ขยะพลาสติก : ศิลปะแฝงแง่มุมชวนคิด - National Geographic Thailand

ขยะพลาสติก : ศิลปะแฝงแง่มุมชวนคิด

ขยะพลาสติก : ศิลปะแฝงแง่มุมชวนคิด

ขยะพลาสติก จากชายหาดแห่งหนึ่งในนิวยอร์กถูกรวบรวมนำมาสร้างประติมากรรมสีสันสดใส และแฝงแง่มุมชวนคิด

ชายหาดทั่วโลกมีอะไรหลายอย่างเหมือนกัน ทั้งหาดทราย สายน้ำ ลมทะเล และขยะพลาสติก” ศิลปินชื่อ แบร์รี โรเซนทาล ออกไปเก็บรวบรวมขยะตามแนวชายฝั่งที่ฟลอยด์เบนเนตต์ฟีลด์ในบรุกลิน นิวยอร์ก

พลาสติกจะกลายเป็นศิลปวัตถุแห่งยุคสมัยของเรา โดยเฉพาะอย่างยิ่งในมหาสมุทรที่ซึ่งวัสดุเหล่านี้รุกรานระบบนิเวศและล่องลอยไปทั่วโลก ขยะพลาสติกมากกว่าห้าล้านล้านชิ้นกระจายตัวอยู่ในทะเล และทุกปี จะมีขยะพลาสติก แปดล้านตันถูกทิ้งเพิ่มลงไป

โรเซนทาลสังเกตเห็นว่า ขวด ของเล่น และวัสดุห่ออาหารอาจมีสีจางลง แต่พวกมันไม่เคยหายไปจริงๆ เขาเริ่มสร้างและถ่ายภาพประติมากรรมขยะจากมหาสมุทร เพื่อสะท้อนปัญหามลพิษทางทะเล ในที่สุด เขาก็เริ่มเก็บรวบรวมขยะพลาสติกเพื่อนำมาใช้เป็นวัสดุสำหรับสร้างงานศิลปะ ทำความสะอาดพื้นที่เล็กๆ ของชายฝั่งซ้ำแล้วซ้ำเล่า “ผมเริ่มจากการเก็บขยะให้ได้มากที่สุดเท่าที่จะทำได้ แล้วนำกลับมาที่สตูดิโอเพื่อคัดแยก” โรเซนทาลเล่า ประติมากรรมแต่ละชิ้นมีธีมของตัวเอง ทั้งจากสี รูปทรง หรือการใช้งาน ตัวอย่างเช่น ภาชนะบรรจุน้ำมันเครื่องด้านล่าง

โปรเจกต์ที่เริ่มจากความสวยงามนี้ยังมีวัตถุประสงค์ที่สองเพิ่มมาด้วย นั่นคือการสร้างความตระหนักรู้ทางสังคมและสิ่งแวดล้อม ทุกวันนี้ โรเซนทาลเดินทางไปยังที่ต่างๆ ทั่วโลกเพื่อบรรยายเกี่ยวกับมลพิษทางทะเลและสิ่งที่อาจช่วยให้ทะเลสะอาดขึ้น ความก้าวหน้าที่จะมีความหมายที่สุดคือ การทบทวนวิธีการบริโภคของเรา เขาบอก

“เราต้องปรับเปลี่ยนกระบวนทัศน์ของการออกแบบบรรจุภัณฑ์ทั้งหมด ไม่ใช่แค่ห้ามใช้ถุงพลาสติกและหลอดเพื่อความสบายใจของทุกคนเท่านั้น”

เรื่อง  แดเนียล สโตน

ภาพถ่าย แบร์รี โรเซนทาล

ขยะพลาสติก

ศิลปิน แบร์รี โรเซนทาล สร้างประติมากรรมเหล่านี้ (บนและล่าง) เพื่อแสดงให้เห็นถึงความรุนแรงของมลพิษทางทะเล เขาเก็บขยะไว้ที่สตูดิโอนานหลายเดือน บางครั้งเป็นปี จนกว่าจะได้ขยะสีเดียวกันจำนวนมากพอต่อการสร้างประติมากรรมสักชิ้นขยะพลาสติกขยะพลาสติก

วัตถุที่เห็นนี้แทบไม่มีอะไรเหมือนกัน นอกเหนือจากโทนสีขาว และการย่อยสลายที่เป็นไปอย่างช้าๆ จากคลื่นลมในทะเล แสงแดดจัด ทราย และเกลือ

ขยะพลาสติก

โรเซนทาลสร้างงานศิลปะจากปากกา ดินสอ และปากกาไฮไลต์ เขาพบเครื่องเขียนนับร้อยๆ ชิ้นถูกทิ้งเกลื่อนอยู่ตามชายหาดแห่งหนึ่งในนิวยอร์ก ส่วนใหญ่ไม่สามารถใช้งานได้แล้ว

ขยะพลาสติก

ผู้ผลิตออกแบบผลิตภัณฑ์บางอย่างให้สามารถใช้ได้เพียงครั้งเดียว เช่น อุปกรณ์บนโต๊ะอาหารอย่าง มีด ช้อนส้อม  และแก้ว (บนและล่าง) แต่ผลิตภัณฑ์เหล่านี้ไม่ได้หายไปไหน นักวิทยาศาสตร์เชื่อว่า ขยะพลาสติกบางอย่างจะคงอยู่ตลอดไป

ขยะพลาสติก

ขยะพลาสติก

ดูเพิ่มเติมเกี่ยวกับขยะพลาสติกและร่วมรณรงค์ลดการใช้พลาสติกได้ที่ natgeo.com/plasticpledge.

*อ่านสารคดีฉบับเต็มได้ในนิตยสาร เนชั่นแนล จีโอกราฟฟิก ฉบับภาษาไทย เดือนกันยายน 2562


สารคดีแนะนำ 

หลอดพลาสติก : มองหาทางเลือกเพื่อเห็นแก่โลก

เรื่องแนะนำ

ฝุ่นละออง PM 2.5 ภัยร้ายกลางเมืองที่กำลังคุกคามสุขภาพ

ฝุ่นละออง PM 2.5 กลับมาอีกครั้งส่งท้ายปี และดูเหมือนว่าปัญหามลพิษในอากาศจะยิ่งทวีความรุนแรงมากขึ้นเรื่อยๆ ในอนาคต หากพื้นที่สีเขียวในเมืองยังคงลดน้อยถอยลงเช่นนี้

จากเชี่ยวหลานถึงแม่วงก์ : การลุกฮือเพื่อปกป้องป่า

“ในความรู้สึกของผม เราไม่ต้องมาเถียงกันหรอกว่า เราจะใช้ป่าไม้อย่างไร เพราะมันเหลือน้อยมากจนไม่ควรใช้ จึงควรจะรักษาส่วนนี้เอาไว้” – สืบ นาคะเสถียร ไม้ใหญ่ยืนต้นตายเป็นหย่อม ๆ ท่ามกลางผืนนํ้าสีดำเวิ้งว้างในหุบเขา คือภาพจำของผมเกี่ยวกับเขื่อนเชี่ยวหลาน (หรือชื่อทางการคือเขื่อนรัชชประภา) ผมมีโอกาสเดินทางไปที่นั่นครั้งแรกในฐานะเจ้าหน้าที่ฝ่ายวิชาการของมูลนิธิ สืบ นาคะเสถียร เมื่อปี พ.ศ. 2539 พร้อมกับวันชัย ตันติวิทยาพิทักษ์ ซึ่งในเวลานั้นเป็นบรรณาธิการนิตยสาร สารคดี โดยควบตำแหน่งเลขาธิการมูลนิธิสืบนาคะเสถียรด้วย ครั้งนั้น เราเดินทางไปมอบเงินช่วยเหลือให้ครอบครัวเจ้าหน้าที่พิทักษ์ป่าที่เพิ่งถูกยิงเสียชีวิต หลังจากที่มูลนิธิตั้งกองทุนเพื่อผู้พิทักษ์ป่า 10 ปีก่อนหน้านั้น ตอนที่ยังไม่มีเขื่อนกั้นขวางลำนํ้า “เชี่ยวหลาน” เป็นชื่อแก่งกลางนํ้าบริเวณคลองแสงที่มีนํ้าไหลเชี่ยว ตั้งอยู่ระหว่างเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองแสงและอุทยานแห่งชาติเขาสก จังหวัดสุราษฎร์ธานี เป็นป่าดิบที่ราบตํ่าอุดมสมบูรณ์ที่สุดแห่งหนึ่งของประเทศไทย และเป็นแหล่งอาศัยของสัตว์ป่าใกล้สูญพันธุ์หลายชนิด พอมีการสร้างเขื่อนและกักเก็บนํ้าเมื่อ พ.ศ. 2529 ป่าสมบูรณ์ผืนนี้จึงจมอยู่ใต้บาดาลตลอดกาล และทิ้งให้สัตว์ป่าไม่น้อยกว่า 338 ชนิดต้องติดอยู่ตามเกาะแก่งน้อยใหญ่ภายในอ่างเก็บนํ้า ในตอนนั้น สืบ นาคะเสถียร ต้องรับหน้าที่เป็นหัวหน้าโครงการอพยพสัตว์ป่าจากโครงการสร้างเขื่อนขนาดใหญ่ครั้งแรกของเมืองไทย พูดได้ว่าการทำงานในคราวนั้นเป็นครั้งแรก ๆ ที่สังคมไทยเห็นสืบ นาคะเสถียร ในฐานะข้าราชการนํ้าดีที่ทำงานแบบถวายชีวิตช่วยเหลือสัตว์ป่า ผ่านทางรายการ ส่องโลก สารคดีโทรทัศน์ของสันติธร […]