พฤติกรรมสัตว์ อันแปลกประหลาดเหล่านี้มีความหมายว่าอย่างไร

พฤติกรรมอันแปลกประหลาดของสัตว์ : ทำไมสุนัขถึงฉี่ใส่ชามข้าว

ทำไมนกแก้วถึงชอบส่องกระจก ทำไมแมวมีพฤติกรรมที่ก้าวร้าวเวลาดูคลิปวิดีโอ และทำไมสุนัขต้องฉี่ในชามข้าวของมัน พฤติกรรมสัตว์ เหล่านี้บ่งบอกถึงอะไร?

กระจกวิเศษบอกข้าเถิดใครงามเลิศในปฐพี

Gaia Restrepo เป็นเจ้าของนกแก้วเพิร์ลลี่คอนัวร์เพศเมียที่ชื่อว่า Priprie นกแก้วชนิดนี้เป็นสัตว์ท้องถิ่นของประเทศบราซิล โดยคนส่วนใหญ่เรียกนกแก้วชนิดนี้ว่า “เจ้าหญิงแห่งการส่องกระจก”

“มัน (นกแก้ว) ชื่นชอบการส่องกระจกมากๆ” Restrepo กล่าว แต่เธอสงสัยว่าทำไมนกแก้วของเธอถึงหลงใหลในการส่องกระจกขนาดนี้ มีอะไรผิดปกติกับมันหรือเปล่า?

พฤติกรรมสัตว์
ภาพของนกแก้วเล็ก กำลังส่องเงาตัวเองเล่นอยู่หน้ากระจก

ก่อนจะหาคำตอบ ต้องขอบอกก่อนว่าเจ้า Priprie ไม่รู้ด้วยซ้ำว่าเงาในกระจกที่สะท้อนกลับมาคือตัวมัน โดยส่วนใหญ่แล้วสัตว์ไม่สามารถรับรู้ได้ว่าเงาในกระจกที่สะท้อนกลับมาคือเงาของพวกมันเอง กล่าวโดย Bob Mulvihill นักปักษีวิทยาประจำ National Aviary ในเมืองพิตต์สเบิร์ก

ในบรรดานกจะมีเพียงนกพิราบและนกกางเขนเท่านั้นที่สามารถส่องกระจกแล้วรับรู้ว่าเงาในนั้นคือตัวมันเอง ไม่เพียงเท่านั้น นกพิราบยังสามารถจดจำตัวเองได้ในคลิปวิดีโออีกด้วย แต่กว่าจะรู้ว่าเป็นตัวเองก็ต้องใช้เวลาจ้องนานกว่า 7 วินาทีเลยทีเดียว

กลับมาที่นกแก้ว แม้ว่าพวกมันจะเป็นสัตว์ที่ชาญฉลาดเป็นอย่างมาก แต่พอถึงเวลาอยู่หน้ากระจกแล้ว พวกมันกลับไม่สามารถจดจำใบหน้าของตัวเองได้ นอกจากนี้ Mulvihill ยังเสริมว่า มีความเป็นไปได้ที่ Priprie จะมองเงาของตัวเองว่าเป็น “ศัตรู” หรืออาจจะมองว่าเป็น “เพื่อน” ก็เป็นได้ นี่อาจเป็นเหตุผลว่าทำไมมันถึงมีอาการก้าวร้าวเวลาส่องกระจก

หากนกแก้วมีท่าทีแทะหรือจิกกระจก นั่นอาจเป็นสัญญาณของการแสดงความเป็นมิตรของเหล่านกแก้ว โดยพฤติกรรมเหล่านี้มีชื่อเรียกว่า “การไซ้ขนให้กันและกัน (allopreening)” Mulvihill กล่าว

พฤติกรรมสัตว์
ตามคำแนะนำจากนักปักษีวิทยา Gaia Restrepo ได้นำราวมาตั้งไว้หน้ากระจกเพื่อให้นกแก้วของเธอได้มาเกาะส่องดูเงาของตัวเอง

Mulvihill ยังได้แนะนำเพิ่มอีกว่า หากการกระทำของเจ้า Priprie ไม่ได้มีอันตรายหรือมีเจตนาที่จะทำลายข้าวของ ก็ควรปล่อยมันส่องกระจกไป เพราะอาจเป็นไปได้ที่มันจะรู้สึกสบายใจเวลาส่องกระจก เพราะสำหรับมัน เงาที่สะท้อนกลับมาอาจเป็นเพื่อนก็ได้

พฤติกรรมก้าวร้าวของแมวเวลาดูคลิปวิดิโอ

ทุกครั้งที่ “วาซาบิ” ดูวิดีโออะไรก็ตามบนอินเตอร์เน็ต มันจะดูตื่นเต้นมากๆ จนถึงขนาดกัดไปที่หน้าจอเลยทีเดียว..

(รับชมคลิปวิดิโอเจ้าเหมียวพยายามตะครุบนกที่อยู่ในหน้าจอคอมพิวเตอร์)

แน่นอน ผมคิดว่ามันคงชอบดูวิดีโอพวกนี้ แต่ผมสงสัยว่าพวกภาพนิ่ง วิดีโอแบบโทรทัศน์หรือแสงเลเซอร์เนี่ย จะไปสร้างความรำคาญให้กับสัตว์หรือเปล่า เพราะไม่ว่าพวกมันจะพยายามออกแรงมากแค่ไหน ก็ดูเหมือนว่าจะจับหรือทำร้ายสิ่งที่อยู่ในหน้าจอไม่ได้สักที

John Bradshaw ผู้เชี่ยวชาญด้านพฤติกรรมแมวจากมหาวิทยาลัยบริสตอลในประเทศอังกฤษกล่าวในอีเมลว่า เป็นไปได้ที่แมวจะรู้สึกไม่พอใจเนื่องจากพวกมันไม่สามารถแตะต้องหรือโจมตีสิ่งที่อยู่ในหน้าจอได้เลย

Carlo Siracusa จากคณะสัตวแพทยศาสตร์ของมหาวิทยาลัยเพนซิลเวเนีย ได้สนับสนุนข้อสันนิษฐานดังกล่าวพร้อมกับเสริมว่า “พฤติกรรมการเล่นของแมวนั้นใกล้เคียงกับพฤติกรรมการล่าเอามากๆ”

พฤติกรรมสัตว์
แมวตัวนี้มีชื่อว่า “นายพล Boots” เป็นแมวพันธุ์ผสม ภาพนี้ถ่ายที่ Capital Humane Society ใน Lincoln, Nebraska

ผู้เชี่ยวชาญทั้งสองไม่ได้กล่าวอะไรในเรื่องผลเสียเกี่ยวกับการหงุดหงิดของเจ้าแมวตัวดังกล่าว โดยพวกเขาแนะนำว่าให้นำตุ๊กตาอะไรก็ได้ไว้ข้างๆ หน้าจอเวลาเปิดคลิปวิดิโอทำนองนี้ให้แมวดู เนื่องจากการได้ขย้ำอะไรสักอย่าง คงจะเป็นสิ่งที่มีความสุขมากๆ สำหรับสัตว์อย่างแมว

จิตวิทยาเงียบๆ ของเหล่าสุนัข

Joyce Jefferson สงสัยว่าทำไมสุนัขของเธอถึงฉี่ใส่ชามข้าวของมันเอง หากเธอไม่มาเก็บทันทีหลังจากพวกมันกินเสร็จ

การกระทำแบบนี้เหมือนกับว่าสุนัขต้องการป่าวประกาศว่าพื้นที่ตรงนั้นเป็นของพวกมัน “พวกมันจะฉี่ใส่บริเวณรอบๆ หรือบางทีอาจจะในชามอาหารของพวกมันเลย” Leticia Fanucchi นักศึกษาพฤติกรรมสัตว์ของมหาวิทยาลัยวอชิงตันสเตต กล่าว

(รับชมวิดิโอ อะไรเป็นปัจจัยทำให้สุนัขมีความก้าวร้าว?)

เนื่องจาก Jefferson เลี้ยงสุนัขมากกว่าหนึ่งตัว หมายความว่าการกระทำของเจ้าหมาอาจมีนัยยะว่าอาหาร ชาม และพื้นที่ในบริเวณที่มันฉี่ใส่นั้นเป็นของมันแต่เพียงตัวเดียวเท่านั้น

แต่ในบางกรณี ความวิตกกังวลหรือการโดนสุนัขตัวอื่นทำร้ายมาในอดีต อาจส่งผลให้เกิดพฤติกรรมฉี่ใส่ชามข้าวเพื่อที่จะจองพื้นที่ก็เป็นได้ วิธีแก้ปัญหาคือการแยกให้อาหาร และใช้วัสดุเซรามิกหรือสแตนเลสแทนพลาสติก เพราะวัสดุสองสิ่งนั้นจะช่วยระงับกลิ่นของเจ้าสุนัขเอง ไม่ให้มีกลิ่นติดภาชนะอาหาร

เรื่องโดย 

***แปลและเรียบเรียงโดย รชตะ ปิวาวัฒนพานิช
โครงการนักศึกษาฝึกงาน กองบรรณาธิการ นิตยสารเนชั่นแนล จีโอกราฟฟิก ฉบับภาษาไทย


อ่านเพิ่มเติม : หากเจ้าของมี ความวิตกกังวล จะทำให้สุนัขกังวลด้วยหรือไม่?

สุนัข, สัตว์, พฤติกรรมสัตว์, ความวิตกกังวล

เรื่องแนะนำ

ชาวอเมริกันเรียนรู้ว่าไก่ให้เรามากกว่าแค่ไข่

กระแสการ เช่าไก่ ได้รับความนิยมอย่างล้นหลาม ช่วงโรคโควิด-19 แพร่ระบาด เมืองคิลลิงเวิร์ธ รัฐคอนเนตทิคัต – “ว่าไง สาวๆ” จอห์น ฟาร์รูเกีย กล่าวขณะเปิดประตูไปยังพื้นที่ที่มีรั้วล้อมรอบ และไก่ประมาณ 50 ตัวเดินเพ่นพ่านส่งเสียงดัง  เขาเอื้อมมือไปหยิบไก่ขนฟูตัวหนึ่งมาอุ้ม “นี่เป็นพันธุ์เร้ดครอส” เขากล่าวพลางชี้ไปที่หงอนสีแดงของไก่ “น่ารักสุดๆ” เช่าไก่ อีกไม่นาน ไก่เหล่านี้จะได้ไปอยู่บ้านใหม่ ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของธุรกิจปล่อยเช่าไก่ชื่อ CT Rent a Hen ของฟาร์รูเกีย ซึ่งเป็นเจ้าของร่วมกับมาริสา ฟาบริซี ในขณะที่ชาวอเมริกันหลายคนรับเลี้ยงสุนัขและแมว เพื่อเป็นเพื่อนในช่วงล็อกดาวน์ ในนั้นมีคนจำนวนไม่น้อยที่เลือกรับเลี้ยงไก่แทนการเลี้ยงสุนัขหรือแมว การเลี้ยงไก่ในครัวเรือนให้ความรู้สึกพึ่งพาตัวเองได้ และได้ความรู้สึกเป็นบ้านจริงๆ ซึ่งการเลี้ยงไก่ก็สร้างความสนิทสนมกับสัตว์เลี้ยงได้ไม่แพ้กับการเลี้ยงสุนัขหรือแมวเลย แถมยังได้ไข่สดทุกวันด้วย ผู้เลี้ยงกล่าว วิธีการเช่าไก่เลี้ยงมีหลายรูปแบบ บริษัทส่วนมากจะปล่อยเช่าไก่ไข่ 2 ถึง 4 ตัวเป็นระยะเวลาตั้งแต่สี่สัปดาห์ถึงหกเดือน (ไก่ตัวผู้ส่วนมาก มีพฤติกรรมก้าวร้าวเกินไปสำหรับเช่าเลี้ยง) ไก่ที่เช่าจะมาพร้อมกับเล้าไก่เพื่อป้องกันสัตว์ผู้ล่าอื่นๆ เช่น สุนัขและแมว และมาพร้อมกับอาหาร ที่นอน และคู่มือสำหรับการเลี้ยงไก่ ผู้เช่าจะต้องยืนยันว่ามีพื้นที่นอกบ้านเพียงพอสำหรับให้ไก่ได้ลงเดิน ไก่ทั้งหมดถูกปล่อยเช่าหมดเมื่อเดือนมีนาคม […]

พบปลาปากคมน้ำลึกในออสเตรเลีย

การเดินทางสำรวจระยะเวลาหนึ่งเดือนใต้มหาสมุทรลึกของออสเตรเลียทำให้พบสิ่งมีชีวิตน้ำลึกหลายตัว ที่หน้าตาเหมือนหลุดออกมาจากหนังสยองขวัญ โดยทีมนักวิจัยบนเรือ Investigator จากสำนักงานทะเลแห่งชาติออสเตรเลีย (Australian Marine National Facility) ค้นพบปลามังกร (Dragonfish) ที่เรืองแสงได้ในที่มืด ฟองน้ำกินเนื้อที่มีอาวุธร้ายแรง แมงมุมทะเลที่ชวนขนหัวลุก และปลาไร้หน้า “วุ้นกับเขี้ยว” คือชื่อที่ทิม โอ’ฮารา หัวหน้าทีมนักวิทยาศาสตร์ ใช้เรียกสิ่งมีชีวิตอันน่าสะพรึงกลัวที่สุดในการค้นพบครั้งนี้ นั่นคือปลาไล้กอ หรือปลาปากคม ปลาตัวนี้ติดมากับอวนลากคานถ่าง (beam trawl) ที่ลากผ่านก้นสมุทรด้านตะวันออกของออสเตรเลีย จอห์น โพโกนอสกี จาก Australian National Fish Collection รู้ทันทีที่เห็นมันว่า นี่คือปลาที่มีโอกาสเห็นและจับตัวได้ยากมาก “ผมสังเกตเห็นครีบหลังยาวของมัน ซึ่งเป็นลักษณะของ Bathysaurus ferox (ปลาอีกเพียงชนิดเดียวในสกุลนี้คือ Bathysaurus mollis มีครีบหลังสั้น และครีบหลังอันที่สองที่เล็กมากตรงใกล้หาง)” โพโกนอสกีบอกว่า “ดวงตาโตกับฟันซี่ใหญ่เป็นลักษณะเด่นของนักล่าที่ชอบซุ่มโจมตีครับ” ปลาปากคม Bathysaurus ferox น้ำลึกนี้อาจโตจนมีขนาดใหญ่ได้ถึง 60 เซนติเมตร และนอกจากปากที่เต็มไปด้วยฟันแหลมคมแล้ว พวกมันยังมีดวงตาสีดำอมเขียวที่ยื่นออกมาจากส่วนหัวอีกด้วย เราอาจพบปลาชนิดนี้ได้ที่ระดับความลึก […]

ปลากระเบน ในทุกวันนี้ยังสบายดีอยู่หรือไม่

ปลากระเบน สัตว์น้ำในทะเลที่เราอาจจะไม่คุ้นเคยสักเท่าไหร่ แต่การดำรงอยู่ของมันก็สามารถชี้วัดความอุดมสมบูรณ์ของโลกใต้น้ำได้ดี ลองมาดูกันว่าชีวิตของเหล่ากระเบนเป็นอย่างไรบ้างในปัจจุบัน แม้ว่าเราอาจจะคุ้นเคยกับการรับประทานสัตว์น้ำหลากชนิด แต่ในชีวิตประจำวันเราคงไม่มีโอกาสได้รับประทาน หรือแม้กระทั่งพบเจอสัตว์น้ำหน้าตาประหลาด และมีรูปร่างน่าเกรงขามอย่าง ปลากระเบน มากนัก แต่ด้วยกระแสการรับประทานอาหารที่ปรุงจากสายพันธุ์ที่เสี่ยงต่อการสูญพันธุ์เริ่มพูดถึงในกันสังคม อาจทำให้หลายคนเริ่มเกิดความสงสัยว่าในทุกวันนี้ปลากระเบนมีสถานะเช่นไรในท้องทะเล ภาพถ่าย ศิรชัย อรุณรักษ์ติชัย ทีมนักวิจัยเก็บข้อมูลร่างกายของปลากระเบนราหูน้ำจืด (Urogymnus polylepis) ที่ติดเบ็ดของนักตกปลาในแม่น้ำแม่กลอง บริเวณอำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม ด้วยการที่ประชากรของปลากระเบนชนิดนี้ในประเทศไทยถูกจัดสถานะว่ามีความเสี่ยงขั้นวิกฤตต่อการสูญพันธุ์ (Critically Endangered) โดย IUCN ด้วยลักษณะทางชีววิทยาที่ออกลูกจำนวนน้อยและเจริญเติบโตช้ามากประกอบกับภัยคุกคามจากการที่แหล่งที่อยู่อาศัยเสื่อมโทรม นักวิจัยจึงพยายามศึกษาปลากระเบนเหล่านี้เพื่อใช้ในการอนุรักษ์ประชากรของพวกมันให้คงอยู่ในสายน้ำของเมืองไทย ปลากระเบนจัดเป็นปลากระดูกอ่อนจำพวกหนึ่งที่มีบรรพบุรุษร่วมกันกับปลาฉลาม สามารถพบได้ทั่วไปทั้งในน้ำจืด น้ำกร่อย และทะเล ส่วนใหญ่จะหากินบริเวณพื้นท้องน้ำ และแพร่กระจายทั่วไปตามเขตอุบอุ่นและเขตร้อนทั่วโลก ลักษณะที่โดดเด่นของกระเบนคือการมีรูปร่างลำตัวแบนราบ อาจมีปุ่มกระดูกหรือหนามเล็ก ๆ ในบางบริเวณ และมีครีบอกที่แผ่ขยายคลุมส่วนหัวและบางส่วนของลำตัว หรืออาจจะคลุมลำตัวทั้งหมด บางชนิดอาจมีพิษที่เงี่ยง ขยายพันธุ์โดยออกลูกเป็นตัวหรือเป็นไข่แล้วแต่สายพันธุ์ ปลากระเบนพบเจอได้ที่ไหนในประเทศไทย ปลากระเบนที่พบทั่วโลกมีมากกว่า 600 ชนิด สำหรับในประเทศไทย ได้มีการสำรวจเมื่อปี 2017 พบปลากระเบน 84 ชนิดทั้งในน้ำจืดและน้ำเค็ม ในแหล่งน้ำจืด ผู้คนส่วนใหญ่จะรู้จัก กระเบนเจ้าพระยา […]

นกชนหิน : เหยื่อของเงินตรา อำนาจ และความหรูหรา

นกชนหินกำลังตกเป็นเป้าของการค้าสัตว์ป่าผิดกฎหมาย ซึ่งส่งผลให้นกแปลกประหลาดชนิดนี้ตกอยู่ในภาวะสุ่มเสี่ยง ขณะที่ผืนป่าอันเป็นถิ่นอาศัยในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้หดเล็กลง