วัดบวรนิเวศวิหาร มองรากฐานการศึกษาไทยผ่านบทบันทึก ประวัติศาสตร์มีชีวิต - National Geographic Thailand

วัดบวรนิเวศวิหาร มองรากฐานการศึกษาไทยผ่านบทบันทึก ประวัติศาสตร์มีชีวิต

วัดบวรนิเวศวิหาร จุดเริ่มต้นแผนพัฒนาคนให้เป็นอารยชน ผ่านการศึกษาในวัด พื้นที่ชุมชนพร้อมสรรพที่กระจายอยู่ทั่วเมืองไทย

เช้าสดใสในเดือนอากาศดีของกรุงเทพฯ​ กับการตื่นเช้าเข้าวัดครั้งนี้ที่ไม่ได้หยุดแค่การทำบุญเช่นทั่วไป หากแต่เป็นการซึมซับเรื่องราวเล่าขานของเมืองไทยผ่านหลักฐานหน้าประวัติศาสตร์ฉบับจริงที่ถูกจัดแสดงให้สัมผัสประสบการณ์ด้วยตัวเอง กับพิพิธภัณฑ์ในวัดแบบเข้าใจง่าย และเป็นมิตรกับทุกคน

ในวโรกาสเฉลิมพระเกียรติคุณวาระครบรอบ 100 ปี แห่งการสิ้นพระชนม์ สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส วันที่ 2 สิงหาคม 2564 รัฐบาลไทยและองค์การยูเนสโกร่วมเฉลิมพระเกียรติด้วยการยกย่องให้พระองค์เป็นบุคคลสำคัญของโลก สาขาสันติภาพ ประจำปีพุทธศักราช 2564 อันเป็นโอกาสอันดีในการจัดงาน ‘พระมหาสมณานุสรณ์’ เทิดพระเกียรติ สมเด็จพระมหาสมณเจ้าฯ สำหรับประชาชนไทยทุกคนได้เข้ามาเดินเยี่ยมชมวัดในมุมมองที่ต่างออกไป

วัดบวรนิเวศวิหาร

นอกจากนิทรรศการที่จัดแสดงรายรอบบริเวณวัดบวรนิเวศวิหาร ผ่านสถาปัตยกรรมวัด พระตำหนัก อาราม พร้อมคำบรรยายแบบอินเตอร์แอคทีฟแล้ว ผู้ที่ไม่มีโอกาสได้ลงพื้นที่จริงยังสามารถชมพื้นที่ภายในวัด และชมนิทรรศการแบบประสบการณ์เสมือนจริง 360 องศา ไปพร้อมๆ กับบทความของเราในครั้งนี้ได้ผ่านทางเวบไซต์ https://mahasamana.org

จากฟากวัด เดินเท้าข้ามมายังฝั่งโรงเรียน เลียบเลาะผ่านตรอกเล็ก ๆ ระหว่างโรงเรียนวัดบวรนิเวศสู่ทางเข้าอาคารกวีบรรณาลัย อาคารสีขาวซึ่งเป็นที่ตั้งของหอจดหมายเหตุ สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส พื้นที่เล่นระดับภายในอาคารถูกตกแต่งอย่างโปร่งสบายแบบห้องนั่งเล่น เผยให้เห็นสถาปัตยกรรมอาคารดั้งเดิม พร้อมกับการจัดหมวดหมู่ของบันทึกประวัติศาสตร์ที่ยังคงเก็บรักษาไว้ในสภาพดี

 

บวร : บ้าน วัด โรงเรียน

วัดบวรนิเวศวิหาร

วัดบวรนิเวศวิหาร

บ้าน วัด โรงเรียน แม้จะเป็นศัพท์ใหม่ที่พึ่งบัญญัติไม่นานนี้ แต่ก็สอดพ้องพอดีกับชื่อของวัดบวร และระบบการศึกษาไทยที่เริ่มต้นภายใต้ร่มเงาของวัด

เท้าความว่า สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ทรงเป็นพระราชโอรสของพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 4) และเป็นพระอนุชาของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 5) จากที่ทรงได้ศึกษาทั้งในแบบฉบับตะวันออกและตะวันตกในรั้ววัง จึงทรงมีความรู้ด้านวิทยาการอย่างกว้างขวาง ภายหลังทรงออกผนวช และใช้บทบาทการเป็นพระเถระในการสร้างซอฟท์พาวเวอร์ผ่านการจัดการศึกษา นัยหนึ่งเพื่อสร้างประชาชนที่มีคุณภาพในประเทศ และอีกนัยเพื่อคานอำนาจจากยุคล่าอาณานิคมจากประเทศตะวันตก

ในอดีต กระบวนการเรียนการสอนเกิดเฉพาะที่วังกับวัด สำหรับวัด เด็กผู้ชายจำเป็นต้องเข้ามาบวชก่อนจึงค่อยได้เข้ารับการศึกษาแต่ยังไม่เป็นระบบมากนัก สมเด็จพระมหาสมณเจ้าฯ ก็ทรงรู้สึกว่าถ้าอยู่วัดแบบไหน ลูกศิษย์ลูกหาก็จะเป็นแบบนั้น จึงดำริจัดแนวทางการเรียนการสอนอย่างเป็นระบบขึ้นในวัดก่อน โดยกำหนดให้พระทุกรูปเรียนรู้ 4 วิชาที่จำเป็น ได้แก่ กระทู้ ธรรมะ พุทธะ และวินัย ผ่านการเรียนพระธรรม พุทธประวัติ และพระวินัย แล้วรวมองค์ความรู้ทั้งสามอย่างมาแต่งกระทู้แสดงธรรมสั่งสอน หลังเรียนเสร็จ ก็จะมีการสอบวัดผล เรียกว่า “นักธรรม” แล้วจึงเริ่มส่งพระที่มีความรู้ กระจายออกไปสั่งสอนทุกภูมิภาคทั่วประเทศ

 

วัดบวรนิเวศวิหาร
พระบรมฉายาลักษณ์ พระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 5 สมเด็จพระมหาสมณเจ้าฯ และคณะสงฆ์
วัดบวรนิเวศวิหาร
โทรเลขแสดงมุทิตาสักการะ จากสมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก

ช่วงเดียวกันนั้นเองที่ชาวตะวันตกกำลังออกล่าอาณานิคม และชาวตะวันออกถูกมองว่าเป็นอนารยชน หรือพวกป่าเถื่อน สิ่งหนึ่งที่จะช่วยพิสูจน์ว่า ประเทศไทยเป็นประเทศที่มีวัฒนธรรมคือการศึกษา จากที่สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ทรงเล็งเห็นว่าวัด เป็นพื้นที่สาธารณะสำหรับชุมชนที่มีอยู่ประจำทุกแห่งหน พระก็คือผู้มีการศึกษา มีธรรมะ รวมทั้งบทบาทของวัดและชุมชนคือการเกื้อกูลอิงอาศัยซึ่งกันและกัน จุดแข็งทั้งหมดจึงรวมกันกลายเป็นการจัดการศึกษาอย่างเป็นระบบโดยทรัพยากรที่มีอยู่แล้วทั่วประเทศไทย

เมื่อโรงเรียนเริ่มต้นขึ้น เด็กชายหญิงได้รับการศึกษาอย่างเท่าเทียมกันแบบไม่แบ่งเพศ การจัดการศึกษาอย่างเป็นระบบจึงค่อยเป็นไปผ่านการให้ความรู้เพิ่มเติมกับพระที่เป็นอาจารย์ หรือนักเรียนที่จบไปมีความรู้แล้วกลับมาเป็นครูสอน สมเด็จพระมหาสมณเจ้าฯ ทรงเรียบเรียงหลักสูตรการศึกษาเป็นระดับชั้นประถม มัธยม และอุดมศึกษา จากที่ทรงแลกเปลี่ยนความรู้จากอังกฤษและฝรั่งเศสผ่านการติดต่อจากความสัมพันธ์ส่วนพระองค์และพิธีทางการทูต ตอนนั้นเองที่ประเทศไทยเริ่มมีการเรียนการสอนวิชาอย่างตะวันตก อย่างวิชาสายวิทยาศาสตร์ วิชาแปรธาตุหรือเคมี หรือภาษาต่างประเทศอย่างอังกฤษ บาลี หรือฝรั่งเศส

วัดบวรนิเวศวิหาร
พระรูปสมเด็จพระมหาสมณเจ้าฯ ที่ระลึกเนื่องในงาน 84 ปี มหามกุฎราชวิทยาลัย
วัดบวรนิเวศวิหาร
อาคารมนุษยนาควิทยาทาน ที่ทรงหมายมั่นจะให้เป็นโรงเรียนประจำแห่งแรกของเมืองไทย แต่ก็ทรงสิ้นพระชนม์ไปเสียก่อน

“การศึกษาคือการให้เด็กวัดและเด็กบ้านเป็นผู้เป็นคน”​ วลีที่เป็นหัวใจสำคัญของระบบการศึกษา ซึ่งชี้ให้เห็นว่าในองค์ความรู้ด้านวิชาชีพ คือวิชาการดำรงชีพ และวิชาอาชีพ เพื่อทำมาหากินแล้ว ยังต้องมีวิชาจรรยา คือวิชาความประพฤติจากครูผู้สอนซึ่งเป็นพระ เพื่อให้ประชาชนเป็นผู้เป็นคน และสามารถอยู่ในสังคมได้อย่างปกติสุข

 

สืบเสาะรากฐานการศึกษา ผ่านหน้ากระดาษ

พื้นที่หอจดหมายเหตุแห่งนี้เป็นห้องสมุดรวบรวมหนังสือและสื่อด้านพระพุทธศาสนา และวโรกาสสำคัญพิเศษครั้งนี้ยังมีการจัดแสดงเอกสารโบราณ พระนิพนธ์ และภาพถ่ายโบราณ บอกเล่าเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นตั้งแต่ช่วงสมัยรัชกาลที่ 4 ยาวจนถึงจวบจนสิ้นพระชนม์ของสมเด็จพระมหาสมณเจ้าฯ ตั้งแต่เหตุการณ์จิปาถะ เรื่องราษฎร์ เรื่องหลวง จนถึงเรื่องราวระดับนานาชาติ ทั้งหมดแฝงด้วยพระนิสัยสนใจใฝ่รู้และรักการศึกษาผ่านการจดบันทึก

ภาษา คือหนึ่งในเรื่องราวความสนพระทัยของพระองค์ บทบันทึกเอกสารโบราณที่ถูกจัดแสดงจึงมีทั้งในภาษาไทยแบบโบราณ และภาษาต่างประเทศ ทั้งที่เรารู้จักกันดีอย่างภาษาฝรั่งเศส ขอม สันสกฤต อาหรับ หรือแม้กระทั่งอักษรทรงประดิษฐ์ใหม่โดยรัชกาลที่ 4 อย่างอักษรอริยกะ สำหรับสื่อสารภาษาบาลี ซึ่งแต่เดิมสื่อสารกันด้วยอักษรขอม ก่อนที่อักษรอริยกะจะหายไป แล้วถูกแทนที่ด้วยการเขียนแบบการยุต ด้วยการใส่ไม้ทัณฑฆาตท้ายเสียงที่ไม่ใช้ และการเขียนแบบนิคหิต-พินทุ อย่างตะวันตก เช่นในปัจจุบัน ตามลำดับ

พระอัจฉริยภาพด้านภาษาถูกบันทึกบนหน้ากระดาษผ่านหลากหลายเหตุการณ์ อย่างเรื่องราวจุดเริ่มต้นเหตุการณ์ในสังคม เช่นในปี 2456 ที่เริ่มมีการพระราชทานนามสกุล สมเด็จพระมหาสมณเจ้าฯ ก็ทรงเป็นหนึ่งในผู้พระราชทานนามสกุลให้กับประชาชน เช่น คอมันตร์ เหราบัตร์ หรือพวงพุ่ม โดยยุคนั้นถือเอาที่อยู่อาศัย อาชีพ หรือชื่อปู่ชื่อพ่อเป็นทางตั้งต้นสำหรับการตั้งนามสกุล

 

เอกสารงานทะเบียนนามสกุลพระราชทานโดยสมเด็จพระมหาสมณเจ้าฯ
เอกสารบันทึกการศึกษาภาษาและธรรมะ

ความปรีชาสามารถด้านภาษาอีกประการของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส คือสามารถขยายอรรถที่ลึกให้ตื้นเข้า ที่แคบให้กว้างที่ยืดยาวให้ย่อแบบได้ใจความเท่าเกือบเท่าแบบเดิม ดังที่เห็นได้จากที่ทรงเป็นผู้ริเริ่มรจนาพุทธศาสนสุภาษิต คัมภีร์มหาวงศ์ พงศาวดารลังกา ที่ทรงสรุปย่อให้กับรัชกาลที่ 5 สำหรับศึกษาระหว่างทางเสด็จพระราชดำเนินเยือนกรุงลังกา ก่อนเสด็จประพาสยุโรป หรือพระนิพนธ์ ประวัติพระสาวกที่กระจัดกระจายตามคัมภีร์ต่าง ๆ ก็ทรงจับมารวบรวม แต่งเป็นหนังสือชื่อว่า ‘อนุพุทธประวัติ’ สำหรับนักธรรมตรี นักธรรมโท ให้ศึกษาได้อย่างสะดวกสบาย

นอกจากหนังสือที่เป็นบันทึกในด้านวิชาการแล้ว ที่หอจดหมายเหตุแห่งนี้ยังจัดแสดงบันทึกการทำงานของคณะสงฆ์ในอดีตที่ออกตรวจตราวัดในต่างจังหวัดอีกด้วย โดยสมเด็จพระมหาสมณเจ้าฯ ได้ทรงรับมอบหมายให้ดูแลงานคณะสงฆ์ในภาคใต้ บันทึกโบราณจัดแสดงให้เห็นถึงกิจการทำงานที่ไม่ได้จำกัดเพียงแค่การศาสนา แต่ยังรวมถึงกิจด้านราชการ อย่างบริบทประวัติศาสตร์ การเกษตรกรรม ภาษีอากร ไปจนถึงคดีความ สำหรับถวายรายงานต่อรัชกาลที่ 5 ต่อไป

วัดบวรนิเวศวิหาร
จดหมายราชการว่าด้วยงบประมาณการปรับปรุงพื้นกระเบื้องซีเมนต์ในลานพระอุโบสถ
วัดบวรนิเวศวิหาร
จดหมายน้อย ให้คงข้าวของบนโต๊ะไว้ที่เดิมอย่างที่เคยอยู่
จดหมายติดต่อแลกเปลี่ยนความคิด และความรู้กับพันธมิตรจากนานาอารยประเทศ

เรื่องราวเกร็ดความรู้ทั้งในทางสงฆ์ ทางทั่วไป รวมถึงเรื่องราวปกิณกะในชีวิตประจำวันทั่วไป ก็ทรงจดลงในกระดาษทั้งเป็นบันทึกส่วนพระองค์ และสำหรับสั่งการทำงาน รวมทั้งจดหมายที่ทรงติดต่อกับการต่างประเทศ ทั้งในทางเป็นส่วนตัวอย่างการติดต่อกับลูกชายของหมอบรัดเลย์ซึ่งเป็นอาจารย์ด้านภาษาศาสตร์อยู่ที่ University of California, Berkeley ในการปรึกษางานด้านวิชาการ หรือเอกสารติดต่อสัมพันธ์กับศาสตราจารย์ที.ดับบลิว.รีส เดวิดส์ แห่ง Royal Asiatic Society ในลอนดอน ในเรื่องการแลกเปลี่ยนความรู้และขอความช่วยเหลือ ก็ทรงส่งจดหมายพูดคุยอย่างสม่ำเสมอและถูกจัดเก็บไว้เป็นอย่างดี

เรียกว่าสิ่งทรงบันทึกตลอดช่วงชีวิต และเอกสารบันทึกโบราณที่เกี่ยวข้องกับสมเด็จพระมหาสมณเจ้าฯ ได้ ครอบคลุมตั้งแต่ครั้งยังทรงมีชีวิตอยู่ กระทั่งไปจนถึงการจัดการภายหลังการการสิ้นพระชนม์ ถูกนำมาจัดแสดงที่นี่ โดยนอกจากจะเป็นการเล่าเรื่องส่วนพระองค์ผ่านทางบันทึก ลายพระหัตถ์แล้ว ยังเป็นการจัดแสดงให้เห็นวิวัฒนาการของจดหมาย โทรเลข บัตรฎีกานิมนต์ บัตรฎีกาหลวง รวมทั้งตราสัญลักษณ์ในเมืองไทย ที่เกิดขึ้นจริงและยังคงมีชีวิตเพื่อบอกเล่าเรื่องราวให้ผู้คนรุ่นหลังต่อไป

วัดบวรนิเวศวิหาร

ความถนอมเวลา เป็นหนึ่งในตัวบทที่ทรงบันทึกไว้ว่า เวลาเป็นของมีค่า อาจอนุมานได้เช่นเดียวกับการดื่มด่ำกับคุณค่าของช่วงเวลาในประวัติศาสตร์ที่ถูกปลุกให้มีชีวิตผ่านทางการตามรอยพระบาท งาน ‘พระมหาสมณานุสรณ์’ 100 ปีแห่งการสิ้นพระชนม์ สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ในครั้งนี้ก็เป็นได้

 

(นิทรรศการในอาคารกวีบรรณาลัย และอาคารมนุษยนาควิทยาทาน ใน วัดบวรนิเวศวิหาร เปิดให้เข้าชมวันจันทร์-วันศุกร์​ เวลา 08.00 น.-17.00 น.)

 

ข้อมูล :

พระธรรมศากยวงศ์วิสุทธิ์ (อนิลมาน ธมฺมสากิโย) ผู้ช่วยเจ้าอาวาส วัดบวรนิเวศวิหาร
ดร. ศรัณย์ มะกรูดอินทร์ อาจารย์ประจำมหามกุฎราชวิทยาลัย

 

เรื่อง ณัฐนิช ชัยดี

ภาพ อนุพงษ์ ฉายสุขเกษม, นวชา ธรรมลักษมีบุญ

 


อ่านเพิ่มเติม ชมภาพบรรดาวัดที่มีความสวยงามจากทั่วโลก

 

 

เรื่องแนะนำ

มีชัยพัฒนา โรงเรียนนวัตกรรมและทักษะชีวิต

มีชัยพัฒนา โรงเรียนนวัตกรรม เพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตและสังคม การเรียนรู้ซึ่งกันและกันระหว่างนักเรียน-โรงเรียน-ชุมชน สมัยยังเรียนชั้นมัธยม กิจวัตรของการเรียนคงหนีไม่พ้นเข้าห้องเรียน รอพักเที่ยง แล้วเลิกเรียนกลับบ้าน โดยทั่วไป เรามองเห็นความสัมพันธ์ระหว่างผู้คนกับโรงเรียนในฐานะที่เป็นแหล่งมอบการศึกษาให้กับนักเรียน ด้วยศักยภาพของโรงเรียนซึ่งมีทั้งทางด้านกายภาพ ในเรื่องอาคารสถานที่ และทางด้านองค์ความรู้พร้อมใช้เพื่อระดับการศึกษาที่สูงขึ้น โรงเรียน มีชัยพัฒนา มองเรื่องราวเหล่านี้ในมุมกลับกัน จากทรัพยากรที่มีในมือของโรงเรียนจะถูกใช้งานอย่างไรให้ได้เต็มประสิทธิภาพ? จากนักเรียน มองออกนอกรั้วโรงเรียนไปถึงชุมชน พร้อมกับความตั้งใจที่อยากให้โรงเรียนแห่งนี้เป็นแหล่งเรียนรู้ตลอดชีวิตของทุกคน “ผมทำงานเรื่องการเปลี่ยนแปลง เป็น Change Maker ปรับตัวมาตลอด รวมถึงวันนี้ก็ประมาณ 50 ปีแล้ว” คุณมีชัย วีระไวทยะ ผู้ก่อตั้งและประธานโรงเรียน เล่าให้เราฟัง “มีอยู่ช่วงหนึ่ง เมื่อสัก 18 ปีก่อน ผมเริ่มหาทุนมาให้นักเรียนเป็นทุนการศึกษา ให้เงินไปก็คิดว่าดี แต่พอเข้าไปดูในรายละเอียดแล้ว มันไม่ได้มีอะไรที่ผมคิดว่าจะดีขึ้น มันเป็นวงจรที่ส่งเด็กกลับไปเข้าไปในระบบเดิม เราก็เลยเริ่มคิดว่าต้องหาระบบใหม่ สร้างระบบที่เป็นของเราเอง” ระบบที่ว่า คือระบบการศึกษาที่เน้นทักษะชีวิตไปพร้อมกับทักษะอาชีพ เพื่อให้เด็กนักเรียนที่จบการศึกษาในระดับชั้นมัธยมศึกษาสามารถบริหารจัดการการใช้ชีวิต ด้วยจุดมุ่งหมายให้ครอบครัวและชุมชนมีคุณภาพชีวิตและรายได้ที่ดีขึ้น นี่แหละคือชีวิตจริงที่ทุกคนต้องเจอในอนาคต   โรงเรียนที่เชื่อในความสามารถของปัจเจกบุคคล เรามีโอกาสได้ฟังการเล่าเรื่องโรงเรียนผ่านประสบการณ์จริงของนักเรียน 5 คน น้ำเสียงฉะฉานเต็มเปี่ยมด้วยความมั่นใจ บอกเล่าเรื่องราวของโรงเรียนประจำแห่งนี้ที่ทุกคนได้ใช้ชีวิตตลอดทั้งวันและทั้งเทอม […]

BASCII CHULA สร้างผู้ประกอบการยุคใหม่ จากโจทย์ของทักษะแห่งอนาคต

BASCII CHULA แก่นของมหาวิทยาลัยในยุคเปลี่ยนผ่าน กับการสร้างหลักสูตรที่สนับสนุนความฝันของผู้เรียน ให้เป็นนักคิด นักสร้างสรรค์ โดยมองเป้าหมายของปลายทางในอนาคตเป็นตัวตั้ง ทักษะในศตวรรษที่ 21 ถูกพูดถึงอย่างมากในโลกของการทำงานยุคปัจจุบัน นี่จึงเป็นโจทย์ของสถาบันการศึกษายุคใหม่ที่จะต้องกล้าปรับตัวและปรับหลักสูตรให้เดินหน้าไปพร้อมกับความต้องการของตลาดแรงงานและตลาดโลก “เมื่อประมาณ 4 ปีที่แล้ว เกิดคำถามใหญ่ในจุฬาฯ หลังจากครบรอบ 100 ปีว่า แล้วการศึกษาในศตวรรษที่ 2 ของจุฬาฯ จะหน้าตาเป็นอย่างไร?” รศ.ดร.ณัฐชา ทวีแสงสกุลไทย รองอธิการบดี ด้านการวางแผนและกำหนดยุทธศาสตร์ นวัตกรรม และพันธกิจสากล จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เริ่มต้นให้เราฟังด้วยคำถามที่ไม่ได้ตอบเพียงข้อสงสัยของจุฬาฯ เอง แต่ยังตอบคำถามในแวดวงการศึกษาระดับสากล   Passion for Future Education การศึกษาแห่งอนาคต   “ถ้าเราสามารถเริ่มต้นใหม่ได้จากศูนย์ หน้าตาของมหาวิทยาลัยควรต้องเป็นอย่างไร?” จากข้อสงสัยนำมาสู่การค้นหาแก่นแท้ และคุณค่าของการศึกษายุคใหม่ ยุคที่บริบทรอบด้านของสังคมเปลี่ยนจากเดิมแบบพลิกหน้ามือ “เราเริ่มต้นจากการมองฉากทัศน์ของการศึกษาระดับสูง จากเดิมที่มหาวิทยาลัยเป็นเจ้าภาพจัดการด้านระบบการศึกษา ปัจจุบันผู้ประกอบการผันตัวมาทำงานด้านเทคโนโลยีการศึกษากันมากมาย แต่สิ่งที่บริษัท EdTech เหล่านี้ทำได้เป็นเพียงแค่การสนับสนุนด้านการศึกษา งานในส่วนของเนื้อหาความรู้ใหม่เชิงลึกหรืองานวิจัยที่มีความหมาย และประสบการณ์เรียนรู้ในรั้วมหาวิทยาลัย เพื่อสร้างบัณฑิตให้ประสบความสำเร็จทั้งต่อตนเองและสังคมยังคงเป็นคุณค่าหลักของมหาวิทยาลัยอยู่ดี เพราะฉะนั้นมหาวิทยาลัยจะต้องเก่งในการสร้างความรู้ใหม่ และความรู้ใหม่นั้นต้องเป็นความรู้ที่นำไปสู่ประโยชน์ต่อสังคมได้อย่างแท้จริง” […]

KOSEN KMUTT หลักสูตรใหม่สร้างวิศวกรจากญี่ปุ่น สู่การยกระดับอุตสาหกรรมไทย

KOSEN KMUTT โรงเรียนมัธยมปลายที่ชวนนักเรียนมองวิศวกรรมจากจุดเริ่มต้นที่มนุษย์และสังคม มาเป็นฟันเฟืองในการขับเคลื่อนนวัตกรรมและเทคโนโลยี มีเด็กไทยจำนวนไม่น้อยที่รู้จักความฝันตัวเอง และรู้ตัวว่าอยากจะก้าวต่อไปข้างหน้าบนเส้นทางในอนาคตรูปแบบไหน เช่นในปัจจุบันที่เป็นยุคของนวัตกรรม เรามองเห็นเด็กที่สนุกกับงานเมกเกอร์ การได้ลงมือทำ และได้ทดลองสร้างสิ่งใหม่ให้กับสังคม การเตรียมหลักสูตรการศึกษาที่เริ่มตั้งแต่ระดับมัธยมปลายให้พร้อมสำหรับนักเรียนกลุ่มนี้แต่เนิ่นๆ นอกจากจะเป็นการปูพื้นฐานความรู้และทักษะความสามารถก่อนส่งต่อสู่ระดับอุดมศึกษาแล้ว การศึกษาสำหรับเด็กวัยที่กระหายการเรียนรู้และลงมือทำเช่นนี้ ยังช่วยเปิดกว้างด้านความคิดสร้างสรรค์ ดึงพลังความกล้าของวัยเด็กมาบวกกับทักษะ และอาจเกิดเป็นผลลัพธ์ที่เซอร์ไพรส์ผู้ใหญ่อย่างที่คาดไม่ถึง หลักสูตรแบบ Story-based Learning กับนักเรียนสายวิศวกรรม การเรียนด้านทักษะวิทยาศาสตร์ควบคู่ไปกับมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ และการฝึกฝนทักษะด้านวิศวกรรมผ่านการปฏิบัติ คือความพิเศษของนักเรียนมัธยมปลายที่นี่ เราได้รับเกียรติจากคณาจารย์ทั้งไทยและญี่ปุ่นของโครงการ KOSEN KMUTT ในการบอกเล่าเรื่องราวการเรียนของว่าที่วิศวกร ผู้เป็นกำลังสมองของอุตสาหกรรมไทยในอนาคต   ความเชี่ยวชาญการศึกษาวิศวกรรมแบบญี่ปุ่น กับนักเรียนไทย โครงการ​จัดตั้งสถาบันไทยโคเซ็น หรือโครงการพัฒนากำลังคนด้านวิศวกรรมศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรม สนับสนุนการลงทุนและเพิ่มขีดความสามารถภาคอุตสาหกรรมในประเทศภูมิภาค ด้วยแนวคิดการจัดการศึกษาในรูปแบบ KOSEN ของประเทศญี่ปุ่น ซึ่งเป็นโรงเรียนมัธยมปลายเฉพาะทางด้านวิศวกรรม เป็นโครงการที่ทางกระทรวงศึกษาธิการ ดำเนินการโดยให้สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.) และสถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) เป็นผู้รับผิดชอบโครงการ และเริ่มดำเนินโครงการในปีการศึกษา 2562 ซึ่งกำลังเดินทางเข้าสู่การรับนักเรียนรุ่นที่ 3 “เรามองเห็นความเชี่ยวชาญของสถาบัน KOSEN ซึ่งมีมายาวนานเกือบ 60 ปี […]

AGRINOVATOR KMITL เกษตรนวัตกรรม สู่ความมั่นคงทางอาหารของเมืองไทย

Agrinovator กับการปลดล็อกประเทศไทย ด้วยเกษตรแม่นยำจากนวัตกรรมและเทคโนโลยี จนถึงปลายทางที่การสร้างมูลค่าเพิ่มและช่องทางการตลาด เราได้ยินคำว่า ‘เมืองไทยเป็นอู่ข้าวอู่น้ำ’ มาอย่างยาวนาน ด้วยอาชีพหลักเกษตรกรรมที่ทำให้ ‘ครัวของโลก’ กลายเป็นนโยบายผลักดันเศรษฐกิจของประเทศเรื่อยมาจนถึงปัจจุบันที่สภาวการณ์ของโลกเปลี่ยนแปลงรุนแรงเกินความคาดเดา ทั้งเรื่องสิ่งแวดล้อม สังคม สงคราม และโรคระบาด “เรากักตัวจากการเป็นกลุ่มเสี่ยงของโควิด-19 ก็ยังต้องทานข้าว โปรตีน เรายังต้องกินอยู่ใช้ชีวิตปกติ เพราะทุกอย่างอาศัยผลผลิตทางการเกษตร เพียงแต่การเกษตรบ้านเรายังขึ้นอยู่กับความแปรปรวนสภาพดินฟ้าอากาศที่ยากต่อการพยากรณ์ การเกษตรในอนาคตจึงต้องใช้เทคโนโลยีของทางวิศวกรรมมาเข้าใจความไม่แน่นอนของกระบวนการผลิต เพื่อความอยู่รอดของทุกคน” ผศ.ดร.อนัญญา เจริญพรนิพัทธ รองคณบดีกำกับงานวิชาการและต่างประเทศ คณะเทคโนโลยีการเกษตร สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง เท้าความให้เราฟังถึงความสำคัญของเกษตรอัจฉริยะ พัฒนาการและความก้าวหน้าทางด้านเกษตรกรรมที่ใช้นวัตกรรมเป็นเครื่องมือ จึงนำมาสู่การพัฒนาหลักสูตร Agrinovator เกษตรนวัตกร ที่มุ่งพัฒนาบัณฑิตให้มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการผลิตเชิงลึกด้านการเกษตรควบคู่ไปกับการสร้างเครื่องมือทางวิศวกรรมศาสตร์   เกษตรกรรม + นวัตกรรม = เกษตรนวัตกร “หลักสูตรนี้เหมือนเราสร้างคนสองคนอยู่ในตัวคนเดียวกัน คือ Agriculture (เกษตรกรรม) และ Innovation (นวัตกรรม) ผู้เรียนต้องเรียนทั้งสองคณะ ทั้งคณะเทคโนโลยีการเกษตรและวิศวกรรมศาสตร์ในเวลาเดียวกัน จึงเป็นหลักสูตรควบระดับปริญญาตรีสองปริญญา – วิทยาศาสตรบัณฑิต สาขาการจัดการสมาร์ตฟาร์ม และวิศวกรรมศาสตรบัณฑิต สาขาวิศวกรรมเกษตรอัจฉริยะ” อ.อนัญญาเริ่มต้นเล่า […]