ชีวิต ณ ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ

ชีวิต ณ ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ

เมื่อเดือนธันวาคม ปี 2017 Elijah Hurwitz ช่างภาพหนุ่มตัดสินใจเดินทางไปเยือนยังชายแดนจีน และเกาหลีเหนือ โดยผ่านทางแม่น้ำยาลู่ เขตแดนแห่งนี้อุดมไปด้วยกล้องวงจรปิดที่คอยสอดส่องมากมาย ในขณะเดียวกันก็เต็มไปด้วยช่องโหว่ โดยเฉพาะอย่างยิ่งกับพื้นที่นอกเมือง

เมืองตานตง (Dandong) ตั้งอยู่ในมณฑลเหลียวหนิง ทางภาคตะวันออกเฉียงเหนือของจีน สถานที่แห่งนี้ได้ชื่อว่าเป็นแหล่งซื้อหาและแลกเปลี่ยนสินค้าถูกกฎหมาย และผิดกฎหมาย ทั้งยังเป็นจุดนัดพบของสมาชิกครอบครัว รวมไปถึงส่งเงินในยามที่เจ้าหน้าที่ไม่ได้ออกตรวจตราอย่างเข้มงวด ย้อนกลับไปเมื่อหลายร้อยปีก่อน เมืองตานตงเป็นส่วนหนึ่งของเกาหลี ภายใต้การปกครองของราชวงศ์โครยอ จนกระทั่งเมื่อสิ้นสุดการปกครองในศตวรรษที่ 14 แม่น้ำยาลู่ก็กลายมาเป็นเส้นแบ่งเขตแดนระหว่างเกาหลีและจีน  ปัจจุบันยังคงมีชาวเกาหลีจำนวนหนึ่งที่อาศัยอยู่ยังพื้นที่นี้มาตั้งแต่บรรพบุรุษ

“วันแรกของผมที่ตานตง ผมแชร์แท็กซี่กับผู้หญิงสองคน พวกเธอขนกล่องบรรจุโซจูมามากมาย และบอกว่าตนเดินทางมาจากกรุงเปียงยาง” Hurwitz กล่าว “ผมไม่ค่อยเชื่อเท่าไหร่ เลยเอาภาพของพวกเธอให้ชาวบ้านท้องถิ่นดู ซึ่งพวกเขายืนยันเป็นมั่นเป็นหมายว่าพวกเธอมาจากเกาหลีเหนือแน่ๆ”

ปลายปี 2017 สหประชาชาติลงโทษเกาหลีเหนือต่อโครงการพัฒนาอาวุธนิวเคลียร์ด้วยมาตราการคว่ำบาตร ซึ่งในเวลาต่อมาจีนเองก็ร่วมคว่ำบาตรด้วย แม้จะอยู่ในช่วงภาวะตึงเครียดจากสองพันธมิตรหลัก ประกอบกับสภาพภูมิอากาศอันหนาวเย็น แต่ Hurwitz ก็ยังคงมุ่งมั่นที่จะบันทึกภาพของชีวิตประจำวัน ณ ชายแดนระหว่างสองประเทศ

ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
บรรยากาศยามอาทิตย์อัสดงในเมืองตานตง, จีน
ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
สีของชุดประจำชาติของเกาหลีตัดกับทัศนียภาพที่ขาวโพลนไปด้วยหิมะ ในเมืองตานตง

ณ ฝั่งประเทศจีน Hurwitz รู้สึกว่าชีวิตเต็มไปด้วยความเสี่ยง โดยเฉพาะชีวิตในหมู่บ้าน Changbai หมู่บ้านเล็กๆ ในจีนที่ตั้งอยู่ทางตอนเหนือของเมืองตานตง โดยใช้เวลาเดินทางด้วยรถยนต์ราว 10 ชั่วโมง “มันเป็นสถานที่ที่อบอวลไปด้วยความเครียดมากที่สุดเท่าที่ผมเคยไปมา คนทั่วไปและสื่อต่างประเทศรู้ดีว่าผู้คนในหมู่บ้านนี้อาจเป็นพลเมืองผู้แปรพักตร์จากเกาหลีเหนือ คนขับรถของผมค่อนข้างเป็นกังวลมาก มีกล้องวงจรปิดอยู่ทุกที่ และผมต้องทนกับการถูกจ้องมองด้วยสายตาประหลาดของชาวบ้าน” ช่างภาพจากลอสแอนเจลิสกล่าว “พอเข้าใกล้ชายแดนผมก็รู้สึกว่าจำเป็นต้องซ่อนกล้องถ่ายภาพเอาไว้ เพราะมีตำรวจรออยู่ที่ด่านตรวจ”

และเมื่อเดือนเมษายน การเยือนกรุงปักกิ่ง ของคิม จอง อึน ผู้นำเกาหลีเหนือยิ่งส่งผลให้ความสัมพันธ์ระหว่างสองประเทศตึงเครียดมากยิ่งขึ้น

“แม่น้ำยาลู่คือหนึ่งในสองแม่น้ำที่เป็นพรมแดนระหว่างเกาหลีเหนือและจีน แม่น้ำยาลู่กว้างกว่าแม่น้ำถูเหมินมาก มันครอบคลุมตั้งแต่ตะวันตกไปจนถึงตอนเหนือ” Tim Peters นักเคลื่อนไหวชาวคริสต์ ผู้ทำงานช่วยเหลือบรรดาผู้แปรพักตร์ชาวเกาหลีเหนือในจีนกล่าว “ถ้าในช่วงฤดูหนาวแล้ว ไม่มีทางเลยที่พวกเขาจะข้ามมายังจีนได้”

Peters และนักเคลื่อนไหว รวมไปถึงผู้สื่อข่าวคนอื่นๆ สังเกตเห็นมาตรการด้านความปลอดภัยที่เข้มงวดขึ้นของจีน ในช่วง 18 เดือนที่ผ่านมา “ช่วงปีที่แล้ว ถ้าไม่ใช่คนท้องถิ่นแล้ว การจะเดินทางมายังแม่น้ำนี้เป็นอะไรที่ยากมาก เนื่องจากทหารคุมเข้มงวด” เขากล่าว

ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
พ่อและลูกชายโดยสารเรือล่องแม่น้ำยาลู่ บริการพานักท่องเที่ยวชมชายแดนเกาหลีเหนือ ในช่วงที่ความตึงเครียดระหว่างสองประเทศมีมากขึ้น เรือโดยสารจะทิ้งระยะห่างจากชายฝั่งเกาหลีเหนือให้มากขึ้นตาม
ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
นักท่องเที่ยวถ่ายภาพเซลฟี่โดยมีฉากหลังเป็นเกาหลีเหนือ และสะพานมิตรภาพ

ข้ามไปยังอีกฝั่งของแม่น้ำ วิถีชีวิตของชาวเกาหลีเหนือยังคงยากลำบากไม่ต่างจากเมื่อหลายปีก่อน พวกเขาไม่อาจหลีกหนีจากความยากจน และยังคงไม่สามารถเข้าถึงความต้องการพื้นฐานได้ และเช่นเดียวกันกับที่นักท่องเที่ยวจีนชอบเดินทางมาชำเลืองเมียงมองเกาหลีเหนือ ชาวบ้านในเมือง Hyesan เมืองชายแดนของเกาหลีเหนือเองก็สนใจบรรดานักท่องเที่ยวจีน ไม่ต่างกัน

อย่างไรก็ดี วัฒนธรรมของพวกเขาผสมผสานกลมกลืนกันมานานหลายศตวรรษ เห็นได้จากหลักฐานการมีอยู่ของร้านอาหารเกาหลีหลายร้านในฝั่งจีน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในเมือง Ji’an ที่ซึ่ง Hurwitz แนะนำว่าอาหารเกาหลีที่นั่นรสชาติดีมาก

เรื่อง Soo Youn

ภาพถ่าย Elijah Hurwitz

ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
นักแสดงจากเกาหลีเหนือทำการแสดงโชว์ในโรงแรมของเมืองตานตง
ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
ไนท์คลับคาราโอเกะริมแม่น้ำยาลู่ ในเมืองตานตง
ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
โรงแรมที่ตั้งอยู่ในเมือง Ji’an เมืองชายแดนของประเทศจีนถ่ายทอดสดสุนทรพจน์ของประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ เมื่อเดือนธันวาคม ปี 2017 ในขณะที่พ่อครัวกำลังเตรียมอาหารเช้าให้แขก
ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
หญิงคนหนึ่งฝึกซ้อมไทเก๊กท่ามกลางอุณหภูมิ 0 องศา ใกล้แม่น้ำยาลู่ ฝั่งตรงข้ามของแม่น้ำคือโรงงานในเมือง Sinuiju ของเกาหลีเหนือ
ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
รถถังปลอมถูกนำมาประดับยังสกีรีสอร์ท ในเมืองตานตง
ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
บรรยากาศเงียบเหงาของชิงช้าสวรรค์นอกเมืองตานตง
ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
เป็ดนั่งอยู่ในแผงขายของ ภายในตลาดฉางไป่ ของเขตปกครองตนเองเกาหลี ในจีน
ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
พนักงานร้านอาหารในเมืองตานตงเตรียมเตาสำหรับทำบาร์บีคิวสไตล์เกาหลี
ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
คู่รักถ่ายภาพแต่งงานใกล้กับสะพานมิตรภาพ
ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
ชายคนหนึ่งลงว่ายน้ำในแม่น้ำเย็นเฉียบ ซึ่งกั้นกลางระหว่างเกาหลีเหนือและจีน
ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
กล้องวงจรปิดมากมายคอยสอดส่องความปลอดภัยของบริเวณสะพานมิตรภาพ ในเมืองตานตง แม้ว่าในพรมแดนจะมีช่องโหว่มากมายเอื้อต่อการหลบหนี แต่หากผู้แปรพักตร์ถูกทางการจีนจับได้พวกเขาจะถูกส่งตัวลับประเทศ ซึ่งมีบทลงโทษรุนแรงตั้งแต่คุมขังไปจนถึงประหารชีวิต
ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
อนุสาวรีย์ในเมืองตานตงถูกบดบังด้วยหมอก
ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
ชาวประมงสองคนโชว์ปลาที่จับมาได้จากแม่น้ำ
ชายแดนจีน-เกาหลีเหนือ
แผ่นน้ำแข็งลอยอยู่ ณ ผิวน้ำของแม่น้ำยาลู่

 

อ่านเพิ่มเติม

ความสะอาดของป้ายรถเมล์ในเกาหลีเหนือ

เรื่องแนะนำ

ฟันของเฟรดดี เมอร์คิวรี ช่วยเขามีเสียงร้องที่ไม่เหมือนใครจริงหรือ?

เฟรดดี เมอร์คิวรี นักร้องนำวง Queen ปฏิเสธการศัลยกรรมตกแต่งฟันที่ยื่นออกมา แม้จะมีชื่อเสียงเงินทองมากมายแล้วก็ตาม เพราะเชื่อว่าเสียงร้องอันเป็นเอกลักษณ์ของเขามาจากฟันยื่นๆ นี้

อารยธรรมโบราณ : เมื่อเด็กตกเป็นเหยื่อบูชายัญ

การบูชายัญอันสูงสุด : นักโบราณคดีค้นพบหลักฐานอันน่าพรั่นพรึงของการบูชายัญเด็กนับร้อยชีวิตในดินแดนที่ปัจจุบันคือประเทศเปรู อะไรคือเหตุผลที่อยู่เบื้องหลังความพยายามอันสิ้นหวังในการอ้อนวอนต่อทวยเทพ และการยอมสังเวยชีวิตอันมีค่าของเด็กๆ ซึ่งหมายถึงอนาคตของอารยธรรมนั้นเอง

แพทย์แผนไทย

แพทย์แผนไทย ย้อนหลังไป 50 ปีที่แล้ว  การแพทย์แผนไทยที่หายไปจากท้องถิ่น  การใช้ ตำราแพทย์ศาสตร์สงเคราะห์ ซึ่งเป็นตำราแพทย์ของไทยภาคกลางในการสอบประกอบโรคศิลปะตั้งแต่ พ.ศ. 2479 ทำให้หมอพื้นบ้านจากภาคอื่นๆ ที่มีความรู้เกี่ยวกับการรักษาและสมุนไพรเฉพาะถิ่นสอบตก หยุดรักษา และบางคนอาจถึงกับต้องเผาตำราทิ้ง เพราะกลัวทางการจับกุม จนอาจเรียกได้ว่าเป็นการล่มสลายของการ แพทย์แผนไทย หากถอยหลังกลับไปไกลกว่านั้น  หลังก่อตั้ง “โรงศิริราชพยาบาล” เมื่อ พ.ศ. 2431 โรงเรียนราชแพทยาลัยเพื่อผลิตแพทย์ก็เกิดขึ้นในอีกสองปีต่อมา ในช่วง 25 ปีแรก มีการเรียนการสอนแพทย์แผนไทยควบคู่ไปกับแพทย์แผนตะวันตก แล้วยุติการสอนแพทย์แผนไทยใน พ.ศ. 2458  การแพทย์แผนไทยจึงจำกัดวงอยู่เฉพาะกลุ่มคนที่เข้าถึงองค์ความรู้และคนที่เข้าไม่ถึงการแพทย์แผนปัจจุบัน แต่พอมีความรู้การแพทย์พื้นบ้านเท่านั้น แต่ทุกวันนี้  เมื่อหันมาสังเกตรอบตัวจึงพบว่า  สมุนไพรเริ่มกลับมาเป็นของประจำบ้านในรูปบรรจุภัณฑ์ทันสมัย  เมื่อผสมรวมเข้ากับข่าวคราวเกี่ยวกับแพทย์แผนไทยที่ปรากฏตามสื่อต่างๆ เช่น โครงการเมืองสมุนไพร  การตั้งโรงพยาบาลแพทย์แผนไทย การให้การบริการแพทย์แผนไทยในระดับตำบล  ก็ชวนให้คิดว่า ยุคนี้เป็นยุคที่การแพทย์แผนไทยกำลังหวนกลับมารุ่งเรืองอีกครั้ง จนฉันอยากเรียกเล่นๆ ว่า เป็นยุคฟื้นฟูศิลปวิทยาของแพทย์แผนไทยเลยทีเดียว พทป. ทวิช ปรีดี  แพทย์แผนไทยประยุกต์ประจำร้านขายยาโพธิเงิน-อภัยภูเบศร โอสถ โรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร เล่าถึงวิธีการรักษาแบบแพทย์แผนไทยของที่นี่ว่า “ตามกระบวนการเริ่มจากซักประวัติ ตรวจร่างกายและวินิจฉัยโรค […]