งานศิลปะ Bangkok Art Biennale 2018 สุดสะพรั่งกับงานศิลป์ย่านใจกลางกรุง

หนึ่งวันกับการเสพงานศิลป์

งานศิลปะ สามารถบ่งบอกถึงความรู้สึกนึกคิดของมนุษย์

หากพูดถึง งานศิลปะ ใจกลางกรุงก็คงหนีไม่พ้นงาน  Bangkok Art Biennale 2018 (BAB 2018)  งานนี้รวม 75 ศิลปินจาก 33 ประเทศทั่วโลกมาจัดแสดงในประเทศไทย ตั้งแต่วันที่ 19 ตุลาคม 2018 – 3 กุมภาพันธ์ 2019 วันนี้ นิตยสาร เนชั่นแนล จีโอกราฟฟิก มีโอกาสมาชมงานศิลปะในย่านสยาม ทางหอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร (BACC), Siam Discovery, Siam Center, Siam Paragon และ Central World ร่วมเป็นส่วนหนึ่งของงาน BAB 2018 ถือเป็นการเชิญชวนให้คนทั่วไปหันมาสนใจงานศิลปะได้อย่างอิสระ และเปิดกว้างให้ผู้พบเห็นงานศิลปะได้วิจารณ์งานกันตามประสบการณ์ของแต่ละคน

ตระกร้า, งานศิลปะ, หอศิลปวัฒนธรรมกรุงเทพ, หอศิลป์, แกลลอรี่

เมื่อเดินเข้ามาในตัวอาคารของหอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร บริเวณโถงด้านล่างคุณจะได้พบกับงานศิลป์ “Basket Tower”  ผลงานที่นำตะกร้าลักษณะแตกต่างกันมาผสมผสานและเชื่อมต่อกันได้อย่างลงตัว ด้วยสีสันสดใสตระการตา จากการสัมภาษณ์นักท่องเที่ยวชาวต่างชาติท่านหนึ่งที่เข้ามาชมงานศิลปะ เธอกล่าวว่า ผลงานชิ้นนี้สามารถดึงดูดความสนใจจากเธอได้มากเลยทีเดียว เป็นเพราะเธอไม่ค่อยได้พบงานศิลปะในลักษณะเช่นนี้บ่อยครั้งนัก เธอจึงรู้สึกว่ามันพิเศษ สีของผลงานทำให้เธอรู้สึกผ่อนคลายได้ในช่วงเวลาหนึ่ง แน่นอนว่าเป็นผลงานของศิลปินอย่าง ชเว จอง ฮวา เขาเลือกใช้วัสดุที่ผู้คนต่างคุ้นเคยกันเป็นอย่างดี ผ่านการนำเสนอผลงานภายใต้คอนเซ็ปต์ “Happy Happy Project”

งานศิลปะ, หนังตะลุง, หอศิลป์, หุ่นเชิด, อินโดนีเซีย

บริเวณทางเข้าแกลลอรี่ชั้น 7 มีงานประติมากรรม “Genetic Manipulation” ตุ๊กตาหุ่นเชิดร่างมนุษย์ถูกดัดแปลงพันธุกรรมใหม่ด้านล่างของตัวหุ้มด้วยเครื่องจักรกลที่ดูแปลกตา ซึ่งลักษณะคล้ายคลึงกับหนังตะลุงของไทย เป็นผลงานของ เฮริ โดโน ศิลปินชาวอินโดนีเซีย เมื่อเดินเข้าไปในห้องโถงใหญ่ซึ่งเป็นส่วนของแกลลอรี่ภาพถ่าย และงานประติมากรรมจากศิลปินหลากหลายประเทศ

งานศิลปะ, ภาพถ่าย, ผลงาน, แกลลอรี่

เมื่อฉันเดินเข้ามาก็ได้พบกับภาพถ่ายของศิลปินชาวสวีเดน แอนเน โอลอฟสัน โดยชื่อผลงานว่า “Mourningsและ “Hide and seek” ภาพที่เต็มเปี่ยมไปด้วยพลัง ครั้งแรกฉันมองภาพถ่ายเหล่านี้ฉันรู้สึกว่ามันดูลึกลับและน่าหวาดกลัว แน่นอนว่ามนุษย์เราย่อมมีความกลัวในเรื่องอายุขัย ซึ่งศิลปินอย่างโอลอฟสัน เลือกใช้สีดำเพื่อสื่อถึงความหวาดกลัว ความโศกเศร้า ความตาย เธอต้องการให้ผู้คนรู้สึกถึงพลังของภาพถ่ายว่า ภาพหนึ่งภาพสามารถบ่งบอกถึงความรู้สึกนึกคิดของมนุษย์ได้เช่นกัน

งานศิลปะ, Shotguns, ดอกหน้าวัว, สีสัน, การเล่นแร่แรธาตุ

ในช่วงต้นปีแบบนี้บริเวณชั้น G Siam Discovery จัดแสดงผลงาน “Alchemy” “Plastic Shotguns” และ “Anthuriums Flowers”  ผลงานของศิลปิน และนักออกแบบอย่าง ชเว จอง ฮวา ผลงานทั้งสามถูกจัดวางเรียงกันเป็นแนวยาวดึงดูดสายตาจากคนที่เดินผ่านไปมาได้เป็นอย่างดี ทั้งสีสันมีความโดดเด่นและความร่วมสมัย

ฉันชื่นชอบผลงาน Alchemy”  ซึ่งเป็นหนึ่งในผลงาน Happy Happy Project” ของ ชเว จอง ฮวา ได้จัดวางประติกรรมชิ้นนี้ด้วยสีสันหลากหลายละลานตา เป็นงานประติมากรรมแท่งสีจัดวางอยู่บนพื้นกระจก มีกระจกคั่นอยู่ตรงกลางระหว่างแท่งสีทั้งสองฝั่ง ฉันคิดว่างานชิ้นนี้สื่อให้เห็นว่า แท่งสีเปรียบเสมือนมนุษย์ทุกคนที่แตกต่างกันและมีเอกลักษณ์ของตัวเอง ถึงแม้ตัวเราจะพยายามเหมือนกับคนอื่น สุดท้ายกระจกจะสะท้อนความเป็นตัวตนของแต่ละคนออกมา

“ผมไม่คาดหวังปฎิกิริยาตอบรับ แบบตายตัวจากคนดู เช่น มาดูแล้วต้องชอบ ไม่จำเป็นเลย ขอแค่มาดู แล้วใจของคุณจะบอกเองว่าคุณรู้สึกกับมันยังไง ชอบ ไม่ชอบ ตลก หรือ เศร้า มันคือเสน่ห์ ที่ทุกคนจะตอบสนองต่องานศิลปะแตกต่างกัน”

– ชเว จอง ฮวางานศิลปะ, ฟักทอง, ลายจุด, แกลลอรี่

แน่นอนว่ามาถึง Siam Paragon ก็ไม่ควรพลาดชมผลงานของศิลปินชื่อดังอย่าง ยาโยอิ คุซามะ ศิลปินชาวญี่ปุ่น เชื่อว่าหลาย คนคงจดจำเธอได้จากผลงานลายจุด ตั้งแต่จิตรกรรม ประติมากรรม รวมทั้งงานศิลปะจัดวางไม่มีจุดสิ้นสุด (infinity installations) ครั้งนี้เธอได้นำเสนอภาพลายจุดออกมาในรูปทรงของฟักทอง ใช้ชื่อผลงานว่า I Carry on Living with the Pumpkins ฉันคิดว่าคุซามะใช้ฟักทองบ่งบอกถึงช่วงเวลาในวัยเด็กของเธอได้เป็นอย่างดี ผู้คนสามารถเข้าถึงได้ง่ายและสะดุดตา

เมื่อเดินมาถึง Central World มีผลงาน 14 Pumpkins งานประติมากรรมจัดวางได้รังสรรค์โดย คุซามะ อีกหนึ่งชิ้น ฉันคิดว่าฟักทองถูกจัดให้ห้อยลงมาเหมือนกับโมบาย แน่นอนว่าเจ้าบอลลูนฟักทองมันถูกโชว์อยู่บริเวณลานกลางห้าง ที่มีบอลลูนฟักทองถึง 14 ลูก ทั้งขนาดเล็กไปจนถึงขนาดใหญ่ สีและลวดลายล้วนเป็นแบบเดียวกันทั้งหมดคือ ฟักทองสีขาวแต่งแต้มด้วยลายจุดสีแดง ถ้าสังเกตบริเวณด้านล่างของบอลลูนจะเห็นเป็นรูปของ ยาโยอิ คุซามะ ตรงจุดกึ่งกลางของบอลลูนบริเวณโดยรอบ เขียนว่า YAYOI KUSAMA และ LOVE FOREVER ผู้คนพบเห็นต่างก็ให้ความสนใจ และหยิบมือถือขึ้นมาบันทึกภาพผลงานของเธอ

“คนเราตราบใดที่มีชีวิตมีลมหายใจก็เท่ากับว่าเรายังมีความหวังความฝันที่ยังสานต่ออยู่ได้”

– ยาโยอิ คุซามะ

                   สังเกตได้ว่างานศิลปะที่จัดแสดงอยู่ย่านห้างสรรพสินค้ามีความแตกต่างจากผลงานในอาร์ตแกลลอรี่ โดยเน้นงานร่วมสมัย สามารถเข้าถึงได้ง่าย เพื่อให้คนที่พบเห็นงานเหล่านี้แม้ว่าจะชอบหรือไม่ก็ตาม บางคนอาจมองว่ามันแปลก สวย หรือ ตลก ซึ่งขึ้นอยู่กับประสบการณ์มุมมองทางความคิดของแต่ละคน โดยทุกคนสามารถวิจารณ์งานศิลป์เหล่านี้ได้อย่างอิสระ

***แปลและเรียบเรียงโดย ปุณยวีร์ เฉลียววงศ์เจริญ
โครงการนักศึกษาฝึกงาน กองบรรณาธิการ นิตยสารเนชั่นแนล จีโอกราฟฟิก ฉบับภาษาไทย


อ่านเพิ่มเติม: จิ่วไจ้โกว สวรรค์บนดินแดนมังกร

จิ่วไจ้โกว

เรื่องแนะนำ

หัวใจการพัฒนาพื้นที่รอบ ‘สถานีกลางบางซื่อ’ ที่ทำให้เมืองเติบโตอย่างยั่งยืน

หัวใจสำคัญที่ผลักดันการเติบโตของเมืองโดยรอบ คือการพัฒนาโครงข่ายคมนาคมรวมถึงสถานีขนส่งมวลชนระบบต่าง ๆ โดยเฉพาะการพัฒนาพื้นที่รอบสถานีขนส่งมวลชน ที่หากได้รับการวางแผนอย่างมีประสิทธิภาพ จะทำให้การเติบโตเป็นไปอย่างสมดุลและยั่งยืน หัวใจที่ 1ภารกิจพัฒนาการใช้ประโยชน์ที่ดิน บริษัท รถไฟพัฒนาสินทรัพย์จำกัด (SRT ASSET CO., LTD.)คือบริษัทลูกบริหารทรัพย์สินของการรถไฟแห่งประเทศไทย ที่กำลังอยู่ระหว่างการจัดตั้ง เพื่อวางแผนบริหารจัดการการใช้ประโยชน์ที่ดิน ขับเคลื่อนพัฒนาพื้นที่บริการรถไฟและอสังหาริมทรัพย์รอบสถานีรถไฟ รวมถึงร่วมลงทุนกับภาคเอกชนหลายรูปแบบ ที่จะนำไปสู่การสร้างมูลค่าจากสินทรัพย์ในการครอบคลองของการรถไฟแห่งประเทศไทยให้เกิดประโยชน์สูงสุดอย่างยั่งยืน จากวันนี้ไป การรถไฟแห่งประเทศไทยจะค่อย ๆ ขยับขยายการพัฒนาพื้นที่โดยรอบสถานีรถไฟทั่วทุกภูมิภาคของประเทศ ให้สามารถสร้างรายได้อย่างคุ้มค่า เพื่อนำมาเสริมสร้างประสิทธิภาพการให้บริการคมนาคมแก่ผู้คน ไปพร้อมกับการสร้างคุณภาพชีวิตและรายได้ให้ชุมชนโดยรอบพื้นที่สถานีรถไฟ ภารกิจแรกของ SRT ASSET คือการดำเนินการ ‘โครงการพัฒนาที่ดินแปลงใหญ่’ ในเขตกรุงเทพมหานคร โดยเฉพาะพื้นที่ ‘สถานีกลางบางซื่อ’ ที่รัฐบาลและการรถไฟแห่งประเทศไทยตั้งเป้าให้เป็นศูนย์กลางการเดินทางระบบรางแห่งใหม่ของภูมิภาคอาเซียน และเป็นศูนย์กลางทางธุรกิจครบวงจร รวมถึงเป็น Smart City ที่สมบูรณแบบที่สุดแห่งหนึ่งของประเทศไทย ซึ่งจะเริ่มดำเนินการในปี 2565 หัวใจที่ 2 แนวคิดพัฒนาพื้นที่รอบสถานีรถไฟ แนวคิดการพัฒนาพื้นที่เชิงพาณิชย์รอบสถานีขนส่งมวลชน หรือ TOD (Transit Oriented Development)ซึ่งเป็นรูปแบบการพัฒนาเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการใช้ที่ดิน ที่นำไปสู่การสร้างความเจริญของท้องถิ่น รวมถึงรองรับและดึงดูดการลงทุนจากภาคส่วนที่หลากหลาย มีการคาดการณ์ว่าในปี 2593 […]

วาด ต้นไม้ จากความทรงจำ

คนเมืองกรุงอย่างผมไม่ใส่ใจ ต้นไม้ มากนักตราบใดที่ต้นไม้เหล่านั้นไม่ใช่ต้นไม้หน้าบ้านเราเอง การได้เห็นต้นไม้ถูกตัดจนด้วนหรือแหว่งกลับกลายเป็นภาพชินตา “เดี๋ยวมันก็งอก” เราบอกกับตัวเองเช่นนั้น ผมเพิ่งมารับรู้ถึงความเจ็บใจก็เมื่อตอนที่พบว่าต้นไม้ใหญ่ฝั่งตรงข้ามหน้าปากซอยบ้านอาจจะไม่มีวันแตกกิ่งใหม่ขึ้นมาอีกแล้ว ต้นไม้ต้นนี้ยืนต้นมานานแค่ไหนไม่มีใครทราบ แต่ทุกคนเพิ่งมาเริ่มเห็นคุณค่าของมันก็ตอนที่พระอาทิตย์ยามบ่ายสาดแสงลงมายังบรรดาพ่อค้าแม่ค้ากับลูกค้าที่กำลังรับประทานอาหารในบริเวณนั้น เนื่องจากไม่มีกิ่งไม้ใหญ่คอยบังให้ร่มเงาอีกต่อไป ถ้าต้นไม้เลือกสถานที่อยู่อาศัยได้ คงไม่มีต้นไม้ต้นไหนอยากที่จะเกิดหรือเติบโตในฐานะต้นไม้ในเมือง อันเนื่องมาจากสภาพแวดล้อมที่ไม่เอื้อต่อการเจริญเติบโตใดๆ ที่ด้านล่างรากของมันต้องเผชิญกับฟุตบาทแข็งๆ หรือท่อระบายน้ำ บางต้นโชคร้ายกว่านั้นเมื่อเจ้าหน้าที่ตัดสินใจเทปูนล้อมรอบ ในขณะที่ด้านบนกิ่งก้านของมันถูกตัดทิ้งได้ทุกเมื่อหากเติบโตแผ่ขยายจนไปกินพื้นที่ของสายไฟ นั่นจึงทำให้ชาวกรุงอย่างผมชินตากับภาพของต้นไม้ที่ถูกตัดจนเหี้ยนเหล่านี้ เคราะห์ดีบางต้นรอดและยังคงเติบโตแตกกิ่งก้านสาขาออกไปได้ แม้จะไม่แข็งแรงเหมือนเดิมก็ตาม ในขณะที่บางต้นกลับไม่โชคดีเช่นนั้น การตัดต้นไม้โดยขาดองค์ความรู้ที่ถูกต้อง ส่งผลให้พวกมันกลายเป็นต้นไม้พิการ ซึ่งในที่สุดแล้วต้นไม้เหล่านี้จะเติบโตช้าลงๆ อันเป็นผลมาจากใบและรากที่ไม่แข็งแรง ทำให้รับส่งอาหารและพลังงานได้ไม่เพียงพอ เมื่อต้นไม้อ่อนแอลงเรื่อยๆ ในที่สุดมันจะตายกลายเป็นแค่ซากไม้ยืนต้น หากบรรดาหน่วยงานที่เกี่ยวข้องยังคงตัดต้นไม้อย่างขาดความรู้เช่นนี้ทุกปี ภาพถ่ายชุดนี้ได้แนวคิดมาจากการรำลึกถึงอดีตของต้นไม้เหล่านั้น ก่อนที่จะถูกตัด หรือบั่นกิ่ง ต้นไม้พิการที่กุดแหว่ง หรือบิดเบี้ยวเหล่านี้ เคยมีหน้าตาเป็นอย่างไร? แผ่กิ่งก้านสาขายิ่งใหญ่ขนาดไหน? มีดอกหรือไม่? ด้วยความช่วยเหลือจากผู้คนในพื้นที่นั้นๆ คอลัมน์ “The Perspective” เดินเท้าออกสำรวจต้นไม้พิการหลายจุดในเมืองกรุง และขอให้พวกเขาช่วยวาดมันขึ้นมาอีกครั้งจากความทรงจำ 1. สากล จงนิรักษ์ วินมอเตอร์ไซต์ประจำอยู่ที่วินหน้าห้างเซ็นจูรี่มานานกว่า 10 ปี เล่าให้ฟังว่า เห็นต้นไม้ต้นนี้มาตั้งแต่วันแรกของการทำงาน แต่ต้นชมพูพันธุ์ทิพย์อายุกว่าทศวรรษต้นนี้กลับต้องถูกตัดจนกุดอีกครั้ง เมื่อ 2 สัปดาห์ที่ผ่านมา […]

เที่ยว 3 เขื่อน ชม 3 หมู่บ้านในกาญจนบุรี เมื่อสายน้ำพัดพา…ชีวิตและความเป็นอยู่ทรงคุณค่าจึงเกิดขึ้น

เสียงพื้นรองเท้าสัมผัสหิน ดิน ทราย สายน้ำ และธรรมชาติครั้งล่าสุด เมื่อไรกันนะ?… เส้นทางเดินป่า กาญจนบุรี หลายคนพร่ำถามตัวเองว่า อีกนานเเค่ไหนที่จะได้ออกไปให้ธรรมชาติช่วยบำบัด ทั้งความเครียด ความเหงา และความเศร้าที่สะสมในช่วงโควิด-19 เเพร่ระบาด เเต่คล้ายว่า สัญญาณที่ดีใกล้จะดังขึ้น ก่อนสวมรองเท้าคู่ใจและออกไปสำรวจธรรมชาติอีกครั้ง กางสมุดและหยิบดินสอขึ้นมาวางแผนเตรียมตัวท่องเที่ยวกันดีกว่า เส้นทางเดินป่า กาญจนบุรี หากนึกถึงธรรมชาติ โดยเฉพาะการเที่ยวเขื่อน “กาญจนบุรี” มักเป็นตัวเลือกเเรก ๆ ที่หลายคนนึกถึง เเต่หากถามถึงหมู่บ้านเล็ก ๆ ที่อยู่คู่กับเขื่อนเหล่านี้มาอย่างยาวนาน มีวัฒนธรรมเก่าแก่และอัตลักษณ์แห่งวิถีชีวิตที่ดีงาม อาจมีคนจำนวนไม่มากที่รู้ความลับของเรื่องราวในแต่ละชุมชน ออกไปสัมผัสความอบอุ่น กอดธรรมชาติ และทำความรู้จักชีวิตของ “คนที่อยู่คู่เขื่อน” จาก 3 หมู่บ้านใกล้ 3 เขื่อนในกาญจนบุรี อย่างหมู่บ้านไกรเกรียงในเขื่อนศรีนครินทร์ หมู่บ้านช่องสะเดาใกล้เขื่อนท่าทุ่งนา และหมู่บ้านโบอ่องในเขื่อนวชิราลงกรณ ประสบ “กาญจน์” ใหม่ ให้มากกว่าการแค่มากางเต็นท์ หรือเล่นกิจกรรมทางน้ำ หมู่บ้านไกรเกรียง เริ่มต้นที่เเรก “หมู่บ้านไกรเกรียง” ที่ตั้งอยู่ท้ายเขื่อนศรีนครินทร์ เขื่อนหินถมแกนดินเหนียวที่ใหญ่ที่สุดในไทย ความกว้างใหญ่นี้มีชุมชนเล็ก ๆ […]