พฤติกรรมสัตว์ อันแปลกประหลาดเหล่านี้มีความหมายว่าอย่างไร

พฤติกรรมอันแปลกประหลาดของสัตว์ : ทำไมสุนัขถึงฉี่ใส่ชามข้าว

ทำไมนกแก้วถึงชอบส่องกระจก ทำไมแมวมีพฤติกรรมที่ก้าวร้าวเวลาดูคลิปวิดีโอ และทำไมสุนัขต้องฉี่ในชามข้าวของมัน พฤติกรรมสัตว์ เหล่านี้บ่งบอกถึงอะไร?

กระจกวิเศษบอกข้าเถิดใครงามเลิศในปฐพี

Gaia Restrepo เป็นเจ้าของนกแก้วเพิร์ลลี่คอนัวร์เพศเมียที่ชื่อว่า Priprie นกแก้วชนิดนี้เป็นสัตว์ท้องถิ่นของประเทศบราซิล โดยคนส่วนใหญ่เรียกนกแก้วชนิดนี้ว่า “เจ้าหญิงแห่งการส่องกระจก”

“มัน (นกแก้ว) ชื่นชอบการส่องกระจกมากๆ” Restrepo กล่าว แต่เธอสงสัยว่าทำไมนกแก้วของเธอถึงหลงใหลในการส่องกระจกขนาดนี้ มีอะไรผิดปกติกับมันหรือเปล่า?

พฤติกรรมสัตว์
ภาพของนกแก้วเล็ก กำลังส่องเงาตัวเองเล่นอยู่หน้ากระจก

ก่อนจะหาคำตอบ ต้องขอบอกก่อนว่าเจ้า Priprie ไม่รู้ด้วยซ้ำว่าเงาในกระจกที่สะท้อนกลับมาคือตัวมัน โดยส่วนใหญ่แล้วสัตว์ไม่สามารถรับรู้ได้ว่าเงาในกระจกที่สะท้อนกลับมาคือเงาของพวกมันเอง กล่าวโดย Bob Mulvihill นักปักษีวิทยาประจำ National Aviary ในเมืองพิตต์สเบิร์ก

ในบรรดานกจะมีเพียงนกพิราบและนกกางเขนเท่านั้นที่สามารถส่องกระจกแล้วรับรู้ว่าเงาในนั้นคือตัวมันเอง ไม่เพียงเท่านั้น นกพิราบยังสามารถจดจำตัวเองได้ในคลิปวิดีโออีกด้วย แต่กว่าจะรู้ว่าเป็นตัวเองก็ต้องใช้เวลาจ้องนานกว่า 7 วินาทีเลยทีเดียว

กลับมาที่นกแก้ว แม้ว่าพวกมันจะเป็นสัตว์ที่ชาญฉลาดเป็นอย่างมาก แต่พอถึงเวลาอยู่หน้ากระจกแล้ว พวกมันกลับไม่สามารถจดจำใบหน้าของตัวเองได้ นอกจากนี้ Mulvihill ยังเสริมว่า มีความเป็นไปได้ที่ Priprie จะมองเงาของตัวเองว่าเป็น “ศัตรู” หรืออาจจะมองว่าเป็น “เพื่อน” ก็เป็นได้ นี่อาจเป็นเหตุผลว่าทำไมมันถึงมีอาการก้าวร้าวเวลาส่องกระจก

หากนกแก้วมีท่าทีแทะหรือจิกกระจก นั่นอาจเป็นสัญญาณของการแสดงความเป็นมิตรของเหล่านกแก้ว โดยพฤติกรรมเหล่านี้มีชื่อเรียกว่า “การไซ้ขนให้กันและกัน (allopreening)” Mulvihill กล่าว

พฤติกรรมสัตว์
ตามคำแนะนำจากนักปักษีวิทยา Gaia Restrepo ได้นำราวมาตั้งไว้หน้ากระจกเพื่อให้นกแก้วของเธอได้มาเกาะส่องดูเงาของตัวเอง

Mulvihill ยังได้แนะนำเพิ่มอีกว่า หากการกระทำของเจ้า Priprie ไม่ได้มีอันตรายหรือมีเจตนาที่จะทำลายข้าวของ ก็ควรปล่อยมันส่องกระจกไป เพราะอาจเป็นไปได้ที่มันจะรู้สึกสบายใจเวลาส่องกระจก เพราะสำหรับมัน เงาที่สะท้อนกลับมาอาจเป็นเพื่อนก็ได้

พฤติกรรมก้าวร้าวของแมวเวลาดูคลิปวิดิโอ

ทุกครั้งที่ “วาซาบิ” ดูวิดีโออะไรก็ตามบนอินเตอร์เน็ต มันจะดูตื่นเต้นมากๆ จนถึงขนาดกัดไปที่หน้าจอเลยทีเดียว..

(รับชมคลิปวิดิโอเจ้าเหมียวพยายามตะครุบนกที่อยู่ในหน้าจอคอมพิวเตอร์)

แน่นอน ผมคิดว่ามันคงชอบดูวิดีโอพวกนี้ แต่ผมสงสัยว่าพวกภาพนิ่ง วิดีโอแบบโทรทัศน์หรือแสงเลเซอร์เนี่ย จะไปสร้างความรำคาญให้กับสัตว์หรือเปล่า เพราะไม่ว่าพวกมันจะพยายามออกแรงมากแค่ไหน ก็ดูเหมือนว่าจะจับหรือทำร้ายสิ่งที่อยู่ในหน้าจอไม่ได้สักที

John Bradshaw ผู้เชี่ยวชาญด้านพฤติกรรมแมวจากมหาวิทยาลัยบริสตอลในประเทศอังกฤษกล่าวในอีเมลว่า เป็นไปได้ที่แมวจะรู้สึกไม่พอใจเนื่องจากพวกมันไม่สามารถแตะต้องหรือโจมตีสิ่งที่อยู่ในหน้าจอได้เลย

Carlo Siracusa จากคณะสัตวแพทยศาสตร์ของมหาวิทยาลัยเพนซิลเวเนีย ได้สนับสนุนข้อสันนิษฐานดังกล่าวพร้อมกับเสริมว่า “พฤติกรรมการเล่นของแมวนั้นใกล้เคียงกับพฤติกรรมการล่าเอามากๆ”

พฤติกรรมสัตว์
แมวตัวนี้มีชื่อว่า “นายพล Boots” เป็นแมวพันธุ์ผสม ภาพนี้ถ่ายที่ Capital Humane Society ใน Lincoln, Nebraska

ผู้เชี่ยวชาญทั้งสองไม่ได้กล่าวอะไรในเรื่องผลเสียเกี่ยวกับการหงุดหงิดของเจ้าแมวตัวดังกล่าว โดยพวกเขาแนะนำว่าให้นำตุ๊กตาอะไรก็ได้ไว้ข้างๆ หน้าจอเวลาเปิดคลิปวิดิโอทำนองนี้ให้แมวดู เนื่องจากการได้ขย้ำอะไรสักอย่าง คงจะเป็นสิ่งที่มีความสุขมากๆ สำหรับสัตว์อย่างแมว

จิตวิทยาเงียบๆ ของเหล่าสุนัข

Joyce Jefferson สงสัยว่าทำไมสุนัขของเธอถึงฉี่ใส่ชามข้าวของมันเอง หากเธอไม่มาเก็บทันทีหลังจากพวกมันกินเสร็จ

การกระทำแบบนี้เหมือนกับว่าสุนัขต้องการป่าวประกาศว่าพื้นที่ตรงนั้นเป็นของพวกมัน “พวกมันจะฉี่ใส่บริเวณรอบๆ หรือบางทีอาจจะในชามอาหารของพวกมันเลย” Leticia Fanucchi นักศึกษาพฤติกรรมสัตว์ของมหาวิทยาลัยวอชิงตันสเตต กล่าว

(รับชมวิดิโอ อะไรเป็นปัจจัยทำให้สุนัขมีความก้าวร้าว?)

เนื่องจาก Jefferson เลี้ยงสุนัขมากกว่าหนึ่งตัว หมายความว่าการกระทำของเจ้าหมาอาจมีนัยยะว่าอาหาร ชาม และพื้นที่ในบริเวณที่มันฉี่ใส่นั้นเป็นของมันแต่เพียงตัวเดียวเท่านั้น

แต่ในบางกรณี ความวิตกกังวลหรือการโดนสุนัขตัวอื่นทำร้ายมาในอดีต อาจส่งผลให้เกิดพฤติกรรมฉี่ใส่ชามข้าวเพื่อที่จะจองพื้นที่ก็เป็นได้ วิธีแก้ปัญหาคือการแยกให้อาหาร และใช้วัสดุเซรามิกหรือสแตนเลสแทนพลาสติก เพราะวัสดุสองสิ่งนั้นจะช่วยระงับกลิ่นของเจ้าสุนัขเอง ไม่ให้มีกลิ่นติดภาชนะอาหาร

เรื่องโดย 

***แปลและเรียบเรียงโดย รชตะ ปิวาวัฒนพานิช
โครงการนักศึกษาฝึกงาน กองบรรณาธิการ นิตยสารเนชั่นแนล จีโอกราฟฟิก ฉบับภาษาไทย


อ่านเพิ่มเติม : หากเจ้าของมี ความวิตกกังวล จะทำให้สุนัขกังวลด้วยหรือไม่?

สุนัข, สัตว์, พฤติกรรมสัตว์, ความวิตกกังวล

เรื่องแนะนำ

การอนุรักษ์ : ความหวังใหม่ในโกรองกอซา

การอนุรักษ์: ความหวังใหม่ในโกรองกอซา สัตว์ป่าในอุทยานแห่งชาติโกรองกอซาซึ่งล้มตายไปมากในช่วงสงครามกลางเมืองที่ยืดเยื้อนานหลายปี กำลังฟื้นตัวขึ้นอีกครั้ง อนาคตของสัตว์ป่าเหล่านี้ขึ้นอยู่กับความพยายามใน การอนุรักษ์ ที่หยิบยื่นความหวังแก่ผู้คนในชุมชมที่อยู่รอบๆ ยามเช้าที่อบอุ่นปลายฤดูแล้งช่วงต้นเดือนพฤศจิกายน เฮลิคอปเตอร์ลำหนึ่งมุ่งหน้าไปทางทิศตะวันออกเหนือดงปาล์มในอุทยานแห่งชาติโกรองกอซา ประเทศโมซัมบิก ไมก์ พิงโก นักบินผู้ช่ำชองซึ่งพื้นเพ เป็นคนซิมบับเว ควบคุมคันบังคับ  ลูอิส แวนวิก ผู้เชี่ยวชาญด้านการจับสัตว์ป่าจากแอฟริกาใต้ โน้มตัวออกไปทางขวาด้านท้ายของตัวเครื่อง ในมือถือปืนยาวบรรจุลูกดอกยาสลบ  คนที่นั่งข้างพิงโกคือ โดมินิก กอนซาลเวซ นักนิเวศวิทยาสาวชาวโมซัมบิกซึ่งทำงานเป็นผู้จัดการช้างป่าของอุทยาน ปัจจุบัน โกรองกอซามีช้างป่าอาศัยอยู่กว่า 650 ตัวซึ่งนับว่าเพิ่มขึ้นอย่างมากนับตั้งแต่ยุคสงครากลางเมืองในโมซัมบิก (ระหว่างปี 1977-1992) ซึ่งเป็นช่วงที่ช้างป่าถูกฆ่าเอางาและเนื้อเพื่อขายนำเงินไปซื้อปืนและเครื่องกระสุน เมื่อประชากรช้างฟื้นตัวขึ้น กอนซาลเวซจึงต้องการสวมปลอกคอจีพีเอสให้ช้างพังหรือช้างเพศเมียโตเต็มวัยตัวหนึ่งในแต่ละโขลงที่มีช้างพังเป็นจ่าโขลง กอนซาลเวซเลือกช้างเป้าหมายจากโขลงที่วิ่งอยู่ในดงปาล์ม พิงโกลดเพดานบินของเฮลิคอปเตอร์ลงเท่าที่จะไม่ชนต้นไม้  ช้างสิบตัวซึ่งประกอบด้วยเพศเมียโตเต็มวัย ลูกเล็กๆอยู่ข้างตัว และช้างวัยรุ่นที่อยู่ไม่ห่างพากันวิ่งเตลิดหนีเสียงอึกทึกของใบพัด แวนวิกซึ่งถูกบีบให้ยิงจากระยะไกลกว่าปกติ ยิงลูกดอกใส่ก้นขวาของตัวเมียที่เลือกไว้จนได้ พิงโกนำเครื่องลงจอด แล้วอีกสองคนก็ปีนลงจากเครื่อง ลุยฝ่ากอหญ้าที่ถูกเหยียบย่ำไปยังช้างพังที่นอนสลบไสล ครู่ต่อมา ทีมงานภาคพื้นดินมาถึงพร้อมอุปกรณ์ขนาดใหญ่ขึ้น ผู้ช่วยเทคนิค และเจ้าหน้าที่พิทักษ์ป่าติดอาวุธ  กอนซาลเวซแยงแท่งไม้เล็กๆ เข้าไปถ่างปลายงวงไว้เพื่อให้ช้างหายใจสะดวก ช้างนอนตะแคงขวา  เริ่มกรนเสียงดัง  เจ้าหน้าที่คนหนึ่งเก็บตัวอย่างเลือดจากเส้นเลือดบนใบหูซ้าย  ขณะที่อีกคนหนึ่งช่วยแวนวิกคล้องปลอกคอลอดใต้คอ กอนซาลเวซใช้ก้านไม้พันสำลีเก็บตัวอย่างน้ำลายจากปากช้างและจากทวารหนัก  แล้วใส่ลงในขวดปิดฝาสองใบ  […]

สำรวจโลก : ครึ่งหญิงครึ่งชาย

ครึ่งหญิงครึ่งชาย เรื่อง แพทริเซีย เอดมันด์ส โลกธรรมชาติเต็มไปด้วยสัตว์กะเทย (hermaphrodite) หรือสัตว์ที่รูปลักษณ์ภายนอกอาจดูเหมือนเพศผู้หรือเพศเมียแต่มีอวัยวะสืบพันธุ์ของทั้งสองเพศ ญาติของพวกมันที่เราพบเห็นได้น้อยกว่าคือ สิ่งมีชีวิตซึ่งเป็นลูกผสมระหว่างลักษณะสืบสายพันธุ์ของเพศผู้และเพศเมีย (gynandromorph) เช่นมีขนาดและสีสันของเพศหนึ่ง แต่มีอวัยวะสืบพันธุ์ของอีกเพศ แต่ที่หายากกว่านั้นคือพวกที่มีลักษณะของเพศผู้อยู่ข้างหนึ่งและของเพศเมียอยู่อีกข้างหนึ่ง แบ่งแยกกันตรงกึ่งกลาง เช่นผีเสื้อกะเทย (บน) จอช จอห์เนอร์ นักชีววิทยาเชิงวิวัฒนาการ อธิบายถึง “สิ่งที่นักวิทยา-ศาสตร์ส่วนใหญ่ตั้งสมมุติฐาน” เกี่ยวกับการเกิดความผิดปกติเหล่านี้ กล่าวคือ โครโมโซมเพศของผีเสื้อกลับกันกับของมนุษย์ เพศผู้มีโครโมโซมเหมือนกันสองตัว (แซดแซด – ZZ) ส่วนเพศเมียมีโครโมโซมต่างกัน (แซดดับเบิลยู – ZW) บางครั้งไข่ของเพศเมียมีสองนิวเคลียส คือ แซดและดับเบิลยู เมื่อไข่ได้รับ “การผสมสองครั้ง” จากสเปิร์มแซดของเพศผู้ เอ็มบริโอที่เกิดขึ้นจึงเป็นเพศผู้และเพศเมียอย่างละครึ่ง จอห์เนอร์บอกและเสริมว่า ผีเสื้อกะเทยในห้องปฏิบัติการของเขาพยายามวางไข่ แต่ไม่ประสบผลสำเร็จ น่าจะเป็นเพราะความผิดปกติในระบบสืบพันธุ์ ดังนั้นแม้ว่าสายพันธุ์ของพวกมันจะมีส่วนผสมของสีสันอันน่าตื่นตา แต่ก็ไม่อาจตกทอดไปสู่ลูกหลานได้ P A P I L I O G L A […]