ใครคือผู้หญิงที่มีอำนาจมากที่สุดในประวัติศาสตร์ - National Geographic Thailand

ใครคือผู้หญิงที่มีอำนาจมากที่สุดในประวัติศาสตร์

ใครคือผู้หญิงที่มีอำนาจมากที่สุดในประวัติศาสตร์

จากประเด็นทางการเมืองไปสู่กระแสบนเวทีออสการ์ #MeToo กลายเป็นวาระสำคัญครั้งใหญ่ที่ปลุกให้ผู้คนออกมาต่อสู้และอย่าอับอายหากตกเป็นเหยื่อของการคุกคามทางเพศ ทั้งยังสะท้อนถึงบทบาทของผู้หญิงในสังคมต่างๆ เหตุใดผู้หญิงจึงยังไม่ได้รับโอกาสเท่าที่ควร? ทำไมจึงเป็นเช่นนั้น? แล้วผู้หญิงเหล่านี้จะต้องทำอย่างไรเพื่อที่จะบรรลุเป้าหมายของตนได้?

แม้ว่าในปัจจุบันผู้หญิงจะได้รับโอกาสและมีบทบาทในสังคมมากขึ้นแล้ว เมื่อเทียบกับอดีตที่ผ่านมา เราควรใช้วาระนี้เนื่องในวันสตรีสากลจดจำไว้ว่ากว่าจะมาถึงวันนี้ได้ ในอดีตมีผู้หญิงกี่คนที่ต้องต่อสู้เพื่ออนาคตที่ดีกว่า จินตนาการถึงโลกเมื่อหลายพันปีก่อน ซึ่งขับเคลื่อนด้วยอำนาจของผู้ชายอย่างแท้จริง และเมื่อประวัติศาสตร์เองก็ถูกเขียนขึ้นโดยผู้ชาย ฉะนั้นแล้วสตรีเพศจะยังคงเหลือบทบาทใด

เนชั่นแนล จีโอกราฟฟิกพูดคุยกับนักประวัติศาสตร์ชั้นนำจำนวนสามคน ในมุมมองของพวกเขาแล้วใครกันคือผู้หญิงที่มีอำนาจมากที่สุดในโลกโบราณ

ผู้หญิงในประวัติศาสตร์
ภาพแกะสลักของคลีโอพัตราและซีเซอเรียนผู้เป็นบุตรชายที่เกิดจากจูเลียส ซีซาร์ ก่อนหน้านี้คลีโอพัตราเคยสมรสกับน้องชายของตนเองสองคน แต่ไม่มีลูกด้วยกัน
ภาพถ่ายโดย George Steinmetz

 

อำนาจที่เปี่ยมล้นด้วยเสน่ห์

“บ่อยครั้งมากที่อำนาจถูกเชื่อว่าเป็นรื่องของรัฐและการเมืองเท่านั้น” Aneilya Barnes ศาสตราจารย์จากมหาวิทยาลัย Coastal Carolina กล่าว “เนื่องจากพื้นที่เหล่านั้นเป็นของผู้ชาย แต่ฉันจะขยายให้ฟังว่าบางครั้งอำนาจก็ถูกครอบงำได้ด้วยเช่นกัน”

คลีโอพัตรา (69 – 30 ปีก่อนคริสต์กาล) จากบันทึกโบราณในประวัติศาสตร์ คลีโอพัตราไม่เหมือนกับคาแรกเตอร์ที่ภาพยนตร์ฮอลลีวูดสร้างขึ้นที่มักฉายภาพความมีเสน่ห์ของพระองค์ คลีโอพัตราคือเชื้อพระวงศ์คนสุดท้ายแห่งราชวงศ์ทอเลมี ซึ่งปกครองอาณาจักรอียิปต์มานานกว่า 300 ปี พระองค์ขึ้นครองราชย์และยังคงรักษาความเป็นเอกราชของอียิปต์ไว้ได้ด้วยการเป็นคนรักกับจูเลียส ซีซาร์ และมาร์ค แอนโทนี แม่ทัพใหญ่ของอาณาจักรโรมซึ่งแผ่อิทธิพลยิ่งใหญ่ในเวลานั้น

ในมุมมองของ Barnes เองแล้ว เรื่องราวของคลีโอพัตรามักถูกเล่าขานอย่างไม่เป็นธรรม เมื่อผู้คนจับจ้องแค่เสน่ห์ของพระองค์เท่านั้น ซึ่ง Barnes เองชี้ว่าการที่ซีซาร์เข้าถึงพระองค์นั้นส่วนหนึ่งไม่ใช่เพราะเสน่ห์เท่านั้น แต่เพราะชายผู้นี้รู้ดีว่าสตรีผู้นี้กุมอำนาจและบัลลังก์ของอาณาจักรอียิปต์

ผู้หญิงในประวัติศาสตร์
ภาพสลักหินของราชินีคลีโอพัตรา ราชวงศ์ทอเลมีของพระองค์สืบเชื้อสายมาจากชาวมาซิโดเนีย
ภาพถ่ายโดย Dea Picture Library

อย่างไรก็ตามไม่ว่าจะเป็นสติปัญญาหรือเสน่ห์เย้ายวน เราก็ไม่อาจปฎิเสธได้ว่าคลีโอพัตราคือผู้หญิงที่โด่งดังที่สุดในประวัติศาสตร์ ไหวพริบและกลยุทธ์ของพระองค์ช่วยรักษาบ้านเมืองเอาไว้ไม่ให้ยังคงเป็นเอกราช แม้ขณะนั้นจะเป็นช่วงเวลาที่ยากลำบากที่สุดเมื่อเกิดศึกสงครามก็ตาม และชื่อเสียงของพระองค์ยังคงถูกเล่าขานแม้จะผ่านกาลเวลามานานหลายพันปี

 

ยอดนักรบ

Yurie Hong ผู้ช่วยศาสตราจารย์ด้านสตรีเพศในประวัติศาสตร์จากมหาวิทยาลัย Gustavus Adolphus มีความเห็นที่ต่างออกไป

“คนส่วนใหญ่มักคิดว่าอำนาจคือการควบคุม” เธอกล่าว Hong ยกตัวอย่าง “อาร์ทีมิเซียแห่งฮาลิคาร์นัสเซิส ราชินีแห่งอาณาจักรหนึ่งนามคาเรีย พันธมิตรของอาณาจักรเปอร์เซีย ซึ่งตั้งอยู่ในตุรกีปัจจุบัน พระองค์มีชีวิตอยู่ในช่วง 480 ปี ก่อนคริสต์กาล และ คือตัวอย่างที่แท้จริงของพลังอำนาจ

อาร์ทีมิเซียเป็นผู้บัญชาการกองทัพเรือของอาณาจักรเปอร์เซีย ซึ่งทำศึกสงครามกับอาณาจักรกรีก กลยุทธ์ที่โดดเด่นของพระนางคือการสลับธงเรือของทั้งกรีกและเปอร์เซียขณะรบ เมื่อไล่ล่าเรือรบของกรีกพระนางจะสั่งให้ทหารติดธงของเปอร์เซีย แต่เมื่อเสียเปรียบธงจะถูกเปลี่ยนเป็นธงกรีกแทน เพื่อให้ทหารกรีกเข้าใจผิดว่าทัพเรือของพระองค์เป็นฝ่ายเดียวกัน

พระนางได้รับการยอมรับจากทั้งกรีกและเปอร์เซียว่าเป็นสตรีผู้เก่งกาจ โดยเฉพาะอย่างยิ่งกับจักรพรรดิเซอร์ซิสแห่งอาณาจักรเปอร์เซีย ผู้ยกย่องว่าอาร์ทีมิเซียเป็นผู้นำทัพที่ชาญฉลาด และพระองค์มักทำตามข้อแนะนำจากพระนางในการวางแผนรบเสมอ

ผู้หญิงในประวัติศาสตร์
แผ่นหินแกะสลักภาพของอาร์ทีมิเซียรายล้อมด้วยเทพ 12 องค์
ภาพถ่ายโดย Deagostini, Getty

อาร์ทีมิเซียโด่งดังที่สุดในด้านการรบ แต่ในมุมมองของ Hong ยังคงมีสตรีอื่นๆ อีกที่เชี่ยวชาญการรบไม่แพ้กัน เช่น โบดิก้า ราชินีแห่งบริตาเนีย ผู้ต่อต้านการรุกรานของจักรวรรดิโรมันที่ต้องการแผ่อิทธิพลในเกาะอังกฤษเมื่อ 60 ปีก่อนคริสต์กาล หรือ Tomyris ผู้นำชนเผ่า Massagetae ในเอเชียกลาง ผู้ปกป้องดินแดนจากการรุกล้ำของกษัตริย์ไซรัสแห่งเปอร์เซีย เมื่อ 530 ปีก่อนคริสต์กาล

โดยเฉพาะ Tomyris เรียกได้ว่าเป็นหญิงคนโปรดของ Hong เลยก็ว่าได้

ผู้หญิงในประวัติศาสตร์
ภาพวาดของอาร์ทีมิเซีย
ภาพถ่ายโดย Fine Art Images

 

อำนาจในทั้งสองด้าน

จะเป็นอย่างไรหากอำนาจไม่ได้หมายถึงการเข่นฆ่าหรือปกครอง เช่น ในดินแดนเมโสโปเตเมีย ณ เมืองๆ หนึ่งของชาวสุเมเรียน อำนาจหาได้อยู่ในมือของผู้ปกครองอย่างกษัตริย์หรือราชินีเพียงผู้เดียว แต่กระจายไปในโครงสร้างที่ซับซ้อน

“ความสัมพันธ์ของพระราชวังและศาสนสถานค่อนข้างทับซ้อนกัน ผู้นำทางการเมืองและสมาชิกราชวงศ์เองก็เป็นส่วนหนึ่งของผู้นำทางศาสนา” Amy Gansell ศาสตราจารย์ด้านประวัติศาสตร์ศิลปะจากมหาวิทยาลัยเซนจอนต์ กล่าว

เธอยกตัวอย่างของ Enheduanna (2285 – 2250 ปีก่อนคริสต์กาล) เจ้าหญิงจากเมือง Ur ในอาณาจักรสุเมเรียน ผู้กลายมาเป็นนักบวชที่เป็นที่เลื่อมใสและนับถือในเวลาต่อมา ความสามารถทางการประพันธ์บนกวีและบทสวดทางศาสนาส่งผลให้ชื่อของพระนางยังคงถูกกล่าวขาน “เธอเป็นผู้เริ่มต้นฉายให้เห็นว่า สตรีเพศก็มีบทบาทนอกบ้านได้เช่นกัน” Gansell กล่าว ในมุมมองของเธอความเคารพและความนับถือคือสิ่งที่สะท้อนว่า Enheduanna มีอำนาจมากแค่ไหน ทั้งในด้านการเมืองและศาสนาความเชื่อ

“หนึ่งในปัญหาที่ฉันเห็นเมื่อมองไปที่อำนาจของผู้หญิงในประวัติศาสตร์ ก็คือผู้หญิงเราถูกมองข้ามความสำคัญ ในขณะที่บทบาทที่พวกเขาได้รับนั้นถูกกำหนดมาแล้วจากสังคมและครอบครัว” Barnes กล่าว

ส่วน Hong ชี้ว่า ผู้หญิงบางคนได้รับการยกย่องก็จริง แต่ใช่ว่านั่นจะช่วยให้ผู้หญิงทุกคนได้รับการยอมรับ “เราต้องเปลี่ยนวิธีคิด เพื่อสร้างความเข้าใจเสียใหม่” Gansell กล่าวเสริม “และจะคิดสิ่งใหม่ๆ ได้ ก็ต้องทำวิจัยศึกษาค้นคว้าให้มากขึ้นด้วย”

ท้ายที่สุดแล้วการตั้งคำถามและศึกษาหาคำตอบคือสิ่งสำคัญในการเรียนรู้จากประวัติศาสตร์ แม้ว่าอาจมีผู้หญิงอีกหลายชื่อที่ไม่ได้ถูกบันทึกไว้ แต่พวกเธอล้วนเป็นส่วนหนึ่งที่ขับเคลื่อนโลกให้เป็นเช่นทุกวันนี้

เรื่อง Rachel Brown

 

อ่านเพิ่มเติม

ผลตรวจ DNA ชี้โครงกระดูกของนักรบไวกิงผู้โด่งดัง เป็นผู้หญิง

เรื่องแนะนำ

เกาหลีใต้ระบุฆ่าสุนัขเพื่อบริโภคเนื้อผิดกฎหมาย

คำตัดสินของศาลได้ประกาศให้การฆ่าสุนัขเพื่อบริโภคเนื้อเป็นเรื่องผิดกฎหมาย สอดคล้องกับความต้องการของใครหลายๆ คนที่ต่อต้านการบริโภคเนื้อสุนัข แต่ขณะนี้ยังไม่มีการใช้ในทางปฏิบัติโดยสมบูรณ์

Explorer Awards 2018: พิศาล แสงจันทร์ และทายาท เดชเสถียร

พิศาล แสงจันทร์ และทายาท เดชเสถียร หรือ บอล-ยอด สองคู่หูผู้ผลิตรายการ "หนังพาไป" แห่งช่องไทยพีบีเอส รายการสำรวจความแตกต่างของผู้คน สังคมและวัฒนธรรม ในขณะเดียวกันก็ย้อนให้ผู้ชมครุ่นคิดกับสิ่งที่เกิดขึ้นในบ้านของเราเอง

ในอาคารสงเคราะห์เหล่านี้ ทุกพื้นที่คือเวทีสร้างสรรค์

เรื่อง เจเรมี เบอร์ลิน ภาพถ่าย มาริอุช ยานิสเซฟสกี สีที่ผนังหลุดลอก พื้นเต็มไปด้วยคราบสกปรก ตาข่ายห่วงบาสเกตบอลขาดรุ่ย และดูเหมือนว่าไม่มีใครสนใจ เด็กๆ ยังคงหัวเราะสนุกสนานระหว่างเล่นเกม พวกผู้ชายงีบกลางวัน ส่วนบางคนส่งเสียงเจื้อยแจ้วอยู่ที่ห้องโถง ในเมืองที่มีขึ้นชื่อว่ามีประชากรหนาแน่นที่สุดเมืองหนึ่ง ทุกชั้นของอาคารสงเคราะห์แห่งนี้เต็มไปด้วยความมีชีวิตชีวา นี่คือสิ่งที่ มาริอุช ยานิสเซฟสกี ช่างภาพชาวโปแลนด์ค้นพบเมื่อเขาเดินทางมาเยี่ยมชมโครงการอาคารสงเคราะห์ของรัฐบาล ใน Barangay 128 ของเขตทอนโด ในกรุงมะนิลา เมื่อปีที่ผ่านมา โครงการดังกล่าวก่อสร้างขึ้นในปี ช่วงทศวรรษ 1990 ใกล้กับภูเขาสโมกกี้ ที่ซึ่งครั้งหนึ่งสถานที่แห่งนี้เคยเป็นแหล่งทิ้งขยะปริมาณมากกว่า 2 ล้านตัน ปัจจุบันอาคารสงเคราะห์เหล่านี้ยังคงเป็นบ้านของบรรดาอดีตคนงาน ยานิสเซฟสกีเคยถ่ายสารคดีทั่วๆ ไป ในฟิลิปปินส์มาก่อน แต่คราวนี้เขามีเรื่องบางอย่างที่ค้างอยู่ในใจ “ผมอยากจะแสดงให้เห็นว่าชีวิตประจำวันในเมืองที่มีประชากรมหาศาลอย่างกรุงมะนิลา มันเป็นอย่างไร” เขากล่าว “และพวกเขาอยู่อาศัยกันอย่างไรในพื้นที่เปิดและตามบันได” ดังนั้นช่างภาพจึงไม่เลือกที่จะถ่ายภาพในหลากหลายมุม แต่เขากลับใช้วิธีการเฝ้ารออยู่ในมุมเดียวแทน เพื่อดูว่าจะเกิดอะไรขึ้นเบื้องหน้า แต่ละชั้นเหมือน “เวทีที่ถูกออกแบบมาเหมือนกัน” เขากล่าว แต่เพียงไม่นานแต่ละเวทีก็เปิดเผยเรื่องราวที่แตกต่างกันออกไป : ผู้หญิงลุกขึ้นมาทำอาหาร, ผู้ชายเล่นพนัน, เด็กๆ เล่นการ์ดเกม ยานิสเซฟสกีเดินทางไปยังสถานที่แห่งนี้ในแต่ละสัปดาห์เพื่อบันทึกฉากของครอบครัว, เพื่อนฝูง […]

ภาพความกลัวจากในบ้านผีสิงเหล่านี้ ทำอดขำไม่ได้

เรื่อง เรเชล บราวน์ กล้องดักถ่ายภาพเป็นอุปกรณ์สำคัญสำหรับบรรดานักวิทยาศาสตร์ผู้ทำการศึกษาวิจัยเกี่ยวกับสัตว์ป่า พวกเขามักจะติดตั้งกล้องเหล่านี้ไว้ตามเส้นทางเดินของสัตว์ เพื่อให้ได้ภาพถ่ายตามธรรมชาติของมัน กล้องเหล่านี้ถูกควบคุมด้วยรีโมทเซ็นเซอร์ระยะไกล จึงใช้ได้ดีกับผู้ล่าอันตรายอย่างเสือจากัวร์ หรือใช้ในการติดตามพฤติกรรมโดยไม่ต้องรบกวนสัตว์ เช่นการรุมกินซากสัตว์ของฝูงอีแร้ง และเช่นเดียวกัน เทคโนโลยีนี้กำลังถูกนำมาใช้จับภาพความหวาดกลัวของผู้คน ที่บ้านผีสิง The Nightmares Fear Factory บ้านผีสิงชื่อดังในเมืองไนแอการาฟอลส์ ของแคนาดา ผู้เปิดให้บริการความขนหัวลุกมานานกว่า 30 ปี ในกลางทศวรรษที่ 20 Frank LaPenna เจ้าของกิจการได้แรงบันดาลใจจากกล้องถ่ายภาพบนรถไฟเหาะ เขาจึงตั้งใจว่าจะนำไอเดียเดียวกันนี้มาบันทึกภาพความหวาดกลัวของบรรดาลูกค้าที่เข้ามาใช้บริการเอาไว้ “ในตอนแรกผมยืนอยู่ในความมืด มีกล้องดิจิตอลตัวจิ๋วในมือคอยจับภาพผู้คนที่กำลังหวาดกลัว” เขาอธิบาย “จากนั้นผมจะวิ่งลงไปที่ลอบบี้ เอาเมมการ์ดออกจากกล้องเสียงเข้าคอมพิวเตอร์ และโชว์ภาพที่ถ่ายได้ขึ้นจอมอนิเตอร์ให้คนที่เพิ่งออกมาจากบ้านผีสิงได้เห็น” LaPenna ทำแบบนี้จนเมื่อเขาได้รู้จักกับเทคโนโลยีใหม่นั่นคือกล้องดักถ่ายภาพ ซึ่งจะบันทึกภาพอัตโนมัติ ด้วยเซนเซอร์ ยกตัวอย่างเช่น เมื่อสัตว์ตัวนั้นๆ เดินผ่านอินฟาเรดที่ดักไว้ เขาออกแบบในรูปแบบที่คล้ายกันเพียงแต่ว่าเปลี่ยนจากอินฟาเรดเป็นปฏิกิริยาของผู้คนที่ตกใจเป็นสิ่งกระตุ้นให้กล้องทำงานแทน ด้วยวิธีนี้ช่วยให้เขาได้ภาพถ่ายของผู้คนกว่า 550 ภาพต่อวัน และบ้านผีสิงนี้เปิดทุกวันฉะนั้นในแต่ละปีเขาจึงมีภาพถ่ายที่รวบรวมเอาไว้หลายแสนภาพเลยทีเดียว ซึ่งในปี 2011 ภาพถ่ายเหล่านี้ถูกอัพโหลดขึ้นเว็บไซต์ของบ้านผีสิง เพื่อดึงดูดผู้ที่สนใจอยากลิ้มลองความสยองขวัญให้เข้ามาใช้บริการกันมากขึ้น แม้ว่าจะแตกต่างจากกล้องดักถ่ายภาพสัตว์ที่ให้ประโยชน์ทางวิทยาศาสตร์ แต่คิดดูอีกที มองไปที่รูปถ่ายเหล่านี้ เราทุกคนล้วนคือสัตว์ที่เมื่ออะดรีนาลีนพลุ่งพล่านจากความกลัว ปฏิกิริยาที่แสดงออกมาผ่านภาพถ่ายจึงเป็นสัญชาตญาณล้วนๆ […]

Follow Me

NATIONAL GEOGRAPHIC ASIA

Contact

เว็บไซต์ : ngthai.com

บริษัท อมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง จำกัด (มหาชน)

Tel : 02-422-9999 ต่อ 4244

© COPYRIGHT 2018 AMARIN PRINTING AND PUBLISHING PUBLIC COMPANY LIMITED.