ต้นไม้ : ชื่นชมภาพถ่ายอันงดงามของรุกขชาติเก่าแก่ภายใต้แสงดาว

ต้นไม้: รุกขชาติเก่าแก่ใต้แสงดาว

มูนใช้เวลาเกือบทั้งวันเพื่อเดินทางไปถ่ายต้นเบาบับใน Makgadikgadi Pans ประเทศบอตสวานา ท้องฟ้า “มืดอย่างน่าอัศจรรย์” เธอกล่าว “ที่นั่นไม่มีที่พัก การพักแรมใต้ ต้นไม้ จึงเป็นทางออกที่เข้าท่าที่สุด แม้โขลงช้างที่เดินผ่านไปก็ไม่รบกวนเรา” ภาพถ่ายโดย BETH MOON


เบท มูน นอนหลับใต้ต้นเบาบับ (Baobab) โบราณและรอคอยให้เมฆเคลื่อนตัวผ่านไป เพื่อถ่ายภาพรุกชาติอันงดงามยามรัตติกาล

ในหนึ่งช่วงอายุของต้นสนซีคัวยา (Sequoia) มนุษย์หลายชั่วคนจะเกิดและดับสูญไป ต้นไม้ ขนาดมโหฬารที่มีถิ่นในแคลิฟอร์เนียนี้อาจมีอายุได้หลายพันปี แต่แม้ช่วงเวลาดังกล่าวจะดูยาวนาน ช่างภาพ เบท มูน (Beth Moon) ได้เขียนลงในหนังสือ Ancient Skies, Ancient Trees ของเธอว่า “ช่วงเวลานี้เป็นเพียงชั่วพริบตาเท่านั้น เมื่อเทียบกับอายุของดวงดาราบนฟากฟ้า”

มูน ผู้มีพื้นหลังด้านวิจิตรศิลป์และฝึกถ่ายภาพด้วยตนเอง ถ่ายภาพ ต้นไม้ มาร่วม 20 ปีด้วยกล้องฟิล์ม และล้างภาพด้วยวิธี Platinum Palladium Printing ซึ่งเป็นวิธีอัดภาพแบบขาวดำในสมัยศตวรรษที่ 19 โดยเธอใช้เวลากว่าสิบปีตระเวนไปทั่วโลกเพื่อถ่ายภาพต้นไม้ตั้งแต่ช่วงพระอาทิตย์ขึ้นถึงพระอาทิตย์ตก

ต้นมะกอกในสวนที่ Puglia ประเทศอิตาลี มูนกล่าวว่า การมองหาต้นมะกอกที่เก่าแก่ที่สุดไม่ไช่เรื่องยาก เพราะพวกมันมีลำต้นที่กว้าง บิดเป็นเกลียว มีปุ่มปม และมีตาไม้เยอะที่สุด ภาพถ่ายโดย BETH MOON
ดูเหมือนสนบริสเทิลโคน (Bristlecone Pine) ในป่าสงวนแห่งชาติ Inyo ในแคลิฟอร์เนีย ต้นนี้กำลังบิดไปหาจักรวาลในช่วงฝนดาวตกเพอร์เซอิดส์ (Perseids) ประจำปี ภาพถ่ายโดย BETH MOON
ต้นคีฟเวอร์ (Quiver) ยืนต้นตระหง่านในความมืดที่คีทแมนซูป (Keetmanshoop) ประเทศนามิเบีย ในการถ่ายภาพนี้ มูนจ่ายเงินให้โรงแรมในบริเวณใกล้เคียงเพื่อแลกกับการปิดไฟ ภาพถ่ายโดย BETH MOON

แต่หลังจากนั้น เธอพบงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์เกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างการเติบโตของต้นไม้และรังสีคอสมิกในกาแลกซี “ตอนที่ฉันคิดถึงมัน” เธอกล่าว “มันดูมีเหตุผลมาก คุณรู้อยู่แล้วว่าดวงอาทิตย์คือดาวดวงหนึ่ง เพราะฉะนั้น ทำไมมันถึงไม่มีความสัมพันธ์อย่างแน่นแฟ้นระหว่างแสงดาวในตอนกลางคืน กับแสงอาทิตย์ในตอนกลางวันล่ะ”

สิ่งนี้เป็นจุดกำเนิดของโปรเจกต์ Diamond Nights ของเธอ ตลอดสามปีถัดมา มูนเดินทางไปทั่วสหรัฐฯ และอีกหลายประเทศ และถ่ายภาพต้นเบาบับ สนจูนิเปอร์ (Juniper) สนซีคัวยา และต้นไม้อายุเก่าแก่อื่นๆ ภายใต้ท้องฟ้าที่สุกสกาวไปด้วยดวงดาว โดยมีจุดมุ่งหมายง่ายๆ อย่างการเดินทางไปยังสถานที่ที่ทั้งมืดที่สุดและมีต้นไม้ที่เก่าแก่ที่สุดในโลก เพื่อถ่ายภาพอันสวยงาม

แสงดาวอาบหมู่ต้นคีฟเวอร์ในคีทแมนซูป ประเทศนามิเบีย ภาพถ่ายโดย BETH MOON
มูนเล่าว่าต้นเบาบับโบราณในบอตสวานาต้นนี้มีวงรอบกว่า 25 เมตร (82 ฟุต) และมีอายุกว่า 1,400 ปี จากการวัดด้วยวิธีคาร์บอนกัมมันตรังสี (Radio Carbon) มันเต็มไปด้วยรังของนกจาบที่ “บอกอย่างชัดเจนว่าพวกมันไม่ชอบแสงที่ฉันใช้ส่องต้นไม้ ด้วยการร้องเสียงดังจนฉันหยุดส่องไฟ” เธอกล่าว และเสริมว่า ต้นเบาบับต้นนี้โค่นลงเมื่อเดือนมกราคม 2016 “ฤดูฝนมาช้าในปีดังกล่าว ต้นไม้ที่ใหญ่และมีอายุมากที่สุดอ่อนไหวต่อสภาพอากาศที่เปลี่ยนแปลง เนื่องจากขนาดที่ใหญ่ นี่เป็นอีกหนึ่งสัญญาณของการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่นักวิทยาศาสตร์ยังไม่เข้าใจมากนัก”  ภาพถ่ายโดย BETH MOON
ต้นสนจูนิเปอร์โค้งงอบนเนินในอุทยานประจำรัฐ Dead Horse Point ในยูทาห์ ภาพถ่ายโดย BETH MOON

แต่แน่นอนว่าการลงมือทำย่อมไม่ง่ายเท่าการวางแผน

เธอกล่าวว่า อย่างแรกสุด สถานที่หลายแห่งมักมีเพียงสิ่งใดสิ่งหนึ่ง ระหว่างต้นไม้และท้องฟ้าที่มืดมิด และการเดินทางไปยังสถานที่ซึ่งมีครบทั้งสองสิ่งมักเป็นสิ่งที่ท้าทาย นั่นทำให้มูนต้องจ้างให้ผู้นำทางท้องถิ่นช่วยเธอตามหาต้นไม้ที่เธอต้องการถ่าย ซึ่งบางครั้งพวกมันก็อยู่ในสถานที่ซึ่งห่างไกลเป็นอย่างมาก “เราเดินทางตลอดทั้งวันโดยไม่เจอผู้คน ป้ายบอกทาง หรือแม้แต่ถนนสักเส้น” เธอกล่าว ในช่วงเวลาเหล่านี้ เธอจะปักหลักอยู่ใต้ต้นไม้ กินปลากระป๋องเพื่อคลายความหิว และอดทนรอคอยให้เมฆลอยเข้าและออกจากเฟรมกล้อง

ลำต้นขนาดใหญ่ของต้นมะกอกใน Puglia ประเทศอิตาลี เป็นหลักฐานถึงอายุอันเก่าแก่ของมัน ภาพถ่ายโดย BETH MOON
ต้นสนจูนิเปอร์ที่มีลำต้นบิดพลิ้วและเปลือยเปล่าเติบโตบนเนินเขาอุทยานประจำรัฐ Dead Horse Point ในยูทาห์ ภาพถ่ายโดย BETH MOON
“อุทยานซีคัวยาแห่งชาติในแคลิฟอร์เนียเป็นบ้านของต้นเรดวูดและสนซีคัวยาจำนวนมาก” มูนกล่าว “ฉันถ่ายภาพนี้เพื่อจดจำพวกมัน และแม้ต้นไม้เหล่านี้ไม่ได้ใหญ่ที่สุด ฉันจินตนาการว่าป่าเคยมีสภาพอย่างไรตอนที่ต้นไม้เหล่านี้ยืนต้นอยู่ด้วยกัน โดยไม่ถูกแยกด้วยรั้วที่ล้อมรอบเหมือนในทุกวันนี้” ภาพถ่ายโดย BETH MOON

สำหรับโปรเจกต์ Diamond Nights มูนเปลี่ยนจากถ่ายภาพด้วยฟิล์มมาเป็นดิจิทัล ซึ่งเธอกล่าวว่าเป็นเทคนิคที่มีความไวแสง (Light Sensitive) มากกว่า และทำให้ภาพคมชัดอย่างไม่น่าเชื่อ เธอวางแผนถ่ายภาพทั้งหมดในคืนที่ไม่มีแสงจันทร์ เพื่อให้ต้นไม้แต่ละต้นได้รับแสงจากดวงดาวเป็นหลัก และอาจใช้แสงเพิ่มจากแหล่งอื่น เช่นแสงไฟฉาย หากจำเป็น

มูนใช้ความเร็วชัตเตอร์ต่ำเนื่องจากเธอถ่ายภาพในที่มืด ซึ่งหมายความว่าเธอต้องเตรียมพร้อมสำหรับลม และหยุดถ่ายภาพเมื่อมีลมกรรโชก “การเปิดรูรับแสงนาน 30 วินาทีทำให้คุณไม่ต้องการให้กิ่งไม้ขยับ” เธอกล่าว “มันทำให้ฉันมีเวลาว่างมากโข”

ต้นเบาบับฉายเงาตัดกับทางช้างเผือกในบอตสวานา ภาพถ่ายโดย BETH MOON 

แม้มูนไม่ไช่นักวิทยาศาสตร์ แต่เธอเริ่มสนใจในวิทยาศาสตร์เกี่ยวกับต้นไม้และมลพิษทางแสง เธอกล่าวว่าที่จริงแล้ว สถานที่ที่ “เถื่อน” ที่สุดบางแห่งที่เธอเคยค้นหากลับปนเปื้อนเนื่องจากแสงเทียมของตึกรามบ้านช่องและเมืองที่อยู้ใกล้ๆ “มีคำกล่าวว่าดวงดาวกำหนดชะตากรรมของมนุษย์” เธอเขียน “ชะตากรรมของเราจะมืดมนมาก” หากเรามองไม่เห็นพวกมันอีกต่อไป


อ่านเพิ่มเติม ค้นพบต้นไม้เก่าแก่ที่สุดในยุโรป และยังคงเติบโตอยู่

เรื่องแนะนำ

แค่แตะมูลค้างคาวอาจถึงตาย

ระหว่างการทำงานที่ได้รับมอบหมายในถ้ำที่เต็มไปด้วยค้างคาวและงู ช่างภาพคิดว่าเขารู้จักอันตรายทั้งหมด แต่ภัยคุกคามต่อชีวิตที่แท้จริงมาถึงเมื่อเขาก้าวออกจากถ้ำ

ชีวิตแขวนบนเส้นด้าย

นักปีนเขาใจกล้าเดินข้ามยอดเขาระยะทาง 20 เมตร ในเทือกเขาแอลป์ของสวิตเซอร์แลนด์ ด้วยการยืนบนเชือกเพียงเส้นเดียวที่มีความกว้างเพียง 2.5 เซนติเมตร

พวกเขาจะอยู่รอดอย่างไร เมื่อประเทศจีนกำลังพึ่งพาทรัพยากรที่กำลังลดลง

เครนที่อยู่เหนือสถานที่ก่อสร้าง ใกล้กำแพงเมืองโบราณต้าถงเป็นทั้งสถานที่ทางประวัติศาสตร์และสถานที่ท่องเที่ยวทางตอนเหนือของมณฑลชานซี ในช่วงปีที่ผ่านมา ต้าถงพยายามพัฒนาอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวเพื่อให้เมืองมีทางเลือกอื่นนอกเหนือจากการทำเหมืองถ่านหินหรือ ทรัพยากรจีน เพียงอย่างเดียว เชื้อไฟในการเติบโตของเมืองเหล่านี้คือการทำเมือง การค้าไม้ และอุตสาหกรรมที่ต้องพึ่งพาแหล่ง ทรัพยากรจีน ทว่าเชื้อไฟเหล่านี้กำลังหมดไป มลรัฐเวสต์เวอร์จิเนียเป็นอย่างไรในสหรัฐอเมริกา มณฑลชานซีของประเทศจีนก็เป็นเช่นนั้น ถ่านหินมากมายที่เสริมพลังให้การปฏิวัติอุตสาหกรรมของชาติต่างๆ ในทวีปเอเชียนั้นถูกขุดขึ้นมาจากหลายเมืองในมณฑลชานซี แต่การพึ่งพาทรัพยากรที่ไม่สามารถนำกลับมาใช้ใหม่เพียงความเดียวเป็นความเสี่ยงทางธุรกิจ ดังนั้น มณฑลนี้จึงสำรวจตัวเลือกทางธุรกิจใหม่ๆ อย่างกระตือรือร้น เช่น ธุรกิจจัดการข้อมูลขนาดใหญ่ (Big Data) และการท่องเที่ยว เมื่อปี 2012 กลุ่มธุรกิจเหมืองแร่แห่งต้าถง (Datong Coal Mine Group) ได้เปลี่ยนบ่อเหมืองที่ถูกสูบแร่ไปจนหมดแล้วให้เป็นพิพิธภัณฑ์ และเชิญผู้คนมาสวมหมวกคนงานเหมืองและรองเท้าบูทเพื่อสำรวจภูมิทัศน์ในเหมืองอันน่าสะพรึงกลัว มณฑลชานซีที่เคยเริ่มต้นทำเหมืองถ่านหินอย่างตั้งใจ กลับต้องปิดเหมือง 88 แห่งจาก 1,078 แห่ง ตั้งแต่ปี 2016 คนงานเหมืองนับพันคนสูญเสียงานในกระบวนการปิดเหมืองนี้ แต่เจ้าหน้าที่รัฐกล่าวว่า การเปลี่ยนผ่านที่น่าเจ็บปวดนี้เป็นสิ่งจำเป็นเพื่อหลีกเลี่ยงผลลัพธ์ที่อาจจะแย่มากกว่าเดิมในอนาคต เมื่อเมืองต้องพึ่งพาแหล่งแร่ท้องถิ่น ป่าไม้ และทรัพยากรที่เริ่มหมดไป ผลลัพธ์ที่ตามมาอาจมีได้ตั้งแต่ “การมีเศรษฐกิจที่ซบเซาและการอพยพของผู้คนครั้งใหญ่ ไปจนถึงการไม่มีเสถียรภาพในสังคม” เป็ง เจียง หัวหน้าสำนักประจำศูนย์พัฒนาเมืองในประเทศจีนซึ่งเป็นสถาบันคลังสมองที่อยู่ภายใต้คณะกรรมาธิการพัฒนาชาติและการปฏิรูปของจีน “สิ่งที่สำคัญที่สุดในเมืองเหล่านี้คือการทำอุตสาหกรรมให้มีความหลากหลาย” เจียงกล่าวเสริม […]

ใบหน้าใหม่ สำคัญแค่ไหนต่อชีวิต

ใบหน้าบ่งบอกว่าเราเป็นใคร ถ่ายทอดอารมณ์หลากหลาย เป็นประตูเปิดสู่โลกที่เรารับรู้ผ่านประสาทสัมผัสต่างๆ ทำให้เรามองเห็น ดมกลิ่น ลิ้มรส สดับฟัง และสัมผัสสายลมพัดโชย ใบหน้าบอกตัวตนของเราใช่ไหม? และชีวิตจะเป็นอย่างไรหากสูญเสียใบหน้าไป...ใบหน้าใหม่คืนชีวิตให้กลับมาได้อย่างไร รับฟังเรื่องราวเหล่านี้ผ่านบทสัมภาษณ์