ทำความรู้จักกับ "สนูส" ตัวช่วยลดบุหรี่ในสวีเดน - National Geographic Thailand

ทำความรู้จักกับ “สนูส” ตัวช่วยลดบุหรี่ ในสวีเดน

ทำความรู้จักกับ “สนูส” ตัวช่วยลดบุหรี่ ในสวีเดน

สวีเดนค้นพบหนทางใหม่ในการละเลิกบุหรี่ เมื่อปี 2016 รัฐบาลสวีเดนเผยข้อมูลจำนวนผู้สูบบุหรี่เพศชาย วัย 30 – 44 ปี ลดลงเหลือเพียง 5% เท่านั้น ซึ่งต่ำมากเมื่อเทียบกับหลายประเทศ ในภาพรวมจำนวนผู้สูบบุหรี่ในชีวิตประจำวันเพศชายมีสัดส่วนอยู่ที่ 8% ในผู้หญิง 10% เทียบกับสัดส่วนของสหภาพยุโรปซึ่งอยู่ที่ 25% พวกเขาทำได้อย่างไร? นอกเหนือจากนโยบาย และกระแสเพื่อสุขภาพแล้ว หนึ่งปัจจัยหลักมาจากอุปกรณ์เล็กๆ ที่ถูกผลิตขึ้นในทศวรรษ 1970 มันมีชื่อว่า “Snus”

 

สนูส!

Snus หรือ สนูส เป็นชื่อที่ตั้งมาจากศัพท์ snuff ที่แปลว่าการสูดดมทางจมูก มันคือใบยาสูบที่ผ่านการฆ่าเชื้อและบดเป็นผง บรรจุลงในตลับทรงกลม เมื่อผู้ใช้ต้องการใช้ก็เพียงแค่หยิบผงเหล่านั้นมาปั้นเป็นก้อนกลมวางใต้ลิ้น ส่วนอีกแบบหนึ่งเป็นใบยาสูบที่บรรจุลงในถุงกระดาษเล็กๆ คล้ายถุงชา เมื่อต้องการใช้ก็นำถุงมาแปะไว้บริเวณเหงือก สารนิโคตินจะค่อยๆ ละลายออกมา ปัจจุบันหาซื้อได้ทั่วไปในสวีเดนที่ตู้กดสินค้าอัตโนมัติ หรือตามเคาเตอร์ร้านค้า โดยผู้ซื้อต้องมีอายุมากกว่า 20 ปี

สนูส
ผู้ใช้ชื่อ u/Ref101010 ใน Reddit แบ่งปันภาพของตู้จำหน่ายสนูสในสวีเดน

 

มันดีไม่ดีอย่างไร?

ในสวีเดน 1 ใน 5 ของผู้ชาย และ 1 ใน 25 ของผู้หญิงใช้สนูส รายงานจากสภายาสูบแห่งสหภาพยุโรปพบว่า 71% ของผู้สูบบุหรี่ในชีวิตประจำวัน เมื่อใช้แล้วสามารถเลิกบุหรี่ได้ง่ายขึ้น ในขณะที่ 62% ของผู้ที่เลิกบุหรี่ได้ระบุว่า พวกเขาใช้สิ่งนี้เป็นตัวช่วย ซึ่งได้ผลดีกว่าแผ่นนิโคติน หรือหมากฝรั่งนิโคติน นอกจากนั้นมันยังดีกว่าการสูบบุหรี่ตรงที่ความสะดวกในการใช้งาน ตลอดจนไม่มีกลิ่นรบกวน (ข้อดีนี้ทำให้สามารถใช้ได้ทุกที่ แม้แต่ในห้องเรียนหรือห้องประชุม ซึ่งทำให้ผู้ใช้ได้รับปริมาณนิโคตินมากกว่าสูบบุหรี่ปกติ)

สหราชอาณาจักรคือประเทศแรกที่ออกประกาศแบนสนูสในปี 1988 จากความกังวลว่ายาสูบชนิดนี้อาจมีความเชื่อมโยงกับโรคมะเร็งปาก ต่อมาหน่วยงานด้านสุขภาพพบว่าเหตุผลดังกล่าวบางเบามาก เนื่องจากสวีเดนมีอัตราผู้ป่วยโรคมะเร็งปากน้อยที่สุดในอียู อีกทั้งความเสี่ยงจากสนูสที่จะเกิดโรคมะเร็งปากยังน้อยกว่าการเคี้ยวหมากในหลายประเทศทางเอเชียตะวันออกเฉียงใต้เสียอีก

สนูส
ภาพแสดงวิธีการใช้สนูสจาก The Local Sweden

ด้านองค์การอนามัยโลกเผย สัดส่วนผู้เสียชีวิตจากโรคมะเร็งปอดในสวีเดนน้อยกว่าครึ่งของค่าเฉลี่ยทั่วยุโรป อย่างไรก็ดีจำนวนผู้ใช้สนูสที่กำลังเพิ่มมากขึ้นเรื่อยๆ สร้างความกังวลว่ายาสูบแบบใหม่นี้อาจนำไปสู่ความเสี่ยงในการเกิดมะเร็งอื่นๆ แทน เช่น มะเร็งตับอ่อน จากนิโคตินปริมาณมาก (ที่ตลับของผลิตภัณฑ์เองก็มีคำเตือนเขียนไว้ว่า ยาสูบนี้อาจทำลายสุขภาพและก่อให้เกิดการเสพติด)

นอกจากนั้นแพทย์บางรายยังเตือนว่า ในผลิตภัณฑ์แบบที่ไม่ผ่านการฆ่าเชื้อ แบคทีเรียในใบชาที่ชื้นอาจนำไปสู่โรคมะเร็งอื่นๆ ได้ หลังก่อนหน้านี้นักศึกษาในสวีเดนสองรายที่ใช้สนูสตรวจพบมะเร็งในช่องปาก และมะเร็งคอ ประกอบกับแพทย์ด้านหัวใจเองก็เตือนว่าการใช้ยาสูบลักษณะนี้อาจเป็นอันตรายต่อผู้ป่วยโรคหัวใจ เนื่องจากไปกระตุ้นให้หัวใจเต้นเร็วขึ้น อย่างไรก็ดีความเสี่ยงนี้ยังคงอยู่ระหว่างการศึกษาวิจัย (งานวิจัยเองมีทั้งจากฝั่งหน่วยงานสาธารณสุข และจากอุตสาหกรรมยาสูบ)

 

ก้นบุหรี่อันตราย

ปัจจุบันสนูสกลายมาเป็นสินค้าต้องห้ามในสหภาพยุโรป และออสเตรเลีย (หาซื้อได้แบบผิดกฎหมาย) เนื่องจากถูกพิจารณาว่าเป็นช่องทางให้ผู้คนสูบบุหรี่กันมากขึ้น เหตุการณ์นี้ชวนให้คิดย้อนไปถึง “บุหรี่รสอ่อน” ที่เคยถูกนำเสนอว่าเป็นสินค้าดี ช่วยให้เลิกบุหรี่ได้ ในช่วงทศวรรษ 1960 – 1970 ก่อนที่เราทุกคนจะรู้ว่ามันไม่จริงในเวลาต่อมา เนื่องจากเป็นอันตรายต่อสุขภาพไม่ต่างจากบุหรี่ทั่วไป สนูสเองก็เช่นกัน ประเด็นนี้คงต้องใช้เวลาพิจารณาและศึกษากันไปยาวๆ ด้านแพทย์เองไม่สนับสนุนให้ใช้ผลิตภัณฑ์ใดๆ ทดแทนการเลิกบุหรี่อยู่แล้ว เพราะการเลิกที่ดีที่สุดคือการเลิกใช้ใบยาสูบ ไม่ใช่เปลี่ยนไปใช้ด้วยวิธีอื่นแทน

สนูส
สนูส – ยาสูบแบบไร้ควันที่ใช้วิธีการแปะเข้าไปในปากแทน
ภาพถ่ายโดย mcgill.ca

แม้กระนั้นท่ามกลางความคลุมเครือ ในแง่การอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมเจ้าสิ่งนี้คือตัวช่วยใหม่ เมื่อรายงานล่าสุดจาก NBC News ระบุว่าขยะที่ปนเปื้อนในมหาสมุทรมากที่สุดนั้นไม่ใช่หลอดพลาสติกอย่างที่หลายคนเข้าใจ แต่คือก้นบุหรี่ต่างหาก โดยประมาณกันว่ามีจำนวนมากถึง 5.6 ล้านล้านตันที่ถูกทิ้งลงในมหาสมุทรต่อปี และที่น่ากลัวก็คือเศษเหลือทิ้งจากยาสูบเหล่านี้มีส่วนประกอบจากสารท็อกซิน นิโคติน สารหนู ยาฆ่าแมลง นิโคตินเหล็ก สารก่อมะเร็งอีกกว่า 60 ชนิด รวมไปถึงเอทิลฟีนอลที่สามารถทำให้แหล่งน้ำเกิดการปนเปื้อนได้

รู้แบบนี้แล้วบางทีบุหรี่ทางเลือกอื่นๆ ก็น่าสนใจ หากคุณอยากช่วยโลกสักนิดขึ้นมา…แม้จะยังไม่ทราบแน่ชัดว่าการใช้สนูสจะก่อมะเร็งไหม แต่ที่แน่ๆ ฟันเหลืองเป็นสิ่งที่คุณจะเจอแน่นอน

 

อ่านเพิ่มเติม

อยากนอนหลับใช่ไหม ลองอ่านเรื่องนี้สิ

 

แหล่งข้อมูล

Cigarette Butts—Not Plastic Straws—Are The Worst Contaminant of Oceans, According to New Study

What is snus, what are the effects and where can you buy it?

Swedish men on target to be first to completely stub out smoking

How Snus Works

In Sweden, smokers have another option – Snus

Snus หรือยาสูบที่ไม่ต้องสูบ (Smokeless tobacco) ในประเทศสวีเดน

Snus – สนูส บุหรี่ไร้ควัน

 

เรื่องแนะนำ

เวียดนามสร้างปาฏิหาริย์ทางเศรษฐกิจได้อย่างไร

หลังจากพิษของสงครามอันยาวนานได้ฉุดรั้งเวียดนามให้กลายเป็นหนึ่งในประเทศยากจนที่สุดในโลก แต่สามทศวรรษให้หลัง เวียดนามกลายเป็นฐานการผลิตสินค้าที่สำคัญ เศรษฐกิจเวียดนาม พุ่งทะยานอย่างหยุดไม่อยู่ไปเสียแล้ว เศรษฐกิจเวียดนาม เปรียบได้กับคนหนุ่มสาวที่กำลังเติบโตและมีความหวังว่าทุกสิ่งเป็นไปได้ หากเดินไปในกรุงฮานอยของเวียดนาม ก็จะพบว่ามีพลังงานที่ไร้ขีดจำกัดอยู่ทุกที่ ผู้คนมากมายขับขี่รถมอเตอร์ไซค์ฉวัดเฉวียนบนถนนที่มีการซื้อขายทุกสิ่งทุกอย่างตั้งแต่โทรศัพท์มือถือไปจนถึงอาหารในร้านขนาดเล็กนับไม่ถ้วน โดยพวกเขาล้วนเร่งรีบกันไปทำงานหรือเรียนหนังสือ ในบรรยากาศเดียวกันนี้เมื่อเกือบ 30 ปีก่อน เวียดนามคือหนึ่งประเทศที่ยากจนที่สุดในโลก ประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้แห่งนี้กลายมาเป็นประเทศรายได้ปานกลางภายในระยะเวลาอันสั้นได้อย่างไร หลังสงครามเวียดนามที่กินเวลานาน 20 ปี สิ้นสุดลงในปี 1975 รัฐบาลคอมมิวนิสต์เริ่มออกนโยบายวางแผนเศรษฐกิจจากศูนย์กลาง ช่วงกลางปี 1980 มูลค่ารวมของผลิตภัณฑ์รวมในประเทศ (GDP) ต่อหัวอยู่ที่ 200 – 300 ดอลลาร์สหรัฐ แน่นอนว่าในขณะนั้นยังไม่มีนโยบายเปิดรับทุนต่างชาติ จุดเปลี่ยนสำคัญของ เศรษฐกิจเวียดนาม เกิดขึ้นในปี 1986 รัฐบาลเวียดนามออกแผนปฏิรูปเศรษฐกิจและการเมืองชื่อว่าโด่ยเหม่ย (DoiMoi) อันหมายถึง บูรณะหรือดำเนินการใหม่ แผนปฏิรูปนี้เปลี่ยนเวียดนามให้กลายเป็นประเทศเศรษฐกิจตลาดแบบสังคมนิยม (a socialist-oriented market economy) และในปีเดียวกันก็ได้ออกกฎหมายให้การลงทุนจากต่างชาติเข้ามาในประเทศ ทุกวันนี้เวียดนามคือดาวเด่นในตลาดเศรษฐกิจเกิดใหม่ มีอัตราการเติบโตทางเศรษฐกิจเพิ่มขึ้นที่ร้อยละ 6 – 7 ที่สามารถแข่งขันได้กับมหาอำนาจทางเศรษฐกิจอย่างประเทศจีน โดยมูลค่าการส่งออกทั้งหมดของประเทศมีค่าเท่ากับมูลค่ารวมของผลิตภัณฑ์รวมในประเทศ (GDP) คำถามมีอยู่ว่า […]

ความรุนแรงต่อสตรี : สิทธิในชีวิตที่ปลอดภัย

ความรุนแรงต่อสตรีและสิทธิในชีวิตที่ปลอดภัย -- นับตั้งแต่เกิดเหตุรุมโทรมอันน่าพรั่นพรึงที่ทำให้อินเดียช็อกไปทั้งประเทศ ผู้หญิงแดนภารตะพากันลุกขึ้นเรียกร้องสิทธิและเริ่มได้รับการปกป้องจากการคุกคาม และความรุนแรงต่อสตรี ในที่สาธารณะมากขึ้นแล้ว

คนรุ่นใหม่ไฮเทคแห่งแอฟริกา

คนรุ่นใหม่ไฮเทคแห่งแอฟริกา วันหนึ่งเมื่อปี 2004 ที่หมู่บ้านเกษตรกรรมเอ็นจิเนียร์ในเคนยา ซึ่งได้ชื่อนี้มาเพราะเคยมีคนอังกฤษเปิดร้านซ่อมเครื่องยนต์กลไกที่นั่น เด็กชายร่างผอมบางผู้มีสายตาสั้นเดินผ่านร้านรับพิมพ์งานแห่งเดียวในหมู่บ้านและเห็นสิ่งที่เขาไม่เคยเห็นมาก่อน นั่นคือคอมพิวเตอร์ เด็กชายยืนข้างเครื่องที่ส่งเสียงหึ่งๆ สายตาจับจ้องไปที่คำและตัวเลขบนกระดาษที่ส่งผ่านจากคอมพิวเตอร์ด้วยวิธีใดวิธีหนึ่ง ปีเตอร์ คารีอูคี เด็กชายซึ่งเพิ่งย่างเข้าวัยรุ่นได้ค้นพบอนาคตของตนเอง พ่อแม่ของปีเตอร์ซึ่งปลูกกะหล่ำและมันฝรั่งพอยังชีพ  เริ่มกังวลว่าลูกของตนไปขลุกอยู่ที่ร้านพิมพ์งานนานเกินไปไม่มีชาวบ้านเอ็นจิเนียร์คนใดเข้าถึงอินเทอร์เน็ต แม้แต่บ้านที่มีไฟฟ้าใช้ก็มีอยู่ไม่กี่หลัง การเฟื่องฟูของธุรกิจเทคโนโลยีคือแนวคิดอันไกลห่าง  กระนั้น ปีเตอร์ก็ติดใจเสียแล้ว  เมื่อคะแนนสูงลิ่วในระดับประถมศึกษาส่งให้เขาเข้าโรงเรียนมาเซโนอันทรงเกียรติ (ซึ่งมีศิษย์เก่าอย่างบิดาของบารัก โอบามา) ครูให้เขาถือกุญแจห้องปฏิบัติการคอมพิวเตอร์ ซึ่งปีเตอร์จะเข้าไปนั่งเขียนโปรแกรมทั้งคืน พอถึงปี 2010 พ่อมดคอมพิวเตอร์วัย 18 ปีก็เดินทางไปกรุงคิกาลี เมืองหลวงของรวันดา  เขาได้งานออกแบบระบบออกตั๋วอัตโนมัติให้ระบบรถโดยสารประจำทางของที่นั่น  ถึงแม้คิกาลีจะเป็นหนึ่งในเมืองที่สะอาดและปลอดอาชญากรรมที่สุดในแอฟริกา ทว่าระบบขนส่งมวลชนกลับไม่หนีประเทศอื่นๆ  รถประจำทาง (ที่จริงเป็นเพียงรถตู้) ไม่ตรงเวลา  แน่นเป็นปลากระป๋องและช้ายังกับเต่าคลาน  คนเดินทางส่วนใหญ่พึ่งจักรยานยนต์รับจ้างซึ่งขึ้นชื่อเรื่องขับขี่หวาดเสียว อันที่จริงในภูมิภาคซับสะฮาราของแอฟริกา อุบัติเหตุบนท้องถนนคือสาเหตุการเสียชีวิตอันดับต้นๆ ไล่ตามเอดส์และมาลาเรียมาติดๆ และสถิติของตำรวจที่คาริอูคีเห็นก็บ่งชี้ว่า  อุบัติเหตุบนท้องถนนราวร้อยละ 80 ในคิกาลีเกี่ยวข้องกับจักรยานยนต์ ข้อเท็จจริงเหล่านี้ทำให้  คาริอูคีกับรูมเมตชื่อ บาร์เร็ตต์ แนช เพื่อนร่วมอุดมการณ์สตาร์ท-อัปจากแคนาดา  จับมือกัน หลังปิดคอมพิวเตอร์แล็ปท็อปในตอนเย็น คาริอูคีกับแนชจะเดินผ่านย่านเริงรมย์ของคิกาลีไปยังบาร์กลางแจ้งเพื่อนั่งดื่มเบียร์  พลางครุ่นคิดหาคำตอบของคำถามพื้นฐานว่า พวกเขาจะจัดหาบริการจักรยานยนต์รับจ้างที่ปลอดภัย มีประสิทธิภาพ […]