สเก็ตบอร์ด กีฬาที่ถือกำเนิดในเซาเทิร์นแคลิฟอร์เนียมีอิทธิพลไปทั่วโลกได้อย่างไร

สเก็ตบอร์ด: กีฬาเหินหาว

การเล่น สเก็ตบอร์ด ที่ถือกำเนิดในเซาเทิร์นแคลิฟอร์เนียยกระดับจากกีฬาชายขอบ

ขึ้นมามีอิทธิพลต่อภูมิทัศน์เมืองและวัฒนธรรมทั่วโลกได้อย่างไร

บ่ายวันจันทร์แดดสดใสที่เวนิสบีชในแคลิฟอร์เนีย หนุ่มร่างสูงสวมเสื้อยืด กางเกงทรงหลวม กระโดดข้ามราวของสนามสเก็ตแล้วปล่อย สเก็ตบอร์ด ของเขาตกกระทบผิวคอนกรีต  ก่อนใช้เท้าซ้ายเหยียบขึ้นแผ่นกระดานไม้ที่ว่าแล้วไถไปตามขอบนอกของสนามพร้อมเร่งความเร็วขึ้นเรื่อยๆ เขารูดลงไปในโบวล์ลาดลึกหนึ่งในสองแอ่งของสนามแล้วพุ่งกลับขึ้นไปยังขอบอีกฟากเมื่อใกล้จะถึงแพลตฟอร์มเขากระโดดลอยตัวขึ้นไปใช้ส้นเท้าข้างที่วางด้านหลังหมุนบอร์ด 360 องศา ก่อนจะลงถึงพื้นแพลตฟอร์มเป็นท่าพลิกแพลงที่เขาทำซ้ำอีกครั้ง ตอนเหินจากปลายแพลตฟอร์มฝั่งนั้นลงมาบนทางเท้า

เขาชื่อชอน เดวิส และตั้งแต่อายุแปดขวบ เขาคิดว่าตัวเองเป็นนักสเก็ตบอร์ดเหนือสิ่งอื่นใด จากเนเพอร์วิลล์ รัฐอิลลินอยส์ เขาย้ายมาอยู่ลอสแอนเจลิสเมื่อปีที่แล้ว อาศัยนอนตามโซฟาบ้านคนรู้จัก บางช่วงนอนในรถตัวเอง ทั้งหมดนี้ก็เพื่อจะได้มาอยู่ที่นี่ในเซาเทิร์นแคลิฟอร์เนีย ถิ่นกำเนิดของกีฬาชนิดนี้

สเก็ตบอร์ด, กีฬากลางแจ้ง, เอาต์ดอร์, เด็กบอร์ด, เล่นบอร์ด
ผู้คนมาชุมนุมที่สนามสเก็ตเวนิสบีชเพื่อชมลีลาผาดโผนของนักสเก็ตบอร์ดอย่างชอน เดวิส ที่เห็นในภาพ ชายหนุ่มวัย 22 ปีผู้นี้ย้ายจากอิลลินอยส์มาอยู่แคลิฟอร์เนียเมื่อปีที่แล้ว เพื่อเดินตามเส้นทางฝันที่จะเป็นนักสเก็ตมือโปรในถิ่นกำเนิดและเมืองหลวงของกีฬาชนิดนี้

จากกิจกรรมอดิเรกในย่านท้องถิ่นกลายมาเป็นกีฬาที่ได้แรงส่งขึ้นมาท่ามกลางภาพโต้คลื่นของแคลิฟอร์เนียในทศวรรษ 1950 ปัจจุบัน การเล่นสเก็ตบอร์ดเป็นกีฬากระแสหลักและแพร่หลายไปทั่วโลกคติที่ว่าใครๆ ก็เล่นกีฬาชนิดนี้ได้ทำให้มันได้รับความนิยมล้นหลาม ในเซี่ยงไฮ้ไปจนถึงเซาเปาลูและเฮลซิงกิ หรือแม้แต่กรุงคาบูล กีฬาสเก็ตบอร์ดมีภาษาของตัวเองไว้ใช้เรียกท่าต่างๆ (เฟกกี, เวิร์ต, คิกฟลิป, ออลลี) มีเหล่าบิดาผู้ก่อตั้ง (ซึ่งรวมถึงโทนี อัลวา, สตีฟ คาแบลเลโร และโทนี ฮอว์ก) มีวารสารบันทึกสถิติ (Thrasher ซึ่งตั้งอยู่ในแซนแฟรนซิสโก) มีภาพยนตร์ประวัติความเป็นมาฉบับสมบูรณ์ที่สุด (สารคดีปี 2001 เรื่อง Dogtown and Z-Boys กำกับโดยตำนานของวงการสเก็ตบอร์ด สเตซี เพราลทา บรรยายโดยชอน เพนน์) และมีคนดังๆ เล่นเป็นกีฬาอดิเรก (จัสติน บีเบอร์, รีฮ์อานนา, ลิลเวยน์, ไมลีย์ไซรัส)

โอเชียน ฮาวล์ อดีตนักสเก็ตบอร์ดระดับมือโปร และปัจจุบันเป็นรองศาสตราจารย์ด้านประวัติศาสตร์เล่าว่า จากที่เคยถูกมองว่าเป็น “ปัญหาเรื้อรังสำหรับเหล่าภูมิสถาปนิก นักวางผังเมือง และเจ้าของตึกต่างๆ” ปัจจุบันนักสเก็ตบอร์ดกลายเป็นผู้สนับสนุนอย่างไม่เป็นทางการของการวางผังและออกแบบเมือง

กีฬากลางแจ้ง, เอาต์ดอร์, เด็กบอร์ด, เล่นบอร์ด
โฮเซ เอ. เรนดอน รูดสเก็ตขึ้นทางลาดที่เวนิสบีช ที่ซึ่งความใฝ่ฝันถึงความรุ่งโรจน์อาจนำไปสู่การแข่งขันระดับโปรและการสนับสนุนเชิงธุรกิจ แต่ตามคำบอกเล่าของแม็กดาวล์ เจ้าของร้านริปซิตีสเก็ตส์ เด็กสเก็ตตัวจริงไม่สนใจไล่ตามเกียรติยศรางวัลพรรค์นี้ “พวกเขาแค่อยากเล่นสเก็ต” เขาว่า

ความสำคัญของกีฬาสเก็ตบอร์ดได้รับการยืนยันอย่างสิ้นข้อสงสัย และเท่ากับเป็นการยอมรับโดยปริยายว่าต้องการดึงดูดผู้ชมวัยหนุ่มสาว เมื่อการแข่งขันกีฬาโอลิมปิกที่จะมาถึงมีแผนเพิ่มกีฬาใหม่ไว้ในรายการด้วย นั่นคือ การแข่งขันสเก็ตบอร์ดชายและหญิง ประเภทสตรีตและประเภทลาน ประเภทแรกจะแข่งในสนามที่ประกอบด้วยขั้นบันได ราวจับ ขอบฟุตบาท และองค์ประกอบตามลักษณะเมืองแบบอื่นๆ ส่วนประเภทหลังสนามจะเป็นพื้นที่ลดเลี้ยวประกอบด้วยโพรงหลุมและแอ่งโบวล์

เรื่องอื่นๆ ที่น่าสนใจ : เชนที่เห็นไม่เป็นอย่างที่คิด

ห่างจากเวนิสบีชลงไปทางใต้สองชั่วโมงทางรถยนต์ ในเมืองชายทะเลชื่อเอนซินีทัส ผมได้เจอกับไบรซ์ เวตสทีน เด็กสาววัย 16 ปี ในสนามหลังบ้านของเธอ เธอกำลังสเก็ตเลี้ยงตัวไปบนทางลาดส่วนตัวของเธอ

ในฐานะวัยรุ่นคนหนึ่ง เวตสทีนดูเหมือนเพื่อนร่วมรุ่นอื่นๆ ทั่วไป เธอหัวเราะคิกคักแก้ขวยเป็นช่วงๆ พูดติดๆ ขัดๆ และเงอะงะเล็กน้อย แต่เธอจะกลายเป็นจอมพลังทันทีเมื่อเหยียบบนบอร์ด ไม่ว่าจะในมหาสมุทรแปซิฟิก หรือบนพื้นคอนกรีต ตั้งแต่อายุห้าขวบ เธอเล่นทั้งกระดานโต้คลื่นและสเก็ตบอร์ด จนอายุแปดขวบเธอก็เล่นทั้งอย่างในระดับแข่งขัน เพราะเลือกไม่ได้ว่าชอบอย่างไหนมากกว่า จนกระทั่งเมื่อสามปีที่แล้ว เธอจึงรู้ตัวว่า การโต้ตอบกับธรรมชาติบนเกลียวคลื่นไม่สามารถเติมเต็มความต้องการสร้างสรรค์ในตัวเธออย่างที่การเล่นสเก็ตบอร์ดสนองตอบได้

สเก็ตบอร์ด, กีฬากลางแจ้ง, เอาต์ดอร์, เด็กบอร์ด, เล่นบอร์ด
ริปซิตีสเก็ตส์ในแซนตามอนิกาเป็นร้านที่วงการสเก็ตบอร์ดทั่วโลกยกย่อง เปิดจำหน่ายอุปกรณ์กีฬาสเก็ตบอร์ดมาตั้งแต่ปี 1978 “บ่อยเลยครับที่พวกเด็กๆลงจากเครื่องบินมา ต้องแวะมาที่นี่ก่อนจะไปโรงแรมด้วยซ้ำ” จิม แม็กดาวล์ (ในภาพ) หนึ่งในเจ้าของร้านกล่าว

นอกจากนี้ เวตสทีนอธิบายว่า “สำหรับการโต้คลื่น เราต้องพึ่งโชคหรือปล่อยชะตาให้อยู่ในกำมือของธรรมชาติเป็นอย่างมาก” ในปี 2019 เธอโด่งดังเป็นจุดสนใจเมื่อคว้าตำแหน่งแชมป์แห่งชาติในสหรัฐอเมริกา ในการแข่งขันสเก็ตบอร์ดหญิงประเภทลานมาได้ เวตสทีนเป็นนักสเก็ตบอร์ดหญิงที่โดดเด่นในวงการกีฬาซึ่งขับเคลื่อนโดยพวกผู้ชายจอมวางก้ามมาตั้งแต่แรกเริ่ม ข้อเท็จจริงนี้เผยถึงโอกาสสำหรับผู้หญิง รวมทั้งความท้าทายต่างๆ ที่จะตามมาด้วย

เวตสทีนเองยังเรียนหนังสืออยู่ ความกังวลอันดับแรกของเธอไม่ใช่ความอยู่รอดทางการเงิน แต่เป็นเรื่องที่อาจถูกไล่ออกเพราะขาดเรียนมากเกินไประหว่างเดินทางไปแข่งขันที่บราซิล สวีเดน เปรู และจีน

สเก็ตบอร์ด, กีฬากลางแจ้ง, เอาต์ดอร์, เด็กบอร์ด, เล่นบอร์ด
วีนัสของบอตติเชลลีถูกเปลี่ยนบทเป็นเทพธิดานักสเก็ต ใน “เวนิสไคเนซิส” (Venice Kinesis) ภาพเขียนบนกำแพงวาดโดยริปครงก์ ในปี 2010 เป็นหนึ่งในงานศิลปะสาธารณะที่เพิ่มความสดใสให้ทางเดินไม้ริมเวนิสบีช ตลอดแนวถนนติดทะเลอันโด่งดังทอดยาวราว 1.5 กิโลเมตรนี้ ผู้มาเยือนซื้อหาสินค้าที่ระลึก เช่ากระดานสเก็ต และดื่มโปรตีนเชค

นักสเก็ตบอร์ดในเซาเทิร์นแคลิฟอร์เนียเป็นสถาปนิกติดล้อ ผู้สร้างนิยามใหม่ครั้งแล้วครั้งเล่าให้แก่ภูมิทัศน์เมืองของตนที่ซีดจางเพราะแดดเลีย การได้เห็นชาวสเก็ตบอร์ดเล่นกีฬาที่ตอนนี้เป็นกีฬาโอลิมปิกแล้วบนเวนิสบีชไปตามเส้นทางของพวกเขาเอง เท่ากับได้เป็นประจักษ์พยานรู้เห็นบางสิ่งที่ไร้กาลเวลาพอๆ กับเกลียวคลื่นมหาสมุทรแปซิฟิก  เป็นแรงขับของมนุษย์ที่จะท้าทายกฎธรรมชาติแห่งจักรวาล และแน่นอน ต้องดูเท่ตอนที่เล่นด้วย

เรื่อง: โรบิตร์ เดรเพอร์
ภาพถ่าย: ดินา ลิทอฟสกี


สามารถอ่านเนื้อหาแบบสมบูรณ์ได้ในนิตยสารเนชั่นแนล จีโอกราฟฟิก ฉบับภาษาไทย เดือนมิถุนายน 2563 สามารถสั่งซื้อได้ทาง https://www.naiin.com/product/detail/505767

เรื่องแนะนำ

ปรับปรุงจามจุรียักษ์เมืองกาญจน์ กระทบหนักจากนักท่องเที่ยว

โครงการปรับปรุงต้นจามจุรียักษ์ของจังหวัดกาญจนบุรี มีแผนแล้วเสร็จในเดือนธันวาคม ทว่าภาพถ่ายเพียงไม่กี่ภาพระหว่างการปรับปรุงช่วงต้นก่อให้เกิดความเข้าใจผิด แท้จริงแล้วรายละเอียดเป็นอย่างไร? ลองชมแผนด้านใน

Explorer Awards 2018: พิศาล แสงจันทร์ และทายาท เดชเสถียร

พิศาล แสงจันทร์ และทายาท เดชเสถียร หรือ บอล-ยอด สองคู่หูผู้ผลิตรายการ "หนังพาไป" แห่งช่องไทยพีบีเอส รายการสำรวจความแตกต่างของผู้คน สังคมและวัฒนธรรม ในขณะเดียวกันก็ย้อนให้ผู้ชมครุ่นคิดกับสิ่งที่เกิดขึ้นในบ้านของเราเอง

Escape Routes ทางไปต่อที่ยั่งยืนของศิลปะร่วมสมัยในไทย ต้องเกิดจากใครบ้าง?

วงสนทนาของหลากหลายบุคคลในแวดวงศิลปะร่วมสมัย ต่อการสร้างความยั่งยืนของศิลปะร่วมสมัยในไทย ที่ Bangkok Art Biennale Symposium ครั้งล่าสุด การเกิดขึ้นของศิลปะร่วมสมัย  ศิลปะร่วมสมัย คือศิลปะในช่วงปลายศตวรรษที่ 20 หรือยุคหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 ที่มีความหลากหลายของแนวคิด ตัวชิ้นงานและวิธีการสร้างสรรค์ ทำให้เกิดการตั้งคำถามต่อขอบเขตของงานศิลปะแบบดั้งเดิม ความหลากหลายเหล่านี้ ทำให้การสร้างนิยามและจัดแบ่งศิลปะร่วมสมัยออกเป็นหมวดหมู่ต่าง ๆ ทำได้ไม่ง่ายนัก ที่คุ้นหูจากการแบ่งโดยผู้เชี่ยวชาญศิลปะบางสำนัก มีตั้งแต่ Abstract Art ไปจนถึง Media Art และ Mixed Media เป็นต้น แม้ยากจะนิยาม แต่ความพ้องกันอย่างเด่นชัดของศิลปะร่วมสมัย คือความเป็น ‘ปัจจุบัน’ ในการสร้างสรรค์ที่สอดประสานไปกับบริบททางสังคม วัฒนธรรมและเทคโนโลยี อธิบายให้เห็นภาพคือการนำแนวคิดของศิลปะในอดีต มาประยุกต์และเปลี่ยนแปลงให้ทันสมัย เข้ากับเหตุการณ์และโลกในปัจจุบันมากขึ้น แนวคิดของศิลปะร่วมสมัย ผลักดันให้เกิดการตั้งคำถามต่อจารีตและกรอบคิดที่มีต่อมายาคติด้านความงามของงานศิลปะ รวมถึงวิพากษ์ประเด็นต่าง ๆ ในสังคมอย่างกว้างขวาง ไม่ว่าจะเป็นความเหลื่อมล้ำของชนชั้น ความเท่าเทียมทางเพศ ไปจนถึงหายนะของสิ่งแวดล้อมโลก การเลือกใช้วัสดุในการสร้างชิ้นงานศิลปะร่วมสมัยแต่ละชิ้น เป็นอีกหนึ่งองค์ประกอบที่ขับเน้นแนวคิดในการขับเคลื่อนการขบคิดตั้งคำถามให้สมบูรณ์ยิ่งขึ้น ตัวอย่างที่เห็นได้ชัด คือชิ้นงานของ ไทวิจิต พึ่งเกษมสมบูรณ์ […]

สำรวจความสุข : ผู้ลี้ภัย

จินตนาการว่าคุณต้องเดินทางออกจากบ้านเกิดเพื่อความปลอดภัยมาอาศัยอยู่ยังประเทศใหม่ที่แตกต่าง อะไรจะยังคงเป็นความสุขในชีวิต?