NGT x SaySci Ep.12 “ความหมายของวันหมดอายุ” - National Geographic Thailand

NGT x SaySci Ep.12 “ความหมายของวันหมดอายุ”

NGT x SaySci Ep.12 “ความหมายของวันหมดอายุ”

ควรบริโภคก่อน, ผลิตเมื่อ, หมดอายุ ผู้บริโภคหลายคนคงคุ้นเคยกับคำที่ปรากฏอยู่บนผลิตภัณฑ์อาหารเหล่านี้ แต่โดยแท้จริงแล้ววันที่เหล่านั้นสำคัญอย่างไร?

จุดเริ่มต้นของการระบุวันหมดอายุบนผลิตภัณฑ์อาหารเกิดขึ้นราวปี 1970 เมื่อซูเปอร์มาร์เก็ตในสหรัฐอเมริกา นำผลิตภัณฑ์ที่ได้จากฟาร์มหรือโรงผลิตเข้ามาขายในร้าน จึงมีการกำหนดวันที่เฉพาะขึ้น เพื่อให้ทางซูเปอร์มาร์เก็ตเปลี่ยนสินค้าที่วางจำหน่ายหน้าร้านให้มีความสดใหม่เสมอ และจากนั้นก็มีการออกกฎหมายอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องตามมาจนถึงปัจจุบัน

จริงๆ แล้วไม่มีใครสามารถควบคุมวันหมดอายุได้ ดังนั้นจึงมีการกำหนดคำที่ใช้ระบุบรรจุภัณฑ์อาหารแตกต่างกัน ซึ่งวันที่เหล่านั้นชี้ถึงคุณภาพของอาหาร ไม่ใช่ความปลอดภัยของอาหาร ตัวอย่างเช่น

ควรจำหน่ายก่อน … ใช้ระบุวันที่จำหน่ายเพื่อแนะนำให้ซูเปอร์มาร์เก็ตเปลี่ยนสินค้าชิ้นนั้นบนชั้นวางขาย

ควรบริโภคก่อน … แนะนำผู้ซื้อว่าควรบริโภคอาหารนั้นก่อนวันที่ระบุ เพื่อรสชาติและกลิ่นที่มีคุณภาพ

วันหมดอายุ … วันที่ระบุหลังคำนี้เป็นวันที่แนะนำว่าผู้ซื้อควรรับประทานอาหารในบรรจุภัณฑ์ให้หมดก่อนวันที่ระบุ

สังเกตว่าคำอธิบายข้างต้น ไม่ได้บ่งบอกว่าอาหารที่เราซื้อมานั้นปลอดภัยทั้งหมด ในการรับรองคุณภาพอาหารจึงจำเป็นต้องมีการตรวจสอบด้านอื่นๆ ก่อนที่สินค้าจะถึงมือผู้บริโภค เช่น ปริมาณเชื้อก่อโรค ขั้นตอนการผลิต และความปลอดภัยของอาหารระหว่างการขนส่ง

(เหตุใดหลังทานช็อกโกแลตจึงรู้สึกมีความสุข?)

ในปัจจุบัน อาหารที่เรารับประทานมีความหลากหลายเพิ่มขึ้น และมีวิธีการถนอมอาหารที่แตกต่างกัน เช่น อาหารพร้อมทาน อาหารแช่แข็ง หรือแม้แต่อาหารสด ประชาชนส่วนใหญ่ที่เจ็บป่วยจากการทานอาหารมักเกิดจากเชื้อก่อโรคที่ปนเปื้อนอยู่ เชื้อก่อโรคที่สำคัญ ได้แก่ ซาลโมเนลลา, โนโรไวรัส, เอสเชอริเชีย โคไล, ลิสเทอเรีย, และคลอสตริเดียม เพอร์ฟรินเจ็นส์ ซึ่งส่วนใหญ่จะก่อให้เกิดการติดเชื้อในระบบทางเดินอาหาร เกิดอาการท้องร่วง อาเจียน หรือเวียนศีรษะ ดังนั้น เราจึงควรใส่ใจเรื่องสุขภาวะของการรับประทานอาหาร และรักษาความสะอาดของตัวเราเอง และภาชนะให้ดี เพราะเชื้อก่อโรคเหล่านี้พบได้ทั่วไปในสภาพแวดล้อมที่เราอยู่อาศัย

โดยสรุปแล้ว หากเราพิจารณาซื้ออาหารจากซูเปอร์มาร์เก็ตมารับประทาน เราก็ควรสังเกตทั้งวันหมดอายุ และคุณภาพของบรรจุภัณฑ์ให้ดี ถ้าพบว่ากลิ่น สี และรชาติ ต่างไปจากที่ควรจะเป็น ก็ไม่ควรรับประทานอาหารเหล่านั้น และไม่ควรทิ้งอาหารไว้ค้างคืน โดยไม่เก็บใส่ภาชนะให้มิดชิด ไม่เช่นนั้นแล้ว เชื้อก่อโรคทั้งหลายเตรียมจะลงไปอยู่ในอาหารของคุณ

 

อ่านเพิ่มเติม

NGT x SaySci Ep.11 “ไขมันทรานส์ วายร้ายที่แฝงอยู่ในอาหาร”

เรื่องแนะนำ

ค้นพบไดโนเสาร์คล้ายเป็ด

ผลการค้นพบไดโนเสาร์มีขนพันธุ์ใหม่อาจไม่น่าประหลาดใจเท่าไหร่ เพราะหน้าตาของเจ้าสัตว์ดึกดำบรรพ์ตัวนี้ช่างคุ้นตาเสียจริง ฟอสซิลดังกล่าวถูกพบในมองโกเลีย ไดโนเสาร์ตัวนี้มีชื่อว่า Halszkaraptor  และหน้าตาของมันช่างดูคล้ายกับเป็ดเอามากๆ พวกมันเป็นญาติกับ Velociraptor และเป็นหนึ่งในไดโนเสาร์ไม่กี่ชนิดที่หากินบนน้ำ เจ้าไดโนเสาร์ขนาดตัวประมาณไก่งวงนี้อาศัยอยู่บนโลกเมื่อราว 70 ล้านปีก่อน โดยซากฟอสซิลชิ้นนี้ถูกยึดคืนมาจากขบวนการลักลอบขนส่งสินค้าผิดกฎหมายในมองโกเลีย   อ่านเพิ่มเติม : อุกกาบาตทำลายล้างไดโนเสาร์ ตกลงในจุดสังหารพอดิบพอดี, ความรู้ประจำวัน : ไดโนเสาร์เต้นรำเหมือนนก

ลิงโคลนนิ่ง คู่แรกในจีน

นักวิทยาศาสตร์จีนประสบความสำเร็จโคลนนิ่งลิงเป็นครั้งแรกของโลก โดยใช้กระบวนการเดียวกันกับการโคลนนิ่งแกะดอลลี

กลายร่างเป็นหิน

เรื่อง ไมเคิล เกรชโค ภาพถ่าย โรเบิร์ต คลาร์ก วันที่ 21 มีนาคม ปี 2011 ชอว์น ฟังก์ พนักงานควบคุมเครื่องจักรขนาดใหญ่ กำลังขุดดิน โดยไม่ได้เฉลียวใจเลยว่า อีกไม่ช้าเขาจะได้พบกับมังกร วันจันทร์นั้นเริ่มต้นเหมือนวันอื่นๆที่เหมืองมิลเลนเนียม เหมืองเปิดขนาดยักษ์ ห่างจากเมืองฟอร์ตแมกเมอร์เรย์ รัฐแอลเบอร์ตา ประเทศแคนาดา ไปทางเหนือราว 27 กิโลเมตร ดำเนินงานโดยบริษัทพลังงานชื่อซันคอร์ ในช่วง 12 ปีของ การทำงาน ฟังก์เคยพบไม้กลายเป็นฟอสซิล และบางครั้งก็ตอไม้กลายเป็นหิน แต่ไม่เคยพบซากสัตว์เลย ส่วนซากไดโนเสาร์นั้นยิ่งไม่ต้องพูดถึง แต่ราวบ่ายโมงครึ่ง มือขุดของรถขุดดินตักอะไรได้บางอย่างที่แข็งกว่าหินในบริเวณนั้นมาก ก้อนสีแปลกๆหลุดออกจากดินที่ขุด กลิ้งหลุนๆลงไปยังคันดินเบื้องล่าง ภายในไม่กี่นาที ฟังก์กับหัวหน้าของเขาชื่อ ไมก์ แกรตตัน เริ่มสงสัยว่าก้อนหิน  สีน้ำตาลเข้มเหล่านั้นเป็นเศษไม้ที่กลายเป็นฟอสซิลหรือเป็นซี่โครงกันแน่ “ทันใดนั้นไมก์พูดประมาณว่า ‘เราต้องเอานี่ไปตรวจดูซะหน่อยแล้ว’ ” ฟังก์เล่าไว้ในการสัมภาษณ์ครั้งหนึ่งเมื่อปี 2011 “เป็นอะไรที่เราไม่เคยเห็นมาก่อนอย่างแน่นอนครับ” เกือบหกปีต่อมา ผมไปเยือนห้องปฏิบัติการเตรียมฟอสซิลที่พิพิธภัณฑ์รอยัลไทร์เรลล์ ซึ่งตั้งอยู่ในบริเวณภูมิประเทศแบดแลนด์ที่ลมพัดจัดของรัฐแอลเบอร์ตา ผมสนใจกองหินหนัก 1.1 […]

ลมฟ้าอากาศสุดขั้ว กำลังเกิด ต้องรับมือ และอยู่ให้ได้

เรื่อง นิรมล มูนจินดา ภาพถ่าย จิตรภณ ไข่คำ หลังพ้นตำแหน่งเลขาธิการสหประชาชาติ โคฟี อันนัน รับเป็นประธานคณะทำงานโกลบอลฮิวแมนิแทเรียนฟอรัม (Global Humanitarian Forum) องค์กรอิสระให้ความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรม โดยเฉพาะผู้ประสบภัยจากสภาพภูมิอากาศเปลี่ยนแปลง เมื่อปี 2552 องค์กรดังกล่าวตีพิมพ์รายงานเรื่อง Climate Change – The Anatomy of A Silent Crisis ชี้ถึงผลกระทบใหญ่หลวงจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ซึ่งเป็นเหตุให้ผู้คนราว 300,000 คนเสียชีวิต  ร้อยละ 90 ในจำนวนนั้นจากภาวะทุพโภชนาการ อหิวาตกโรค มาลาเรีย ที่เหลือจากเหตุการณ์ภาวะอากาศรุนแรง โคฟี อันนัน ตั้งคำถามว่า “ชาวประมงจะไปอยู่ไหน เมื่ออุณหภูมิของท้องทะเลอุ่นขึ้นจนปะการังและปลาหมดไป  ชาวนารายย่อยจะทำอย่างไรกับปศุสัตว์และพืชผลเมื่อน้ำแห้งเหือด  ครอบครัวทั้งหลายจะเหลืออะไร  เมื่อผืนดินอันอุดมและแหล่งน้ำจืดปนเปื้อนเกลือจากน้ำทะเลหนุน”   คำถามเหล่านี้อาจไม่มีใครอยากตอบจริงจัง เพราะร้อยละ 99 ของผู้เสียชีวิตจากสภาพภูมิอากาศเปลี่ยนแปลงอยู่ในประเทศกำลังพัฒนาที่ทั้งยากจนและห่างไกลในแอฟริกาบ้าง อินเดียบ้าง ไม่เกี่ยวอะไรกับคนเมืองอื่น  จึงอาจกล่าวได้ว่าเป็น “กายวิภาคของวิกฤตอันเงียบงัน” นับตั้งแต่ปี 2558 […]