บิล และ เมลินดา เกตส์: สุขภาพ การศึกษา และ เกษตรกรรม กุญแจสู่ประเทศที่ยั่งยืน

บิล และ เมลินดา เกตส์: มุ่งมั่นเดินหน้าสู่เป้าหมาย

ความฝันของบิล เกตส์ มหาเศรษฐีผู้สร้างนวัตกรรมเปลี่ยนโลก และภรรยา เมลินดา เกตส์ คือการแก้ปัญหาความยากจน ความไม่เท่าเทียม และปัญหาอื่นๆ ของโลก นี่คือบทสัมภาษณ์ที่แสดงความตั้งใจจริงของพวกเขา

สัมภาษณ์โดย ซูซาน โกลด์เบิร์ก 

ภาพถ่าย BRINSON + BANKS

เมื่อปี 2015 บรรดาผู้นำในที่ประชุมสหประชาชาติได้ร่วมกันตั้งเป้าหมายแห่งการพัฒนาอันยั่งยืน 17 ข้อขึ้น โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อแก้ไขปัญหาความยากจน ความไม่เท่าเทียม และปัญหาอื่นๆ ของโลกให้ได้ภายในปี 2030 ขณะเดียวกัน มหาเศรษฐีผู้ใจบุญอย่าง บิล และ เมลินดา เกตส์ มุ่งมั่นเดินทางสู่ เป้าหมายเหล่านี้มาก่อนนานแล้ว ดังนั้น ในปี 2017 มูลนิธิบิลและเมลินดาเกตส์ จึงจัดตั้งโครงการ Goalkeepers ขึ้นเพื่อกระตุ้นให้เกิดการลงมือปฏิบัติและติดตามความคืบหน้าของการบรรลุเป้าหมายเหล่านั้น เมื่อไม่นานมานี้ ฉันมีโอกาสนั่งคุยกับทั้งคู่เกี่ยวกับ รายงานประจำปี 2018 นับเป็นการให้สัมภาษณ์พร้อมกันซึ่งเกิดขึ้นไม่บ่อยนัก

ซูซาน โกลด์เบิร์ก: ฉันเพิ่งอ่านรายงานของ Goalkeepers อะไรทำให้คุณตัดสินใจทำโครงการนี้
เมลินดา เกตส์: เพราะข่าวคราวเกี่ยวกับความก้าวหน้าที่เกิดขึ้นในโลกยังไม่เป็นที่รับรู้ในวงกว้าง ทั้งจำนวนผู้คนที่รอดชีวิตจากการเจ็บไข้ได้ป่วย และปัญหาความยากจนที่ลดลง สหประชาชาติตั้งเป้าหมายน่าทึ่งเหล่านี้สำหรับอนาคต เพื่อช่วยให้พวกเราสามารถจัดการกับปัญหาความยากจนได้อย่างต่อเนื่อง และเราอยากให้ผู้คนมีส่วนรับผิดชอบต่อความก้าวหน้านั้น ตลอดจนสร้างแรงบันดาลใจให้บรรดาผู้นำรุ่นถัดไปที่จะก้าวขึ้นมารับช่วงภารกิจเหล่านี้ต่อไป

บิล และ เมลินดา เกตส์
ความยากจน: อัตราส่วนของประชากรที่อยู่อย่างยากจนที่สุดลดลงแต่เป็นไปอย่างช้ากว่าในภูมิภาคซับสะฮาราของแอฟริกา ซึ่งเป็นที่ตั้งของประเทศโตเร็วหลายประเทศที่มีปัญหาความยากจน

คุณเห็นอะไรในแต่ละประเทศ ประเทศไหนทำได้ดีบ้าง
บิล เกตส์: แม้แต่ประเทศที่ยากจนมาก ๆ ก็สามารถสร้างความก้าวหน้าในเรื่องสุขภาพ เกษตรกรรม และ การศึกษา นั่นช่วยจุดประกายความหวังเป็นอย่างมาก เพราะคุณสามารถใช้แบบอย่างของประเทศเหล่านั้นได้ รวันดาเป็นประเทศที่โดดเด่นในเรื่องการให้บริการด้านสุขภาพ ขณะที่ในเอธิโอเปีย เกษตรกรรมที่นั่นเติบโตขึ้นมากกว่าร้อยละห้าทุกปี ส่วนในเรื่องการศึกษาคงต้องยกให้เวียดนาม เพราะพวกเขาพัฒนาไปไกลเกินกว่าที่คุณจะคาดหวังหากพิจารณาจากความรํ่ารวยของประเทศ เมื่อคุณมีสามสิ่งนี้อยู่ด้วยกัน นั่นคือสุขภาพ การศึกษา และ เกษตรกรรม ประเทศเหล่านี้จะสามารถยืนหยัดได้ด้วยตัวเอง
เมลินดา: สิ่งหนึ่งที่ทำให้เรามีกำลังใจก็คือ [ในแง่ประชากร] รวันดาเป็นประเทศที่เล็กมาก ขณะที่เอธิโอเปียถือว่าใหญ่เป็นอันดับสองของทวีป แต่ทั้งสองประเทศต่างศึกษาบทเรียนด้านการพัฒนาจากประเทศอื่น ๆ ดังนั้นพวกเขาจึงศึกษาว่าเกิดอะไรขึ้นกับการเกษตรในเอเชีย เหตุใดบราซิลจึงประสบความสำเร็จอย่างเป็นประวัติการณ์ในการลดอัตราภาวะแคระแกร็น [ในหมู่เด็กขาดสารอาหาร] ทั้ง ๆที่เป็นประเทศใหญ่โตและประสบปัญหาความยากจนอยู่

การมองโลกในแง่บวกเป็นสิ่งสำคัญ เพราะเป็นการมองเห็นความเป็นไปได้รูปแบบหนึ่งซึ่งนำไปสู่การพยายามทำให้สิ่งนั้นเป็นจริงขึ้นมา   – เมลินดา เกตส์ 

เมื่อพูดถึงทวีปแอฟริกา จำนวนประชากรหนุ่มสาวที่นั่นเป็นทั้งความท้าทายใหญ่หลวงและโอกาสอันยิ่งใหญ่ คุณอยากจะพูดถึงเรื่องนี้สักหน่อยไหม
บิล: ทุกวันนี้ ทวีปแอฟริกามีประชากรประมาณหนึ่งพันล้านคนจากประชากรทั้งหมดเจ็ดพันล้านคนทั่วโลก ภายในศตวรรษนี้ประชากรหนุ่มสาวกว่าครึ่งหนึ่งของโลกจะอยู่ที่นั่น การเคลื่อนตัวเข้าสู่ตลาดแรงงานของคนหนุ่มสาวเหล่านี้ หากมีการลงทุนที่เหมาะสมในด้านความมั่นคงการศึกษา และสุขภาพ แอฟริกาจะมีอัตราการเติบโตและนวัตกรรมมากกว่าที่อื่น ๆ ในทางกลับกัน หากเราไม่แก้ปัญหาวิกฤติเอชไอวีอย่างจริงจัง สุดท้ายก็จะมีผู้ติดเชื้อเพิ่มขึ้น และหากเราไม่จัดการความเป็นอยู่ให้เหมาะสม
คนรุ่นใหม่เหล่านี้โดยเฉพาะผู้ชายก็จะกลายเป็นส่วนหนึ่งของความไม่มั่นคง

บิล และ เมลินดา เกตส์
ปัญหาเอชไอวี: ขณะที่ประชากรในแอฟริกาเพิ่มสูงขึ้นยอดผู้ติดเชื้อเอชไอวีก็อาจสูงตามไปด้วยความสำเร็จกรณีหนึ่งอยู่ที่ซิมบับเว ซึ่งการทุ่มเทความพยายามช่วยลดอัตราการติดเชื้อลงอย่างมาก

คุณพูดถึงวิกฤติเอชไอวี บอกได้ไหมคะว่า ประเทศต่าง ๆ ในแอฟริกาจัดการกับปัญหานี้อย่างไร
บิล: แอฟริกาตอนใต้และตะวันออกคือภูมิภาคที่ประสบปัญหาหนักหนาสาหัสที่สุด กล่าวคือร้อยละ 80 ของผู้ติดเชื้ออยู่ที่นั่น อัตราการระบาดจัดว่าสูง ในหลายพื้นที่ผู้หญิงส่วนใหญ่มักติดเชื้อในช่วงอายุ 20 ปลาย ๆ การนำยาต้านไวรัสเข้ามาช่วยให้เกิดการเปลี่ยนแปลงใหญ่หลวงอัตราการเสียชีวิตลดลงมาก ส่วนปัญหาการติดเชื้อระหว่างแม่สู่ลูก หลายประเทศจัดการได้ดี เรามีชุมชนที่ถูกตราหน้า เช่น กลุ่มผู้ใช้ยาเสพติด ผู้ค้าบริการทางเพศ หรือผู้ชายที่มีเพศสัมพันธ์กับผู้ชายด้วยกัน ตอนนี้ เราต้องมองไปที่แต่ละประเทศแล้วดูว่าพวกเขาจัดการกับชุมชนต่าง ๆ ได้ดีแค่ไหน กลยุทธ์ในการป้องกันที่เห็นผลที่สุดคืออะไร
เมลินดา: เรื่องน่าเป็นห่วงที่สุดเรื่องหนึ่งก็คือพวกผู้หญิงที่อายุยังน้อย อย่างที่บิลได้พูดไปแล้วว่า เอดส์กำลังระบาดอย่างหนักในชุมชนและโอกาสที่พวกเธอจะติดเชื้อก็มีสูงมาก ดังนั้นการเผยแพร่ข้อมูลเกี่ยวกับวิธีป้องกันตัวและชวนให้ทุกคนไปตรวจโรคอย่างสมํ่าเสมอจึงถือเป็นเรื่องสำคัญ การคุมกำเนิดและการวางแผนครอบครัวก็เป็นอีกเรื่องหนึ่งที่ต้องได้รับการประชาสัมพันธ์ออกไป แม้ว่าจะไม่เกี่ยวกับเอชไอวีหรือเอดส์โดยตรง แต่เรื่องนี้ก็ยังมีความสำคัญด้วยเหตุผลหลายประการ

เมลินดา นี่เป็นปัญหาหนึ่งที่คุณมีส่วนเกี่ยวข้องมากที่สุดช่วยขยายความให้เราฟังหน่อยค่ะ
เมลินดา: การคุมกำเนิดเป็นเรื่องสำคัญไม่ว่าที่ไหนในโลก ถ้าผู้หญิงสามารถเลือกได้ว่า พวกเธอจะมีลูกหรือไม่และจะมีเมื่อไร เธอจะมีสุขภาพที่แข็งแรงขึ้น ลูกของเธอก็เช่นเดียวกัน นี่เป็นข้อมูลจากการวิจัยด้านสุขภาพระดับโลกที่มีมานานแล้ว ตอนที่เดินทางไปแอฟริกา สิ่งที่ฉันติดใจมากที่สุดคือ แม้ว่าพวกผู้หญิงที่นั่นจะรู้จักการคุมกำเนิดและต้องการใช้มัน แต่กลับไม่สามารถทำได้ เพราะเครื่องมือหรืออุปกรณ์คุมกำเนิดไม่ได้ถูกจัดส่งไปด้วยวิถีทางหรือพื้นที่ที่พวกเธอต้องการ ตั้งแต่ปี 2012 จนถึงปัจจุบัน เรามีผู้หญิงที่คุมกำเนิดเพิ่มขึ้น 40 ล้านคน นับเป็นความก้าวหน้าที่ยังไม่ก้าวไกล เพราะเป้าหมายของเราคือการทำให้ผู้หญิง 200 ล้านคนสามารถเข้าถึงการคุมกำเนิดได้หากทำได้ แต่ละครอบครัวจะมีโอกาสหลุดพ้นจากความยากจนได้มากขึ้น เพราะถ้าพวกเขาเว้นระยะในการมีบุตรได้ พวกเขาจะสามารถเลี้ยงดูและให้การศึกษาแก่เด็กที่เกิดมาได้ ส่วนพวกผู้หญิงก็จะสามารถออกไปทำงานและนำรายได้มาช่วยจุนเจือครอบครัวได้ การคุมกำเนิดเปลี่ยนพลวัตภายในครอบครัว เปลี่ยนชุมชน และที่สำคัญคือช่วยยกระดับประเทศซึ่งจะเป็นผลดีสำหรับทุกคน

บิล และ เมลินดา เกตส์
การคาดการณ์จำนวนประชากร: คาดว่าประชากรในแอฟริกาจะเพิ่มขึ้นเท่าตัวภายในปี 2050 การเข้าถึงมาตรการคุมกำเนิดจะช่วยชะลอการเติบโตนี้
ซึ่งนำไปสู่การลงทุนทางการศึกษาและสุขภาพมากขึ้น

จากการที่คุณเดินทางไปทั่วโลกและมีโอกาสสัมผัสปัญหาอย่างใกล้ชิด หากคุณมีไม้กายสิทธิ์อยู่ในมือและสามารถใช้มันได้เพียงครั้งเดียว คุณจะทำอะไร

เมลินดา: ฉันจะเลือกการคุมกำเนิดอย่างแน่นอน การช่วยให้ผู้หญิงเข้าถึงการคุมกำเนิดได้มากขึ้น จะเปิดโอกาสให้พวกเธอเลือกได้ว่า จะใช้วิธีการคุมกำเนิดแบบไหนและเมื่อไร เพื่อที่พวกเธอจะสามารถเว้นระยะในการมีบุตรได้ สิ่งนี้จะเปลี่ยนแปลงทุกสิ่งทุกอย่างสำหรับเธอและลูก ๆ ดังนั้นถ้าฉันมีพลังวิเศษ ฉันจะเสกให้ผู้หญิง 200 ล้านคนที่กำลังต้องการการคุมกำเนิดอยู่ในตอนนี้สามารถเข้าถึงมันได้

แล้วคุณล่ะ บิล
บิล: สำหรับผมคือพัฒนาการของเด็กครับ ทุกวันนี้ร่างกายและจิตใจของเด็กในแอฟริกามากกว่าครึ่งไม่สามารถพัฒนาได้อย่างเต็มที่ สาเหตุมาจากภาวะทุพโภชนาการ อาหารที่พวกเขากิน และโรคภัยที่พวกเขาเผชิญ การศึกษาจุลชีพในลำไส้ของมนุษย์ช่วยให้เราเข้าใจภาวะแคระแกร็นมากขึ้น ผมตื่นเต้นมากเมื่อคิดว่าเมื่อถึงปลายทศวรรษนี้ เราจะมีอุปกรณ์ราคาไม่แพงมาช่วยแก้ปัญหาพัฒนาการของ เด็ก ๆ ซึ่งนั่นหมายความว่า การลงทุนทางการศึกษาที่คุณทุ่มเทลงไปจะเห็นผลมากขึ้น ดังนั้น ถ้าต้องเลือกเพียงอย่างเดียวผมคงเลือกที่จะหยุดภาวะทุพโภชนาการเหล่านี้

ก่อนจะจบการสัมภาษณ์นี้ ฉันอยากจะถามเกี่ยวกับแนวคิดการมองโลกในแง่บวกซึ่งปรากฏอยู่ตลอดรายงานฉบับนี้
บิล: ข่าวแง่ลบในสื่อที่เพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ทำให้ผู้คนมีความเข้าใจไปในทางที่ผิด คุณอาจฟันธงว่า ทุกอย่างดูสิ้นหวัง แต่มันไม่ใช่แบบนั้น คุณต้องหัดเรียนรู้จากเรื่องราวดี ๆ บ้าง อย่างเรื่องของปาฏิหาริย์ที่เกิดจากการส่งวัคซีนออกไป ระดับการรู้หนังสือของผู้คนทั่วโลกรวมถึงแอฟริกาที่กำลังพุ่งขึ้นเป็นประวัติการณ์ บางปัญหาอาจดูหนักหนา แต่ในไม่ช้าก็อาจมีนวัตกรรมหรือกลุ่มคนหนุ่มสาวที่มาพร้อมกับหนทางใหม่ ๆ ในการจัดการกับปัญหาเหล่านี้ คุณ ต้องหัดมองโลกในแง่บวก ไม่ใช่ปล่อยให้ข่าวแย่ ๆ มาบั่นทอนกำลังใจ
เมลินดา: การมองโลกในแง่บวกเป็นสิ่งสำคัญ เพราะเป็นการมองเห็นความเป็นไปได้รูปแบบหนึ่ง ซึ่งนำไปสู่การพยายามทำให้สิ่งนั้นเป็นจริงขึ้นมา การตั้งเป้าหมายก่อนหน้านี้ทำให้พวกเราตรวจสอบสิ่งที่เกิดขึ้นในช่วง 20 ปีที่ผ่านมาได้ และเราก็เห็นความก้าวหน้าต่าง ๆ ที่ปรากฏอยู่ในตัวเลขรายงาน และที่สำคัญคือประชาชนในพื้นที่เราเห็นความเฉลียวฉลาดอันน่าทึ่งนี้แล้วถ้าเราสามารถนำมันมาใช้ได้ในระดับโลก สิ่งต่างๆ จะเปลี่ยนแปลงไปขนาดไหน!

(บทสัมภาษณ์ได้รับการขัดเกลาเพื่อความกระชับและชัดเจน)


อ่านเพิ่มเติม แอฟริกาแผ่นดินอาบยาพิษ

เรื่องแนะนำ

เต่าทะเลกว่าพันตัว ได้รับผลกระทบจากอากาศหนาวเย็นผิดปกติ

สภาพอากาศหนาวเย็นในเท็กซัสทำให้ชีวิตของเต่าทะเลหลายพันตัวตกอยู่ในอันตราย อาสาสมัครกลุ่มหนึ่งทำงานอย่างหนักเพื่อช่วยชีวิต เต่าทะเล กว่าหนึ่งพันตัวจากสภาพอากาศอันเลวร้าย อาสาสมัครกลุ่มหนึ่ง และประชาชนที่อาศัยอยู่ใกล้กับเกาะปาเดรทางตอนใต้ของรัฐเทกซัส ออกช่วยเหลือ เต่าทะเล ที่เผชิญกับอากาศหนาวเย็นผิดปกติ อันเกิดจากสภาพกระแสลมวนขั้วโลก หรือ Arctic Outbreak “เต่าเป็นสัตว์เลือดเย็น เมื่ออุณหภูมิต่ำเกินไป จะเกิดภาวะ cold stun คล้ายๆ เข้าสู่ภาวะจำศีล ส่งผลให้เต่าขยับครีบไม่ได้ ว่ายน้ำไม่ได้ และลอยไปตามผิวน้ำ” ผศ.ดร.ธรณ์ ธำรงนาวาสวัสดิ์ นักวิจัยวิทยาศาสตร์ทางทะเล และอาจารย์คณะประมง มหววิทยาลัยเกษตรศาสตร์ กล่าวและเสริมว่า “บางที เต่าทะเลถึงขั้นเงยหน้าหายใจไม่ได้ เพราะเต่าทะเลหายใจด้วยปอด จึงสามารถจมน้ำได้ ภาวะนี้จึงอันตรายอย่างยิ่ง” Sea Turtle, Inc. องค์กรไม่แสวงหากำไร ที่ทำงานศึกษาการฟื้นฟูและการอนุรักษ์ในเกาะปาเดรทางตอนใต้ เข้าดำเนินการช่วยเหลือเต่าทะเลเกือบ 4,500 ตัว ตั้งแต่วันอาทิตย์ ที่ผ่านมา ตามรายงานของสำนักข่าว NPR โดยผู้อำนวยการบริหาร Wendy Knight กล่าวกับ NPR ว่า อาสาสมัครในพื้นที่ได้ลงช่วยเหลือเต่าทั้งที่อยู่ในทะเลและตามชายหาด “หลังจากข่าวนี้แพร่สะพัดอออกไป เราได้รับทั้งการสนับสนุนและความรักอย่างท่วมท้น […]

Farm to Table กับการทำเกษตรอย่างยั่งยืน

“ตั้งแต่จำความได้ ยุ้ยก็ช่วยที่บ้านทำ การเกษตรกรรม ช่วยทุกอย่างที่เด็กในวัยนั้นสามารถช่วยได้ ตื่นตั้งแต่ก่อนพระอาทิตย์ขึ้นเพื่อมาดูแลพืชผลที่เราปลูก แต่กลับขายได้ในราคาถูกแสนถูก พอเริ่มใช้สารเคมี ยุ้ยเกิดอาการแพ้ แต่ก็ต้องทน สภาพดินเริ่มเสื่อมโทรม ผลผลิตมีปริมาณน้อยลง ฐานะทางบ้านจากที่ไม่ดีอยู่แล้วก็ยิ่งแย่ลงไป สิ่งที่สร้างความทรมานทั้งกายและใจที่ครอบครัวยุ้ยต้องเจอคือ สภาวะความเครียด… แต่ก็ต้องก้มหน้าทำต่อไป” นี่คือคำบอกเล่าของคุณญัฐสุดา จั่นบางยาง หรือยุ้ย เจ้าของร้านปลาวัน Farm to Table ตำบลบางยาง อำเภอกระทุ่มแบน จังหวัดสมุทรสาคร ซึ่งสะท้อนถึงปัญหาที่ครอบครัวของเธอเคยประสบ และปฏิเสธไม่ได้ว่าปัญหาเหล่านี้เป็นปัญหาที่เกษตรกรไทยบางส่วนกำลังประสบเช่นกัน หลายครัวเรือนจึงเลือกหันหลังให้กับ การเกษตรกรรม ซึ่งเห็นได้จากอัตราส่วนภาคเกษตรกรรมต่อผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศ (GDP) ตั้งแต่ปี 2553 จนถึงปี 2562 ลดลงถึงร้อยละ 22 ณ ศาลากลางสระบัวของร้านปลาวัน บรรยากาศยามเช้าตรู่มีลมพัดโชยเบาๆ ปะทะกับผิวกาย อากาศเย็นสบาย รายล้อมด้วยดอกบัวสีชมพูสดใส และปลานิลตัวเขื่องที่แหวกว่ายอยู่ในสระบัว เป็นบรรยากาศที่แสนสบายตรงข้ามกับบทสนทนาที่กำลังเกิดขึ้นตรงหน้า เราจึงเข้าประเด็นถึงเหตุผลที่ครอบครัวของเธอยังประกอบอาชีพเกษตรกรรม และในปัจจุบันพวกเขามีวิธีการทำเกษตรกรรมอย่างไร จึงส่งผลให้วันนี้ “มีความสุขและความยั่งยืน” ที่ต้องทนทำ การเกษตรกรรม เพราะ… ไม่มีทางเลือกจริงหรือ ตั้งแต่คุณญัฐสุดาจำความได้ สิ่งที่เธอเห็นมาตลอดคือ […]

โลกร้อนเรื่องหลอกลวง? เหตุใดจึงยังมีผู้คนที่ “ไม่เชื่อ” เรื่องการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ

ปัจจุบัน การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ หรือปัญหาโลกร้อน คือปัญหาระดับโลกที่มนุษยชาติต้องหาหนทางแก้ไข แต่ยังมีอีกหลายคนที่ไม่เชื่อเรื่องนี้และพยายามโต้แย้งว่าเป็นเรื่องไม่จริง เหตุใดพวกเขาจึงเชื่อเช่นนั้น หนึ่งในเนื้อหาสำคัญจากสุนทรพจน์ของเกรตา ทูนแบร์ก (สุนทรพจน์เดียวกับ How dare you – พวกคุณกล้าดียังไง ที่เคยเป็นกระแสในโลกออนไลน์) ซึ่งได้กล่าวไว้ในเวทีการประชุมเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ UN Climate Action Summit 2019 ณ นครนิวยอร์ก เมื่อเดือนกันยายน คือการพูดถึงข้อเท็จจริงทางวิทยาศาสตร์ตลอด 30 ปีที่ผ่านมาว่าได้พิสูจน์เห็นแจ้งเรื่องภาวะผลกระทบต่างๆจากการกระทำของมนุษย์ที่มีต่อธรรมชาติแล้ว และผู้นำแต่ละประเทศควรยอมรับความจริงนี้และหาทางแก้ไขโดยเร่งด่วน ก่อนที่โลกจะได้รับผลกระทบอย่างรุนแรง แต่ในขณะเดียวกัน ยังมีบุคคลจำนวนมากที่ปฏิเสธข้อเท็จจริงนี้ ยกตัวอย่างเช่น โดนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกา ที่ได้แสดงออกชัดเจนมาโดยตลอดว่าเขาปฏิเสธข้อพิสูจน์ทางวิทยาศาสตร์ในเรื่องโลกร้อนทั้งหลาย ล่าสุด เขาได้นำประเทศสหรัฐอเมริกาถอนตัวออกจาก “ความตกลงปารีส” (Paris Agreement) ซึ่งเป็นข้อตกลงระดับโลกที่มีจุดมุ่งหมายเพื่อป้องกันไม่ให้โลกได้รับอันตรายอย่างใหญ่หลวงจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ทำไมถึงมีผู้คนที่ปฏิเสธข้อเท็จจริงเรื่องการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ โดยหลักแล้ว การปฏิเสธความจริงเรื่องการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศนั้นเกิดจากความไม่สอดคล้องกันระหว่าง ข้อเท็จจริง (fact) และ ค่านิยม (Value) ผู้คนจำนวนไม่น้อยปฏิเสธเรื่องวิกฤติการณ์ภูมิอากาศ อาจเป็นเพราะพวกเขามีความรู้สึกผิดบางอย่างอยู่กับตัว ปกติแล้ว การรับรู้เรื่องการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศนั้นเกี่ยวข้องกับการยอมรับข้อเท็จจริงในบางกรณี ซึ่งการยอมรับข้อเท็จจริงดังกล่าวนั้นเกี่ยวข้องกับทั้ง […]

โลกร้อน : น้ำแข็งผืนสุดท้ายในอาร์กติก

โลกร้อน : น้ำแข็งผืนสุดท้ายในอาร์กติก เราเห็นหลักฐานการสังหารแต่แรก นั่นคือรอยเปื้อนสีแดงสดแผ่กว้างดูน่ากลัวบนผืนน้ำแข็งทะเล (sea ice) ปกคลุมด้วยหิมะ ซึ่งน่าจะเป็นเลือดของแมวน้ำวงแหวน จากนั้นเจ้าหมีขั้วโลกก็ปรากฏกายขึ้น เป็นแม่หมีตัวใหญ่ขนาด 225 กิโลกรัมเห็นจะได้ และมีลูกน้อยอีกตัวเดินตามหลัง สองแม่ลูกเพิ่งกระโดดลงไปในร่องน้ำซึ่งเป็นรอยแยกทางยาวของน่านน้ำเปิดในทะเลเยือกแข็ง ไม่กี่วินาทีต่อมา พวกมันก็กลับขึ้นมาจากน้ำ แล้วพากันวิ่งเตลิดไปบนผืนน้ำแข็งเพราะตกใจเสียงเฮลิคอปเตอร์ของพวกเราที่บินเข้าใกล้ การวิ่งต่อเนื่องนานๆ อาจเป็นอันตรายต่อหมีขั้วโลกได้ เพราะไขมันและขนทำหน้าที่เป็นฉนวนให้พวกมันดีเสียจนร่างกายอาจเกิดภาวะร้อนเกินได้ ฟรองซัวส์ เลตูร์โน-กลูตีเยร์ คนขับเฮลิคอปเตอร์ของเราซึ่งเป็นชาวควิเบกวัย 33 ปี  บังคับเครื่องให้บินสูงขึ้น แม่หมีกับลูกน้อยค่อยชะลอฝีเท้าลงเป็นเดินเหยาะๆ หลังจากติดตามหมีสองแม่ลูกอยู่นานหลายนาที  เลตูร์โน-กลูตีเยร์ ก็นำเฮลิคอปเตอร์ลงจอดบนผืนน้ำแข็งอย่างนุ่มนวลห่างออกมาราว 100 เมตร แล้วดับเครื่องยนต์ แม่หมีผงาดยืนขึ้นบนสองขาหลัง หยั่งประเมินจักรกลบินได้พวกเราด้วยสายตาจับจ้องนิ่งสงบของนักล่าอันดับหนึ่งแห่งอาร์กติก ส่วนเจ้าลูกหมียังคงยืนสี่ขาอยู่ข้างหลังแม่ในชั่วขณะอันตราตรึงเหนือกาลเวลา เราดื่มด่ำกับฉากตรงหน้า หมีสองแม่ลูกตัดกับความไพศาลของหิมะและน้ำแข็ง ซึ่งจะร้างไร้ว่างเปล่าหากปราศจากพวกมันอยู่ตรงนั้น แอ่งน้ำละลายแอ่งตื้นๆ นับไม่ถ้วนสะท้อนแสงอาทิตย์กลางฤดูร้อน จากนั้นใบพัดหมุนติ้วของเฮลิคอปเตอร์ก็สลายมนตร์ขลังตรงหน้าด้วยเสียงหอนรัวคลุ้มคลั่ง แล้วเราก็บินขึ้นจากพื้นน้ำแข็ง  เบนทิศไปทางตะวันตกเฉียงใต้มุ่งหน้าสู่ค่ายพักแรมบนปลายจะงอยด้านเหนือสุดของเกาะแบฟฟิน ประเทศแคนาดา ห่างจากอ่าวฮัดสันขึ้นไปทางเหนือราว 1,100 กิโลเมตร ภายในไม่กี่ทศวรรษข้างหน้า  ในฤดูร้อนทิวทัศน์งดงามเยี่ยงนี้คงไม่มีให้เห็นอีกแล้ว อย่างน้อยก็ไม่ใช่ตรงนี้เมื่อโลกร้อนขึ้น น้ำแข็งทะเลในฤดูร้อนและสรรพชีวิตทั้งมวลที่ปรับตัวได้อย่างยอดเยี่ยม ตั้งแต่หมี แมวน้ำ […]