Explorer Awards 2018: กรุณา บัวคำศรี - National Geographic Thailand

Explorer Awards 2018: กรุณา บัวคำศรี

กรุณา บัวคำศรี

ผู้สื่อข่าวและผู้ผลิตรายการ “The World with Karuna”

จากนักข่าวผู้มากประสบการณ์สู่การเป็นผู้ผลิตรายการที่ต้องทำทุกอย่างด้วยตัวเอง ตั้งแต่การค้นคว้าข้อมูล ออกภาคสนาม ถึงการเป็นพิธีกรรายการที่พาผู้ชมเยือนดินแดนต่างๆ ที่มีประเด็นน่าสนใจ กรุณา บัวคำศรี ได้รับการยอมรับในฐานะคนทำงานสื่อมากฝีมือผู้บากบั่นทุ่มเททำงานเพื่อนำเสนอเรื่องราวของผู้คนทั่วโลก ไม่ว่าจะเป็นซ่องโสเภณีเก่าแก่ในบังกลาเทศ หรือพื้นที่สงครามอย่างโมซูล ในอิรัก นอกเหนือจากสถานที่ที่เกี่ยวข้องแล้ว เธอยังเป็นนักสำรวจผู้คนและสถานการณ์ที่นำเสนอเรื่องราวได้อย่างโดดเด่นและไม่เหมือนใคร

 

บทบาทของการสำรวจในงาน

งานที่ทำเป็นรายการข่าวที่ต้องไปต่างประเทศเพื่ออธิบายปรากฏการณ์ที่เกิดขึ้นทั่วโลก  เราอยากหาคำอธิบายข่าวต่างประเทศที่เกิดขึ้น ทางเดียวคือต้องออกไปสำรวจ ออกไปหาคน เรื่องราวของเราอยู่ที่มนุษย์  การเดินทางของเราไม่ใช่การสำรวจสถานที่ แต่เป็นการสำรวจผู้คน จะเป็นคนที่อยู่ในสถานการณ์สู้รบ ผู้ลี้ภัยที่อยู่ในความขัดแย้ง โสเภณี LGBT คนคิดสิ่งใหม่ๆ  เราอยากสำรวจสภาพแนวคิด ชีวิต ปรัชญาของคนเหล่านั้น  แทบทุกกรณี ตัวละครที่เราตามหามักอยู่ในสถานที่ที่เข้าถึงยาก

กรุณา บัวคำศรี

(อ่านเรื่องราวของชะตากรรมของเจ้าสาวใต้เงากลุ่มก่อการร้ายโบโกฮารามได้ที่นี่)

 

นิยามของ “การสำรวจ”

คำจำกัดความของคำว่า “การสำรวจ” สำหรับเราอาจจะกว้างขวางกว่าการสำรวจที่หมายถึงการออกไปสำรวจสถานที่ที่มนุษย์ไม่เคยไปถึง สถานที่ลึกลับหรือเร้นลับ  ในทัศนะเรา การสำรวจจึงไม่ใช่เพียงสถานที่ แต่เป็นการสำรวจชีวิตผู้คน  เราดูว่ามีเรื่องใดที่น่าสนใจน่าสำรวจที่สุด เราจะหาเรื่อง หาตัวละคร และไปที่นั่น

กรุณา บัวคำศรี

คำว่า “การสำรวจ” เป็นคำที่กว้างขวางมากกว่างานของนักธรณีวิทยา นักโบราณคดี หรือนักผจญภัย แต่เป็นงานที่ทุกคนต้องทำ  ถ้าเป็นนักข่าว หน้าที่ของเราคือไปสำรวจเรื่อง สำรวจคน สำรวจสถานการณ์ หรืออะไรก็ตามที่มีคุณค่ากับการเรียนรู้ บอกต่อ แล้วนำมาเล่าสู่กันฟัง  ประสบการณ์ที่เป็นนิยามการสำรวจของเราเลยคือตอนไปทำสารคดีเรื่องหญิงบริการที่บังกลาเทศ ซึ่งเป็นประเทศแรกๆ ที่ทำให้เรื่องโสเภณีถูกกฎหมาย ซึ่งเกิดขึ้นไม่บ่อยนักในสังคมอนุรักษ์นิยมอย่างสังคมมุสลิม นับเป็นจุดแรกที่เราสนใจและอยากสำรวจว่าคนที่นั่นเขาคิดอย่างไร ทำไมจึงยอมรับได้กับการที่รัฐบาลให้อาชีพนี้ถูกกฎหมาย  อะไรคือปรัชญาของการออกกฎหมายนี้  อยากสำรวจถึงชีวิตผู้หญิงในอาชีพนี้ในสังคมอนุรักษ์นิยม อยู่กินกันอย่างไร คิดอย่างไรกับเรื่องนี้

การเดินทางยังเป็นการสำรวจความเข้มแข็ง ความมุ่งมั่นของเราด้วยว่า เราจะไปถึงสิ่งที่เราเห็นได้หรือเปล่า  เราสำรวจตัวเราทุกครั้ง หลายครั้งที่เข้าไปในที่ที่เราสงสัยว่าคุ้มหรือเปล่าถ้าเราเป็นอะไรไป ทุกครั้ง ความอยากรู้อยากเห็นของเราจะชนะความกลัวเสมอ

“การสำรวจสำหรับเรากว้างขวางกว่าการสำรวจแบบเดิม แต่เป็นการสำรวจชีวิตของผู้คน สำรวจสถานการณ์ ซึ่งอาจอยู่ในสถานที่ที่ไปยากหรือไม่ยากก็ได้”

 

ความสุขของการสำรวจ

คนได้ดูสิ่งที่เราไปทำมาเป็นความสุขที่สุด  สุขรองลงมาคือคนบอกว่าเขาไม่เคยรู้มาก่อนเลยว่ามีแบบนี้ด้วย ไม่คิดมาก่อนว่าที่นั่นจะดีขนาดนี้ หรือไม่เคยคิดมาก่อนเลยว่าเมืองไทยจะดีกว่าที่อื่น  ความชื่นใจคือเรื่องบางเรื่องที่เราเอากลับมา คนบอกว่าเขาไม่เคยรู้มาก่อน  เขาได้ความรู้เพิ่มขึ้น ได้ตระหนักว่าโลกมีอะไรที่เขาไม่รู้ไม่เห็นมากมาย

 

อ่านเพิ่มเติม

ชีวิตท่ามกลางซากปรักหักพังของเมืองโมซูล

เรื่องแนะนำ

ยลสะพานเชือกชาวอินคาที่ทำจากหญ้าล้วนๆ

สะพานแขวนความยาว 36 เมตรของชาวอินคาแห่งนี้ถูกสร้างขึ้นซ้ำแล้วซ้ำเล่ามานานกว่า 5 ศตวรรษ และได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกโดยยูเนสโกไปเมื่อไม่กี่ปีที่ผ่านมา

วัฒนธรรมเบื้องหลังถุงขอบคุณที่กำลังเปลี่ยนแปลงไปในไชน่าทาวน์

"ถุงขอบคุณ" คือสัญลักษณ์ทางวัฒนธรรมแห่งไชน่าทาวน์ของอเมริกา ทว่าท่ามกลางปัญหาสิ่งแวดล้อม บรรดานักออกแบบรุ่นใหม่พยายามเปลี่ยนถุงเหล่านี้ให้สามารถใช้งานซ้ำได้ แต่ยังคงไว้ซึ่งคุณค่าทางจิตใจไม่เปลี่ยนแปลง

ไอ้ไข่ ตำนานสิ่งศักดิ์สิทธิ์แดนใต้ กลายเป็นปรากฏการณ์การท่องเที่ยวได้อย่างไร

ผู้มาเยี่ยมชมวัดเจดีย์ จังหวัดนครศรีธรรมราช ทางภาคใต้ของประเทศไทย บริจาครูปปั้นไก่จำนวนนับไม่ถ้วน เพื่อเป็นเกียรติแก่ “ไอ้ไข่” ตำนานสิ่งศักดิ์สิทธิ์ขอลวิญญาณของเด็กชาย ที่เชื่อกันว่าจะนำพาความโชคดีมาให้ ภาพถ่ายโดย AMANDA MUSTARD, NATIONAL GEOGRAPHIC ผู้คนนับหมื่นแห่เดินทางไปยังวัดเจดีย์ ที่ตั้งรูปปั้น ไอ้ไข่ ในจังหวัดนครศรีธรรมราช เพื่อแสวงหาความหวังและโชคลาภในช่วงเวลาที่ยากลำบาก เมื่อการแพร่ระบาดของโคโรนาไวรัสส่งผลให้ต้องปิดพรมแดนระหว่างประเทศ อุตสาหกรรมการท่องเที่ยวขนาดใหญ่ของไทยต้องหยุดชะงัก คิดเป็นสัดส่วนมูลค่ามากกว่าร้อยละ 20 ของ GDP ภายในระยะเวลาไม่กี่เดือน คำบอกเล่าแพร่กระจายออกไปว่าวิญญาณของรูปปั้นสมัยศตวรรษที่ 18 ในภาคใต้ของประเทศไทย ที่เรียกว่า “ไอ้ไข่” ได้ให้โชคแก่หญิงคนหนึ่งที่มาสักการะจนเธอถูกรางวัลลอตเตอรี หลังจากนั้นหญิงคนดังกล่าวกลายเป็นที่รู้จัก เธอจึงเปิดเผยถึงความมั่งคั่งและความสำเร็จที่เธอได้รับมาจากการสักการะไอ้ไข่ ในไม่ช้าวัดเจดีย์ ที่มีรูปปั้นไอ้ไข่ ก็กลายเป็นสถานที่ในการแสวงหาสิ่งที่ปรารถนาและโชคลาภของคนไทย สำหรับคนไทยจำนวนไม่น้อย วิญญาณถือเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตประจำวันและยังถูกมองว่าเป็นประตูสู่ความมั่งคั่งหรือการปกปักรักษาอีกด้วย “ถ้าคุณพิจารณาแนวความคิดทางศาสนาที่เป็นที่นิยมของไทย ความเชื่อเรื่องผีและวิญญาณนั้นมีปฏิสัมพันธ์กับคุณในชีวิตประจำวัน” ดร.ประกีรติ สัตสุต อาจารย์ประจำคณะมานุษยวิทยา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์กล่าว “เมื่อคุณไปตลาดคุณจะเห็นศาลเจ้าที่ตั้งไว้ประจำอาณาเขต หรือในร้านค้าที่มีนางกวักไว้นำโชค คุณสามารถใช้วัตถุเหล่านี้เพื่อเก็บเกี่ยวโชคลาภ ความมั่งคั่ง หรือบรรลุเป้าหมายของคุณในโลกนี้ ซึ่งหมายความว่า จะต้องมีการสื่อสารและความสัมพันธ์กันบางอย่าง” เนื่องจากการแพร่ระบาดของไวรัสโคโรนาทำให้เกิดสภาวะกดดันทางสังคมและการเงินอย่างไม่เคยปรากฏมาก่อน ความสัมพันธ์ทางจิตวิญญาณนี้จึงกลายเป็นแหล่งยึดเหนี่ยวสำหรับคนไทยจำนวนมาก จนทำให้ไอ้ไข่ ซึ่งเคยเป็นที่รู้จักแค่กับคนในท้องถิ่น แต่ตอนนี้กลายเป็นสถานที่ซึ่งยินดีต้อนรับผู้เลื่อมใสหลายพันคนต่อวัน […]

โควิด-19 ระลอกที่สองในอินเดีย ช่วงเมษายน – การระบาดที่รุนแรงที่สุดในโลก

จำนวนผู้ติดเชื้อที่พุ่งสูงขึ้นอย่างกะทันหัน สร้างภาระอันใหญ่หลวงให้แก่กระทรวงสาธารณะสุขอินเดีย เกิดภาวะขาดแคลนเตียงผู้ป่วย ออกซิเจน และยา อีกทั้งยังต้องจัดการกับไวรัสสายพันธุ์ใหม่ การระบาดโรคโควิด-19 ในอินเดีย กรุงนิวเดลี – ตลอดสองสามสัปดาห์แรกในเดือนเมษายน บัญชีโซเชียลมีเดียของชาวดินเดียเต็มไปด้วยข้อความขอความช่วยเหลือ โรงพยาบาลทวิตข้อความเกี่ยวกับปริมาณออกซิเจนที่ร่อยหรอ และแพทย์ที่ต้องทนเห็นผู้ป่วยค่อยๆ เสียชีวิต ทั้งๆ ที่สามารถป้องกันไม่ให้เสียชีวิตได้ การระบาดโรคโควิด-19 ในอินเดีย นักข่าวที่ป่วยพยายามร้องขอเตียงที่โรงพยาบาลในขณะที่อาการเขาอาการย่ำแย่ลง แต่กลับถูกปฏิเสธเตียง เขาบันทึกสภาพความเป็นอยู่และอาการของตัวเองลงในทวิตเตอร์กระทั่งเขาเสียชีวิต สถานฌาปนกิจศพต้องทำงานทั้งวันทั้งคืนเพื่อเผาศพให้ทันกับจำนวนศพที่เพิ่มขึ้น จนเตาเผาละลายจากการใช้งานหนัก และเจ้าหน้าที่กำลังก่อสร้างเตาเผาเพิ่มเติมด้านนอก สิ่งที่เกิดขึ้นแสดงให้เห็นอย่างชัดเจนว่า การระบาดระลอกที่สองนี้รุนแรงเพียงใด และการได้เห็นภาพนี้เกิดขึ้นนั้นเป็นเรื่องหดหู่ใจ การระบาดโรคโควิด-19 ในอินเดีย โ ควิดในอินเดีย กระทรวงสาธารณสุขอินเดียรายงานว่า จำนวนผู้ป่วยที่เพิ่มขึ้นในอินเดียสัปดาห์นี้ทุบสถิติโลก โดยจำนวนผู้ป่วยเพิ่มขึ้นมากกว่า 330,000 ราย เมื่อกลางเดือนเมษายน และยอดผู้เสียชีวิตใน 24 ชั่วโมงในช่วงนั้น 2,263 ราย โดยทำลายเจ้าของสถิติเดิมคือ สหรัฐอเมริกา ซึ่งบันทึกตัวเลขผู้ติดเชื้อที่เพิ่มขึ้น 300,669 ราย ในหนึ่งวัน เมื่อวันที่ 8 มกราคม 2021 “พวกเราคิดว่าการระบาดใหญ่จบไปแล้ว และปล่อยการ์ดตก ทีมเฝ้าระวังและควบคุมโควิดไม่เข้มงวดเท่าช่วงก่อนหน้า” เค. ศรีนาถ […]