ขยะพลาสติก : ศิลปะแฝงแง่มุมชวนคิด - National Geographic Thailand

ขยะพลาสติก : ศิลปะแฝงแง่มุมชวนคิด

ขยะพลาสติก : ศิลปะแฝงแง่มุมชวนคิด

ขยะพลาสติก จากชายหาดแห่งหนึ่งในนิวยอร์กถูกรวบรวมนำมาสร้างประติมากรรมสีสันสดใส และแฝงแง่มุมชวนคิด

ชายหาดทั่วโลกมีอะไรหลายอย่างเหมือนกัน ทั้งหาดทราย สายน้ำ ลมทะเล และขยะพลาสติก” ศิลปินชื่อ แบร์รี โรเซนทาล ออกไปเก็บรวบรวมขยะตามแนวชายฝั่งที่ฟลอยด์เบนเนตต์ฟีลด์ในบรุกลิน นิวยอร์ก

พลาสติกจะกลายเป็นศิลปวัตถุแห่งยุคสมัยของเรา โดยเฉพาะอย่างยิ่งในมหาสมุทรที่ซึ่งวัสดุเหล่านี้รุกรานระบบนิเวศและล่องลอยไปทั่วโลก ขยะพลาสติกมากกว่าห้าล้านล้านชิ้นกระจายตัวอยู่ในทะเล และทุกปี จะมีขยะพลาสติก แปดล้านตันถูกทิ้งเพิ่มลงไป

โรเซนทาลสังเกตเห็นว่า ขวด ของเล่น และวัสดุห่ออาหารอาจมีสีจางลง แต่พวกมันไม่เคยหายไปจริงๆ เขาเริ่มสร้างและถ่ายภาพประติมากรรมขยะจากมหาสมุทร เพื่อสะท้อนปัญหามลพิษทางทะเล ในที่สุด เขาก็เริ่มเก็บรวบรวมขยะพลาสติกเพื่อนำมาใช้เป็นวัสดุสำหรับสร้างงานศิลปะ ทำความสะอาดพื้นที่เล็กๆ ของชายฝั่งซ้ำแล้วซ้ำเล่า “ผมเริ่มจากการเก็บขยะให้ได้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้ แล้วนำกลับมาที่สตูดิโอเพื่อคัดแยก” โรเซนทาลเล่า ประติมากรรมแต่ละชิ้นมีธีมของตัวเอง ทั้งจากสี รูปทรง หรือการใช้งาน ตัวอย่างเช่น ภาชนะบรรจุน้ำมันเครื่องด้านล่าง

โปรเจกต์ที่เริ่มจากความสวยงามนี้ยังมีวัตถุประสงค์ที่สองเพิ่มมาด้วย นั่นคือการสร้างความตระหนักรู้ทางสังคมและสิ่งแวดล้อม ทุกวันนี้ โรเซนทาลเดินทางไปยังที่ต่างๆ ทั่วโลกเพื่อบรรยายเกี่ยวกับมลพิษทางทะเลและสิ่งที่อาจช่วยให้ทะเลสะอาดขึ้น ความก้าวหน้าที่จะมีความหมายที่สุดคือ การทบทวนวิธีการบริโภคของเรา เขาบอก

“เราต้องปรับเปลี่ยนกระบวนทัศน์ของการออกแบบบรรจุภัณฑ์ทั้งหมด ไม่ใช่แค่ห้ามใช้ถุงพลาสติกและหลอดเพื่อความสบายใจของทุกคนเท่านั้น”

เรื่อง  แดเนียล สโตน

ภาพถ่าย แบร์รี โรเซนทาล

ขยะพลาสติก

ศิลปิน แบร์รี โรเซนทาล สร้างประติมากรรมเหล่านี้ (บนและล่าง) เพื่อแสดงให้เห็นถึงความรุนแรงของมลพิษทางทะเล เขาเก็บขยะไว้ที่สตูดิโอนานหลายเดือน บางครั้งเป็นปี จนกว่าจะได้ขยะสีเดียวกันจำนวนมากพอต่อการสร้างประติมากรรมสักชิ้นขยะพลาสติกขยะพลาสติก

วัตถุที่เห็นนี้แทบไม่มีอะไรเหมือนกัน นอกเหนือจากโทนสีขาว และการย่อยสลายที่เป็นไปอย่างช้าๆ จากคลื่นลมในทะเล แสงแดดจัด ทราย และเกลือ

ขยะพลาสติก

โรเซนทาลสร้างงานศิลปะจากปากกา ดินสอ และปากกาไฮไลต์ เขาพบเครื่องเขียนนับร้อยๆ ชิ้นถูกทิ้งเกลื่อนอยู่ตามชายหาดแห่งหนึ่งในนิวยอร์ก ส่วนใหญ่ไม่สามารถใช้งานได้แล้ว

ขยะพลาสติก

ผู้ผลิตออกแบบผลิตภัณฑ์บางอย่างให้สามารถใช้ได้เพียงครั้งเดียว เช่น อุปกรณ์บนโต๊ะอาหารอย่าง มีด ช้อนส้อม  และแก้ว (บนและล่าง) แต่ผลิตภัณฑ์เหล่านี้ไม่ได้หายไปไหน นักวิทยาศาสตร์เชื่อว่า ขยะพลาสติกบางอย่างจะคงอยู่ตลอดไป

ขยะพลาสติก

ขยะพลาสติก

ดูเพิ่มเติมเกี่ยวกับขยะพลาสติกและร่วมรณรงค์ลดการใช้พลาสติกได้ที่ natgeo.com/plasticpledge.

*อ่านสารคดีฉบับเต็มได้ในนิตยสาร เนชั่นแนล จีโอกราฟฟิก ฉบับภาษาไทย เดือนกันยายน 2562


สารคดีแนะนำ 

หลอดพลาสติก : มองหาทางเลือกเพื่อเห็นแก่โลก

เรื่องแนะนำ

กรีนแลนด์ : รายงานจากสถานีเฝ้าระวังน้ำแข็ง

ยินดีต้อนรับสู่ "สถานีนอร์" (Nord Station) ค่ายทหารของเดนมาร์ก ตั้งอยู่ทางตะวันออกเฉียงเหนือของกรีนแลนด์ ห่างจากขั้วโลกเหนือ 925 กิโลเมตร เพื่อใช้ชีวิตร่วมกับนักวิจัยในแนวหน้าของการเฝ้าระวังน้ำแข็ง

“เจ้าหน้าที่ด้านนี้ไม่มีใครไม่รักต้นไม้”พูดคุยกับเขตดุสิตที่ตัดแต่งต้นไม้ริมถนนได้ดี

แม้จะมีหลายพื้นที่ในกรุงเทพมหานครที่ได้รับเสียงวิพากษ์วิจารณ์เรื่องการตัดแต่ง ต้นไม้ริมถนน ที่เกินความจำเป็น แต่ในพื้นที่เขตดุสิตมีการตัดแต่งต้นไม้สาธารณะที่สวยงาม พวกเขาทำได้อย่างไร ช่วงสัปดาห์ที่ผ่านมา บรรดาคนที่รักต้นไม้ต่างแสดงความเห็นถึงเหตุการณ์การตัด ต้นไม้ริมถนน ในพื้นที่สาธารณะของสำนักงานเขตในกรุงเทพมหานครแห่งหนึ่ง ที่ได้ตัดต้นไม้ในลักษณะที่เกินความจำเป็น เช่น การบั่นยอดของต้นไม้ทิ้งทั้งหมดเป็นแนวยาว หรือการตัดกิ่ง-ยอดของต้นไม้จนไม่สามารถให้ร่มเงาตามพื้นที่ริมทางได้เช่นเคย ส่งผลต่อทั้งทัศนียภาพและบรรยากาศโดยรวมของพื้นที่สีเขียวซึ่งมีอยู่น้อยนิดอยู่แล้วในกรุงเทพมหานคร อันที่จริง เหตุการณ์ในลักษณะนี้ไม่ใช่เรื่องใหม่ เรามักพบเห็นการตัด ต้นไม้ริมถนน ในพื้นที่สาธารณะในระดับที่ส่งผลต่อทัศนียภาพดั้งเดิมมากเกินไปในพื้นที่กรุงเทพมหานครในหลายพื้นที่มาหลายปีแล้วเช่นกัน ในอีกด้านหนึ่ง ทางกองบรรณาธิการได้ลงพื้นที่สำรวจเขตดุสิต หนึ่งในพื้นที่ใจกลางเมืองของกรุงเทพมหานคร ซึ่งเป็นที่ตั้งของสถานที่สำคัญทางราชการหลายแห่ง พบว่าต้นไม้ในพื้นที่สาธารณะนั้นได้รับการตกแต่งเป็นอย่างดี และสามารถตัดแต่งให้สอดรับกับสายไฟและสายสื่อสาร ซึ่งถือว่าเป็นอุปสรรคในการตัดแต่งต้นไม้ที่มีมากไม่แพ้เขตอื่นๆ และทำให้เราได้เห็นทัศนียภาพพื้นที่สีเขียวที่ได้รับการจัดวางเป็นอย่างดี เราได้พูดคุยทางโทรศัพท์กับ คุณจินดา พงศ์ด่านเพชร เจ้าพนักงานการเกษตรชำนาญงาน ฝ่ายรักษาความสะอาด สำนักงานเขตดุสิต ถึงที่มาที่ไปและวิธีการตัดแต่งต้นไม้จนเกิดทัศนียภาพที่สวยงามได้เช่นนี้ คุณจินดาเล่าให้ฟังว่า อันที่จริงแล้วเขตดุสิตก็เป็นเหมือนพื้นที่อื่นๆ ในกรุงเทพที่มีต้นไม้ใหญ่เป็นจำนวนมาก จึงต้องมีเจ้าหน้าที่ดูแลการตัดต้นไม้ ซึ่งมีนโยบายหรือโจทย์สำคัญว่าต้นไม้ที่ตัดแต่งแล้วต้องทั้งปลอดภัยและสวยงาม ซึ่งคำว่าปลอดภัยนี้ คือต้นไม้ต้องไม่หักลงมา, ยื่นเข้าไปในผิวจราจร หรือทำความเดือดร้อนให้ประชาชน นอกจากนี้ การตัดแต่งต้นไม้ต้องคงสภาพความสวยงาม ซึ่งจะต้องใช้หลักวิชาการ เช่น ต้องไม่ตัดมากเกินไป และจะมีการเน้นย้ำต่อเจ้าหน้าที่ผู้ดำเนินการอยู่ตลอด “แต่ถามว่าเราเคยโดน (ชาวบ้าน) ล้อมไหม ก็เคย และก็ต้องปล่อยเหมือนกัน ตรงนี้ก็ทำให้เราต้องระมัดระวังในการตัดมากขึ้น […]

ไทย: งดถุงพลาสติก แต่ก็นำเข้าขยะ – เพราะการงดแจกถุงพลาสติกอย่างเดียวอาจไม่พอ

คนเก็บขยะแบกถุงวัสดุที่รีไซเคิลได้ ในภูเขาขยะ Dandora กรุงไนโรบี อันเป็น 1 ใน 4 ภูเขาขยะที่ใหญ่และเป็นพิษมากที่สุดในแอฟริกา ภาพถ่ายโดย BENEDICTE DESRUS, SIPA via AP แม้ประเทศไทยจะดำเนินนโยบายให้ห้างสรรพสินค้าและร้านสะดวกซื้อ งดแจกถุงพลาสติก ให้กับประชาชน แต่ก็ยังไม่เพียงพอ เพราะต้องทำควบคู่ไปกับระบบคัดแยก รีไซเคิล และกำจัดขยะให้มีประสิทธิภาพ จึงจะแก้ปัญหาขยะพลาสติกได้ เมื่อวันที่ 1 มกราคม 2563 กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมของไทยเริ่มดำเนินนโยบายให้ห้างสรรพสินค้าและร้านสะดวกซื้องดแจกถุงพลาสติกให้กับลูกค้า และขอความร่วมมือให้ลูกค้านำถุงผ้าหรือภาชนะอื่นๆมาใส่สิ่งของเอง เพื่อตั้งเป้าลดปัญหาขยะพลาสติกในประเทศไทย สอดคล้องกับกระแสโลกที่กำลังเอาจริงเอาจังเรื่องการลดการใช้ถุงพลาสติก นโยบายดังกล่าวนี้ได้มีการประชาสัมพันธ์ล่วงหน้ามานานนับแรมเดือน หลังวันเริ่มดำเนินนโยบายก็มีเสียงตอบรับทั้งในแง่บวกและแง่ลบ แต่หน่วยงานที่เกี่ยวข้องยังมองในแง่บวกว่า หลังผ่านไปสักระยะ ประชาชนจะสามารถปรับตัวและให้ความร่วมมือกับนโยบายนี้ได้ในระยะยาว อย่างไรก็ตาม ดูเหมือนว่านโยบายนี้เพียงอย่างเดียวไม่สามารถบรรเทาปัญหาขยะพลาสติกได้อย่างสมบูรณ์แบบ เพราะนอกจากการแจกถุงพลาสติกตามร้านค้ารายย่อยหรือตลาดสดที่ยังดำเนินอยู่เหมือนเดิมแล้ว ประเทศไทยยังต้องเผชิญปัญหาจากขยะพลาสติก (รวมไปถึงขยะอิเล็กทรอนิกส์ซึ่งเป็นขยะอันตราย) องค์การกรีนพีซ องค์การทำงานด้านสิ่งแวดล้อมระดับโลก ได้ออกรายงานระบุว่า ประเทศกลุ่มเอเชียตะวันออกเฉียงใต้กำลังกลายเป็นแหล่งนำเข้าขยะพลาสติกที่ไม่ใช้แล้วจากประเทศพัฒนาแล้วเป็นปริมาณมาก ซึ่งในปี 2561 กลุ่มประเทศอาเซียนนำเข้าขยะพลาสติกและขยะอิเล็กทรอนิกส์กว่า 2,265,962 ตัน คิดเป็นร้อยละ 27 จากทั่วโลก โดยมาเลเซียนำเข้าขยะ 872,797 […]

สปีชีส์ใหม่ๆ ของสัตว์และพืชถูกค้นพบทุกวันในป่าแอมะซอน

โดย ซาร่าห์ กิบเบ็นส์ ภายในป่าแอมะซอนเต็มไปด้วยสิ่งมีชีวิตมากมาย ผลจากการค้นพบที่ผ่านมา นักวิจัยรายงานว่าพวกเขาค้นพบสปีชีส์ใหม่ๆ ของสัตว์และพืชทุกวัน โดยเฉลี่ย นั่นคือข้อสรุปจากการทำงานตลอด 2 ปีทีผ่านมาของ องค์การกองทุนสัตว์ป่าโลกสากล หรือ WWF องค์กรเพื่อสิ่งแวดล้อมที่ตั้งอยู่ในบราซิล WWF ติดตามรายงานการค้นพบสัตว์มีกระดูกสันหลังและพืชสายพันธุ์ใหม่ๆ จากป่าแอมะซอน ในปี 2014 และปี 2015 จากรายงานทีมนักวิจัยค้นพบสิ่งมีชีวิตสายพันธุ์ใหม่รวมทั้งสิ้น 381 ชนิด โดยเป็น พืช 216 ชนิด ปลา 93 ชนิด สัตว์สะเทินน้ำสะเทินบก 32 ชนิด สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม 20 ชนิด สัตว์เลื้อยคลานอีก 19 ชนิด และนกอีก 1 ชนิด อย่างไรก็ตามการค้นพบสิ่งมีชีวิตใหม่ๆ จากป่าแอมะซอนนี้ไม่ใช่เรื่องน่าประหลาดใจ ป่าแห่งนี้มีพื้นที่กว้างถึง 4 ล้านตารางไมล์ แอมะซอนคือบ้านของพืชและสัตว์หลากหลายสายพันธุ์ที่คิดเป็นสัดส่วน 10% จากทั้งหมดของโลก แต่ความประหลาดใจคือการที่สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมและสัตว์เลื้อยคลานขนาดใหญ่บางชนิดนั้น สามารถหลบซ่อนตัวอยู่ได้จนมาถึงปัจจุบันต่างหาก คำบอกกล่าวจากพาโบล […]