถูกคุกคามจากการขยายตัวรุกล้ำของเขตชานเมือง

“นี่ไง รอยเท้าของนาง” เคลลีบอก พลางชี้ไปที่รอยอุ้งเท้าขนาดใหญ่ราวกำปั้นผม บนพื้นทรายอ่อนนุ่ม เราเดินตามรอยเท้าเข้าไปในดงสนต้นสูงกับปาล์มซาบาลที่มีไม้รากอากาศเกาะเต็มไปหมด พอตรวจดูจากกล้อง ดักถ่ายภาพอัตโนมัติที่เคลลีนำมาติดตั้งไว้ก็พบว่า เอฟพี224 เพิ่งเดินผ่านจุดนี้ก่อนสามทุ่มเล็กน้อยเมื่อสองคืนก่อน

การเห็นรอยเท้าของมันช่างน่ายินดี เพราะเป็นเหมือนเครื่องเตือนใจว่า ฟลอริดายังมีผืนป่าและสัตว์ พวกแมวใหญ่ ซึ่งบางส่วนมีความยืดหยุ่นมากพอที่จะใช้ชีวิตโดยไม่มีใครพบเห็นได้ ตามชายขอบของเขตชานเมือง ที่กำลังขยายตัว

ชาวฟลอริดาส่วนใหญ่จะไม่มีวันได้เห็นร่องรอยของสัตว์นักล่าเหล่านี้ ซึ่งมีน้ำหนักตั้งแต่ 30 ถึง 75 กิโลกรัมเมื่อโตเต็มวัย โดยขึ้นอยู่กับเป็นเพศใด และกระโจนไกลเกือบ 10 เมตรในคราวเดียว แต่เสือแพนเทอร์ที่ชนพื้นเมืองอเมริกันเผ่าเชอโรกีเรียกว่า “เจ้าแห่งพงไพร” ต้องพึ่งพาพื้นที่หลายพันตารางกิโลเมตรของที่ลุ่มน้ำขัง ผืนป่า และทุ่งหญ้าในแถบตะวันตกเฉียงใต้และตอนกลางของรัฐฟลอริดา ซึ่งหลายแห่งตกอยู่ในความเสี่ยงจากการพัฒนา

ฟลอริดา, ชานเมือง, ออร์แลนโด
ถนนส่งเสริมให้เกิดการพัฒนาเขตชานเมือง เช่น ย่านใหม่แห่งนี้ใกล้กับเมืองออร์แลนโด ซึ่งตัดเข้าไปในถิ่นอาศัยดั้งเดิมของเสือแพนเทอร์ การศึกษาชิ้นหนึ่งคาดว่าพื้นที่อีกราว 20,000 ตารางกิโลเมตร รวมทั้งส่วนใหญ่ของเขตเชื่อมต่อต่างๆ ที่ไม่ได้รับการคุ้มครองภายในฉนวนสัตว์ป่าฟลอริดา จะได้รับการพัฒนาภายในปี 2070

เสือแพนเทอร์ฟลอริดา (Puma corcolor coryi) ซึ่งเป็นชนิดพันธุ์ย่อยของแมวใหญ่หลายชื่อ เช่น เสือพูม่า เสือคูการ์ และสิงโตภูเขา เคยกระจายพันธุ์อยู่ทั่วพื้นที่ส่วนใหญ่ทางตะวันออกเฉียงใต้ของสหรัฐฯ แต่พวกมันถูกล่าอย่างหนักจนเมื่อล่วงถึงทศวรรษ 1970 ก็เหลือให้พบเห็นแค่ในฟลอริดา และจำนวนก็ลดลงจนเหลือไม่ถึง 30 ตัว ทำให้พวกมันมีความเสี่ยงสูงต่อการผสมพันธุ์แบบเลือดชิด เสือแพนเทอร์ฟลอริดาอยู่บนขอบเหวของการสูญพันธุ์ เคลลีกล่าว

นักวิทยาศาสตร์ในตอนนั้นคิดแผนช่วยเหลือที่ไม่เคยมีใครทำมาก่อน กล่าวคือ ในช่วงกลางทศวรรษ 1990 พวกเขาว่าจ้างชายชาวเทกซัสชื่อ รอย แมกไบรด์ ซึ่งอาจเป็นนักแกะรอยสิงโตภูเขามือดีที่สุดในโลก ให้จับเสือชนิดนี้ ในเทกซัสมาแปดตัว โดยทั้งหมดเป็นเพศเมีย แล้วนำมาปล่อยสู่ธรรมชาติในเซาท์ฟลอริดา ห้าตัวในจำนวนนี้ออกลูกออกหลาน และการสอดแทรกความหลากหลายทางพันธุกรรมด้วยวิธีนี้ก็ช่วยให้สถานการณ์ดิ่งเหวของเสือแพนเทอร์พลิกกลับคืนมาได้

ลูกเสือ, เสือแพนเทอร์, ฟลอริดา
สัตวแพทย์สัตว์ป่า ลารา คูแซก ดูแลลูกเสืออีกครอกของแม่เสือ เอฟพี224 เสือวัยอ่อนเหล่านี้จะถูกวัดขนาดและให้สารอาหารกระตุ้นภูมิคุ้มกัน ระหว่างที่แม่ของพวกมันผละจากรังออกไปล่าอาหารอยู่ เมื่อเสือแพนเทอร์มีพื้นที่มากพอและถิ่นอาศัยที่ได้รับการปกป้อง จำนวนประชากรของมันสามารถเพิ่มขึ้นได้ มีลูกเสือแพนเทอร์ฟลอริดาเพียงหนึ่ง ในสามที่รอดชีวิตจนถึงวัยฉกรรจ์

ประชากรเสือแพนเทอร์ค่อยๆ เพิ่มขึ้น จนปัจจุบันมีอยู่ราว 200 ตัว ส่วนใหญ่อาศัยอยู่ในพื้นที่ติดต่อกัน ขนาดใหญ่ช่วงทางตอนใต้ของแม่น้ำคาลูซาแฮตชีที่ไหลไปทางตะวันออกจากฟอร์ตไมเออร์ส “ถือเป็นเรื่องราวความสำเร็จด้านการอนุรักษ์ที่น่าตื่นเต้นที่สุดเรื่องหนึ่งในประวัติศาสตร์สหรัฐฯ” คาร์ลตัน วอร์ด จูเนียร์ นักอนุรักษ์และช่างภาพ ซึ่งงานของเขาได้รับการสนับสนุนจากสมาคมเนชั่นแนล จีโอกราฟฟิก กล่าว

แต่ภัยคุกคามหลายรูปแบบก็ทำให้อนาคตของเสือแพนเทอร์ยังคลุมเครือ ซึ่งรวมถึงอุบัติเหตุจากการถูกรถชน และการต่อสู้แย่งชิงอาณาเขตระหว่างเสือแพนเทอร์ด้วยกันเอง ซึ่งเป็นสองสาเหตุหลักของการตาย ในแต่ละปี มีเสือแพนเทอร์ถูกยวดยานชนตายราว 25 ตัว ซึ่งสะท้อนให้เห็นว่า การพัฒนาและการตัดถนนเป็นภัยคุกคามต่อสัตว์ ชนิดพันธุ์นี้อย่างไร ในยุคที่มีคนอพยพโยกย้ายเข้าสู่ฟลอริดาวันละ 900 คน

ซ้ำร้ายยังพบความผิดปกติของระบบประสาทที่ก่อให้เกิดความอ่อนแรงชนิดใหม่ซึ่งยังไม่ทราบสาเหตุ เกิดขึ้นกับเสือแพนเทอร์มากกว่า 12 ตัว จนสร้างความกังวลให้นักอนุรักษ์

เสือเพศเมีย
เสือเพศเมียกับลูกสามตัวสำรวจศูนย์อนุรักษ์พันธุ์พันธุ์สัตว์ป่าบึงคอร์กสครูว์ ซึ่งล้อมรอบด้วยย่านชานเมืองที่รุกล้ำ เข้ามาทั้งสามด้าน ภาพจำนวนมากที่ได้จากกล้องดักถ่ายภาพใช้เวลาหลายปีกว่าจะบันทึกได้ เพราะความหายากของเสือชนิดนี้ การเคลื่อนที่อย่างไม่อาจคาดเดาได้ และการมีสภาพแสงที่เหมาะสม

อย่างไรก็ตาม ข่าวดีก็มีเช่นกัน เสือแพนเทอร์กำลังกลับมาครองอาณาเขตเดิมบางส่วนของพวกมัน เมื่อปี 2016 นักวิทยาศาสตร์พบเห็นเสือเพศเมียตัวหนึ่งทางตอนเหนือของแม่น้ำคาลูซาแฮตชีเป็นครั้งแรกนับจากปี 1973

“ถือเป็นก้าวสำคัญเลยล่ะค่ะ” เจนนิเฟอร์ คอร์น นักชีววิทยาสัตว์ป่า กล่าวถึงการพบเห็นดังกล่าวในเขตสงวนแบบค็อกแรนช์ เสือแพนเทอร์เพศเมียต่างจากเพศผู้ตรงที่พวกมันจะไม่เดินทางไปไกลจากถิ่นหากินของแม่ ซึ่งเป็นข้อจำกัดสำคัญต่อการขยายเขตกระจายพันธุ์ของสัตว์ชนิดนี้

เสือแพนเทอร์
เสือแพนเทอร์ลอดรั้วที่ศูนย์อนุรักษ์พันธุ์สัตว์ป่าบึงคอร์กสครูว์ ศูนย์แห่งนี้มีขนาดเล็กมากจนไม่พอรองรับเสือแพนเทอร์เพศผู้โตเต็มวัยได้แม้แต่ตัวเดียว ซึ่งอาจต้องมีอาณาเขตราว 500 ตารางกิโลเมตรเพื่อตระเวนและหากิน อาณาเขตของ เสือเพศผู้อาจซ้อนทับกับของเสือเพศผู้อีกตัวได้เล็กน้อย แต่โดยทั่วไปเสือที่ใช้ชีวิตสันโดษเหล่านี้จะหลีกเลี่ยงกันและกัน

เคลลีประเมินว่า ปัจจุบันมีเสือแพนเทอร์ราว 24 ตัวอาศัยอยู่ในบริเวณตอนเหนือของแม่น้ำคาลูซาแฮตชี ในจำนวนนี้มีเสือเพศเมียอยู่ด้วยสองสามตัว

การขยายเขตกระจายพันธุ์ขึ้นไปทางเหนือจำเป็นสำหรับการอยู่รอดในระยะยาวของเสือแพนเทอร์ แต่จะเกิดขึ้นได้ต่อเมื่อมีการยกระดับฉนวนหรือแนวเชื่อมต่อสำหรับสัตว์ป่าฟลอริดา (Florida Wildlife Corridor) ซึ่งประกอบด้วยที่ดินทั้งของเอกชนและภาครัฐปะติดปะต่อเป็นแถบพาดยาวตลอดรัฐ ให้เป็นเขตสงวน วอร์ดอธิบาย และเพื่อให้เป็นไปได้ก็จำเป็นต้องมีเงินทุนด้านการอนุรักษ์มากขึ้น เพื่อช่วยเหลือเจ้าของที่ดินซึ่งส่วนใหญ่เป็นผู้ทำ ไร่ปศุสัตว์ และป้องกันไม่ให้ที่ดินว่างเปล่ากลายเป็นบ้านหรือที่ดินจัดสรร ลานจอดรถ และถนน

เรื่อง ดักลาส เมน
ภาพถ่าย คาร์ลตัน วอร์ด จูเนียร์

สามารถติดตามสารคดี การกลับมาของเสือแพนเทอร์ฟลอริดา ฉบับสมบูรณ์ได้ที่ นิตยสาร เนชั่นแนล จีโอกราฟฟิก ฉบับภาษาไทย เดือนมิถุนายน 2564

สามารถสั่งซื้อได้ที่ https://www.naiin.com/category?magazineHeadCode=NG&product_type_id=2


อ่านเพิ่มเติม เสือโคร่ง ข้างบ้าน : ตีแผ่ขบวนการค้าสัตว์ป่าในสหรัฐฯ

เสือโคร่ง

เรื่องแนะนำ

อัลบาทรอสอายุ 67 ปี ยังคงวางไข่ได้

อัลบาทรอสอายุ 67 ปี ยังคงวางไข่ได้ ในวัย 67 ปี น่าทึ่งที่นกป่าตัวนี้ยังคงวางไข่ นกอัลบาทรอสตัวนี้มีชื่อว่า Wisdom มันเป็นนกทะเลที่มีอายุยืนยามากกว่าเพื่อนนกร่วมสายพันธุ์ด้วยกัน และให้กำเนิดลูกนกไปแล้วราว 30 – 35 ตัว เจ้า Wisdom และคู่ของมันที่มีชื่อว่า Akeakamai จะบินกลับมายังเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าทางทะเล Papahanaumokuakea ในสหรัฐฯทุกๆ ปี เพื่อสร้างรัง วางไข่ ซึ่งตามอุปนิสัยของนกอัลบาทรอสแล้ว ตัวหนึ่งจะเป็นผู้กกไข่เฝ้ารัง ในขณะที่อีกตัวออกไปหาอาหาร   อ่านเพิ่มเติม : หนูสองตัวกลายมาเป็น 15,000 ตัวในหนึ่งปี, ฮิปโปเลียจระเข้เล่น

สุนัขส่งภาษากายบอกว่าต้องการอะไร

สุนัขส่งภาษากายบอกว่าต้องการอะไร สุนัขก็ไม่ต่างจากเด็กทารกที่แม้พวกเขาจะพูดไม่ได้ แต่สามารถสื่อสารผ่านภาษากายเพื่อบอกเราได้ว่ากำลังต้องการอะไร ในการศึกษาพฤติกรรมสุนัขทีมนักวิจัยพบลักษณะท่าทางที่มีนัยสำคัญบ่งบอกความต้องการถึง 19 ท่าด้วยกัน ยกตัวอย่างเช่น การส่งเสียงร้องหงิ๋งๆ เพื่อขออาหาร, กระดิกหางเพื่อขอให้เล่นด้วย ไปจนถึง สะกิดเจ้าของให้ช่วยเกามันที เชื่อกันว่าหากเป็นสุนัขของคุณเองแล้วล่ะก็ คุณย่อมต้องรู้จักมันดี และเข้าใจว่าสุนัขของคุณต้องการอะไร แต่การเรียนรู้พฤติกรรมทั่วไปเหล่านี้ก็เป็นประโยชน์ เผื่อในกรณีที่คุณต้องพบเจอกับสุนัขที่ไม่คุ้นเคย ท่าทางเหล่านี้อาจพอบ่งบอกได้ว่าพวกมันกำลังคิดอะไรอยู่   อ่านเพิ่มเติม ช่วงวัยที่ลูกสุนัขน่ารักที่สุด

หมู่เกาะฟอล์กแลนด์ ดินแดนที่สรรพสัตว์ครอบครอง

หมู่เกาะฟอล์กแลนด์ ดินแดนที่สรรพสัตว์ครอบครอง ขณะยืนอยู่บนชายฝั่งที่เต็มไปด้วยโขดหินของสตีเพิลเจสัน (Steeple Jason) เกาะที่ตั้งอยู่ห่างไกลในกลุ่มเกาะฟอล์กแลนด์ ผมตื่นตะลึงกับภาพความงามตรงหน้า นกอัลบาทรอสคิ้วดำกว่า 440,000 ตัวซึ่งถือเป็นคอโลนีขนาดใหญ่ที่สุดในโลกทำรังอยู่บนหน้าผาสูงชัน  ถัดลงมาตามแนวชายหาดเบื้องล่าง  เพนกวินร็อกฮอปเปอร์แดนใต้ส่งเสียงร้องอื้ออึง ขณะที่เหยี่ยวคาราคาราคอยสอดส่ายสายตามองหาลูกนกเพนกวินหรือซากสัตว์เป็นอาหาร น่านน้ำเย็นยะเยือกแถบนี้เป็นถิ่นอาศัยของแมวน้ำขนปุยอเมริกาใต้ วาฬเพชฌฆาต โลมาคอมเมอร์สัน โลมาพีล และวาฬเซย์ ลึกลงไปใต้น้ำ ผมแหวกว่ายผ่านดงสาหร่ายเคลป์ที่โอนเอนไปมาในกระแสน้ำ เพนกวินเจนทูพุ่งฉิวอยู่ด้านบน โดยมีสิงโตทะเลแดนใต้ไล่ตามมาติดๆ กุ้งมังกรยืนเรียงรายบนก้นสมุทรพลางชูก้ามขึ้นราวกับพร้อมรบ ภาพกุ้งชูก้ามเตรียมออกศึกดูช่างเหมาะเจาะ เพราะผมอยู่ที่หมู่เกาะฟอล์กแลนด์ ดินแดนที่สงครามเกิดขึ้นอยู่เป็นนิจ ห่างจากชายฝั่งอาร์เจนตินา 400 กิโลเมตร  ดินแดนของสหราชอาณาจักรแห่งนี้ประกอบด้วยเกาะน้อยใหญ่รวมกันกว่า 700 เกาะ และมีผู้อยู่อาศัยอยู่อย่างบางเบาเพียง 3,200 คน  กลุ่มเกาะเหล่านี้เป็นที่รู้จักมากที่สุดเพราะประวัติศาสตร์การต่อสู้แย่งชิงกรรมสิทธิ์อันยาวนานระหว่างฝรั่งเศส สเปน อาร์เจนตินา และสหราชอาณาจักร ฟอล์กแลนด์จึงเต็มไปด้วยบาดแผลจากสงครามที่เห็นได้ชัด ความขัดแย้งครั้งหลังสุดเกิดขึ้นเมื่ออาร์เจนตินารุกรานหมู่เกาะที่พวกเขาเรียกว่า มัลบีนัส (Malvinas) ในปี 1982  ทว่าปิดฉากลงในระยะเวลาอันสั้น หลังการประลองกำลังอย่างดุเดือดกับสหราชอาณาจักร แต่ถึงจะเต็มไปด้วยความขัดแย้ง และแม้จะมีการทำฟาร์มแกะอย่างกว้างขวาง หมู่เกาะฟอล์กแลนด์ก็ยังคงดูเหมือนแดนสวรรค์ในอุดมคติอย่างน่าทึ่ง ตั้งแต่น่านน้ำอันอุดมไปด้วยสารอาหารไปจนถึงขุนเขาที่สายฝนโปรยปรายตลอดระยะเวลาเกือบ 30 ปีที่เป็นช่างภาพ  ผมแทบไม่เคยพบเห็นสถานที่แห่งไหนที่มีระบบนิเวศอุดมสมบูรณ์เช่นนี้   […]